ในห้วงพระราชพิธีสำคัญของไทย “พระราชพิธีบรมราชาภิเษก” ซึ่งในช่วงเดือนเมษายน ๒๕๖๒ เป็นช่วงของพิธีพลีกรรมตักน้ำศักดิ์สิทธิ์ หนึ่งในอุปกรณ์สำคัญ คือ คนโทน้ำอภิเษก และนับเป็นสิ่งมงคลอันสูงสุด ที่ บริษัท รัตนโกสินทร์ เซรามิกค์ ๔ จำกัด ต.ท่าราบ อ.เมือง จ.ราชบุรี เป็นผู้ทำคนโทน้ำอภิเษก

ทีมนิวมีเดีย พีพีทีวี ที่ได้มีโอกาสไปพูดคุย กับ คุณสุขชาติ โฆษะบดี บอกเล่าความประทับใจอันหาที่สุดมิได้ พร้อมๆ กับเรียนรู้ขั้นตอนการทำอันประณีต วิจิตร หลังได้รับพิมพ์เขียวขนาดเท่าของจริงก็ต้องทำการร่างแบบ ใช้ปูนเหลืองซึ่งคุณสมบัติของเนื้อปูนดีกว่าปูนปลาสเตอร์ เรียกว่าขึ้นแม่พิมพ์ขนาดเท่าของจริง เพื่อเป็นแบบให้กับชุดแม่พิมพ์อีก ๒๕ ชุด ใช้เป็นต้นแบบคนโทเพื่อหยอดน้ำดิน

ต่อมาป็นขั้นตอนการหยอดน้ำดิน หรือ เทน้ำดิน ซึ่งความข้นของดินต้องมีความพิถีพิถันอย่างมาก เพราะถ้าข้นหรือใสไปจะไม่สามาถนำไปเทในตัวแม่พิมพ์ ซึ่งทำหน้าที่เหมือนแม่พิมพ์ได้ หลังหยอดน้ำดินจะต้องทิ้งไว้ประมาณ ๕๐ นาทีห้ามเกิน ๖๐ นาที แล้วจึงเทน้ำดินทิ้งแล้วทิ้งไว้อีก ๔-๕ ชั่วโมง เพื่อแกะลูกโมซึ่งมีทั้งหมด ๕ ชั้น

จากนั้นนำมาแต่งตะเข็บคนโทให้เนียนเรียบเสมอกัน แล้วนำไปตากแดดประมาณ ๓ วัน ก่อนเข้าเตาเผา ซึ่งการเผาจะมีด้วยกัน ๓ ครั้ง คือ ครั้งแรกเผาด้วยอุณหภูมิ ๙๒๐ องศาเซลเซียส ครั้งที่ ๒ เผาเคลือบในอุณหภูมิ ๑,๒๓๐ องศาเซลเซียส ใช้เวลา ๑๒ ชั่วโมง ทิ้งไว้ให้เย็นตัวอีก ๑๒ ชั่วโมงและครั้งที่ ๓ เผาเพื่อให้ลวดลายกระจังลายน้ำทอง สุก สว่าง

สำหรับความพิเศษของวัสดุตั้งแต่ดินปั้นเป็นชนิดพอร์ซเลน ซึ่งทำให้สีของคนโทขาว นวล สวย หลังจากทำการเผาเคลือบในอุณหภูมิ ๑,๒๓๐ องศาเซลเซียส ขณะที่การวาดลวดลายกระจังเป็นลายน้ำทอง จะลงสีทองบนคนโทด้วยน้ำทองเซรามิกซึ่งมีส่วนผสมของทองประมาณร้อยละ ๑๐ เพื่อเวลานำไปเผาในอุณหภูมิ ๘๐๐ องศาเซลเซียส เป็นเวลา ๕ ชั่วโมง รอให้เย็นตัวอีก ๔ ชั่วโมง จะได้ลวดลายที่สุกสว่าง เงาวาว 

จากนั้น อีกขั้นตอนสำคัญคือการประดับตราสัญลักษณ์พิธีพระบรมราชาภิเษกหนึ่งด้าน มีภาพเครื่องหมายราชการจังหวัดทั้ง ๗๗ จังหวัดอีกหนึ่งด้าน

การวาดลวดลายคัดช่างฝีมือที่มีประสบการณ์สูงถึง ๔ คน จาก ๘ คน เนื่องจากเป็นลวยลายที่มีความละเอียดสูงมากจากการออกแบบของสำนักช่างสิบหมู่ ออกมาเป็นคนโทเพื่อใช้ในการพระราชพิธีพลีกรรมน้ำศักดิ์สิทธิ์จำนวน ๑๒๕ ใบ

อย่างไรก็ตาม คนโทน้ำอภิเษกเป็นคนโทเซรามิก ลวดลายกระจังเป็นลายน้ำทอง มีตราสัญลักษณ์พิธีพระบรมราชาภิเษกหนึ่งด้าน มีภาพเครื่องหมายราชการจังหวัดขนาด ๗ เซนติเมตร ๑ ด้าน ความสูง จากฐานถึงยอด ๔๐ เซนติเมตร เส้นผ่านศูนย์กลาง ๒๐ เซนติเมตร ปากคนโทกว้าง ๑๐ เซนติเมตร ฐานกว้าง ๑๓ เซนติเมตร มีน้ำหนัก ๒.๕ กิโลกรัม  และบรรจุน้ำได้ ๔.๕ ลิตร พร้อมฝาปิด ประดับตราสัญลักษณ์พิธีพระบรมราชาภิเษกหนึ่งด้าน มีภาพเครื่องหมายราชการจังหวัด ใช้ระยะเวลาทั้งสิ้นประมาณ ๕๐ วัน

สำหรับ บริษัท รัตนโกสินทร์ เซรามิกส์ ๔ จำกัด เคยผ่านการผลิตคนโทน้ำในพระราชพิธีสำคัญๆ ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ครั้งนี้จึงถือเป็นครั้งประวัติศาสตร์อีกครั้งหนึ่งที่หาที่สุดมิได้

โดย คุณสุขชาติ  บอกว่า ถือเป็นที่สุดของที่สุดในชีวิตเราในครั้งนี้ เป็นความภาคภูมิใจอย่างยิ่งใหญ่ที่เราได้สนองคุณพระองค์ท่าน แล้วก็ได้สนองคุณแผ่นดิน ซึ่งครอบครัวเราและตัวกระผมยึดมั่นมาตลอดในสถาบัน ชาติ ศาสนา และ พระมหากษัตริย์ อันเป็นที่สุดของชีวิตเพราะทุกขั้นตอนมีความสำคัญกับเราทั้งหมด ตั้งแต่ตรวจแบบ พิมพ์เขียว โดยช่างสิบหมู่ ซึ่งช่างสิบหมู่ออกแบบได้ละเอียดอ่อน พิถีพิถัน ทางโรงงานก็สนองตอบช่างสิบหมู่ ต้องทำให้ได้มากที่สุด ดีที่สุด แม้เวลาจะสั้นแต่เราก็ภาคภูมิใจเมื่องานผ่านพ้นไปด้วยดีทุกขั้นตอน ถึงจะใช้เวลาดึกดื่น ค่อนคืน แต่ทุกแผนกมีความเต็มใจทีมงานเราทุกคนมีความเต็มใจและตั้งใจ แล้วก็มอบหัวใจใส่เข้าไปในงานนี้ เพื่อตอบแทนพระองค์ท่านอันเป็นที่สุดของคนไทย

บริษัท รัตนโกสินทร์ เซรามิกส์ ๔ จำกัด ผลิตโอ่งน้ำมาตั้งแต่รุ่นพ่อ ซึ่งถือเป็นธุรกิจของวงศ์ตระกูลดั้งเดิม จุดเด่นคือ คือ ต้นแบบโอ่งมังกร ห้าเล็บลิ้นยาว เปรียบเสมือนมังกรของฮ่องเต้ โดดเด่นด้วยพลังอนุภาพ อำนาจ วาสนา บารมี ส่วนลิ้นยาวเป็นฮวงจุ้ย  ดูดทรัพย์ ดูดเงิน ทอง ไหลมาเทมาเข้าบ้าน

6 เม.ย.62 ขออนุญาตรุกขเทวดา ทำพิธี “พลีกรรมตักน้ำ”

กทม.ซ้อมริ้วขบวนอัญเชิญน้ำ "บรมราชาภิเษก"

รู้จัก “ที่ตักน้ำ – ขันน้ำสาคร – คนโทน้ำอภิเษก” 3 ภาชนะสำคัญ พิธีทำน้ำอภิเษก

ซ้อมริ้วขบวน 1-2 งานพระราชพิธีบรมราชาภิเษก