ไวรัส hMPV ระบาดมากในเด็ก อาการคล้ายไข้หวัด โรคกลุ่มเดียวกับ RSV เสี่ยงปอดอักเสบ
กลายเป็นที่พูดถึงอีกครั้งสำหรับ ไวรัส Human metapneumovirus (hMPV) แต่ไม่ใช่ไวรัสใหม่ มักพบในเด็กช่วงหน้าหนาวและหน้าฝน อาการคล้ายไข้หวัดใหญ่ เป็นกลุ่มโรคเดียวกันกับเชื้อไวรัส RSV อาจรุนแรงในผู้ที่ภูมิต้านทานต่ำ และยังไม่มียาต้านไวรัสโดยตรง การรักษาส่วนใหญ่เป็นไปแบบประคับประคอง
Human metapneumovirus (hMPV) หรือเชื้อไวรัสฮิวแมนเมตะนิวโม เป็นไวรัสชนิดหนึ่งที่ทำให้เกิดอาการติดเชื้อในทางเดินหายใจ มีไข้ ไอ น้ำมูก คล้ายกับไข้หวัดใหญ่ แต่ไม่ได้เป็นไวรัสสายพันธุ์ใหม่แต่อย่างใด ฤดูกาลที่พบการติดเชื้อมาก จะมี 2 ช่วง คือ ช่วงฤดูฝน และฤดูหนาว ซึ่งเป็นช่วงที่เด็กๆมักมีอาการหวัด ติดเชื้อทางเดินหายใจได้บ่อย ซึ่งการตรวจหาเชื้อนั้นทำได้โดยมีทีการเดียวกับไข้หวัดใหญ่และ RSVโดยวิธีการ swab โดยมักพบอาการในกลุ่มเด็กเล็กอายุน้อยกว่า 5 ปี และผู้สูงอายุ
อาการผู้ที่ติดเชื้อไวรัส hMPV
ผู้ป่วยมักมีอาการของระบบทางเดินหายใจ คล้ายกับไข้หวัดใหญ่ คือ มีอาการไข้ ไอ มีน้ำมูก เจ็บคอ ซึ่งพบมากในเด็กเล็กแต่ในผู้ใหญ่และเด็กโต ที่มีภูมิต้านทานดีหากติดเชื้อนี้ อาจจะมีอาการเหมือนแค่เป็นหวัดธรรมดา หรือไม่มีอาการก็ได้ อย่างไรก็ตามไวรัส hMPVเป็นกลุ่มโรคเดียวกันกับเชื้อไวรัส RSV
โดยการติดเชื้อ hMPV ในผู้ใหญ่ หรือในเด็กโต มักมีอาการคล้ายไข้หวัดธรรมดา แต่ในเด็กเล็ก ที่มีภูมิคุ้มกันอ่อนแอ อาจทำให้เกิดปอดอักเสบรุนแรงได้ ซึ่งอาจจำเป็นต้องเข้ารักษาตัวในโรงพยาบาล ในกรณีที่เสี่ยงปอดอักเสบ อาการจะมีมากขึ้น นอกเหนือจากการไอ มีไข้ เด็กมักมีอาการหายใจลำบาก หายใจเร็ว บางรายอาจร้องกวน งอแง กระสับกระส่าย ไม่รับประทานนมหรืออาหาร ดังนั้น ผู้ปกครองควรเฝ้าระวังอาการ หากพบอาการเด็กมีอาการหายใจลำบาก ควรรีบพาไปพบแพทย์เพื่อตรวจหาเชื้อทันที
สาเหตุการติดเชื้อไวรัส hMPV ในเด็ก
การติดเชื้อ hMPV สามารถเกิดได้ในทุกช่วงอายุ แต่พบบ่อยในเด็กเล็ก อายุน้อยกว่า 5 ปี โดยเชื้อนี้สามารถแพร่กระจายผ่านละอองฝอยจากการไอ จาม หรือการสัมผัสกับสารคัดหลั่งที่ปนเปื้อนเชื้อ
- การสัมผัสโดยตรงกับสารคัดหลั่งจากการไอ จาม หรือการพูดของผู้ติดเชื้อ
- การสัมผัสสิ่งของหรือพื้นผิวที่มีเชื้อ hMPV และนำมือเข้าสัมผัสจมูก ปาก หรือตา
- การสูดหายใจเอาเชื้อไวรัสที่แขวนลอยในอากาศเข้าไป
hMPV ในเด็กกี่วันหาย ?
โดยทั่วไปแล้ว เด็กที่ติดเชื้อ hMPV จะมีอาการป่วยประมาณ 5-7 วัน แล้วจะค่อย ๆ หาย อย่างไรก็ตาม ในบางรายอาการอาจรุนแรงและต้องรักษาตัวในโรงพยาบาลเป็นเวลานานกว่านั้น
การป้องกันโรคไวรัส hMPV
เนื่องจาก ยังไม่มีวัคซีน หรือยาต้านไวรัสที่ใช้รักษาเชื้อนี้โดยตรงจึงเป็นการรักษาแบบประคับประคองเหมือนไข้หวัดใหญ่และ RSV ทั่วไป ขณะที่การป้องกันโรค จึงใช้หลักการเดียวกับการป้องกันโรคติดเชื้อทางเดินหายใจอื่นๆ คือล้างมือให้สะอาด ไม่เอามือไปแคะจมูกหรือเอามือเข้าปาก ไม่คลุกคลีกับคนที่ป่วย ใส่หน้ากากอนามัยเมื่อไปในที่ชุมชนคนเยอะๆเพื่อลดโอกาสการติดเชื้อทางเดินหายใจ
การตรวจวินิจฉัยและรักษา
การวินิจฉัยการติดเชื้อ hMPV ทำได้โดยวิธีการ swab ป้ายจมูก ส่งตรวจทางห้องปฏิบัติการ เช่นเดียวกับการตรวจหาเชื้อไวรัสไข้หวัดใหญ่ และ RSV
แนวทางการรักษา
การรักษาส่วนใหญ่จะเป็นการรักษาแบบประคับประคอง เนื่องจากโรคเชื้อไวรัส hMPV ยังไม่มียาต้านไวรัส เช่น ให้ยาลดไข้ ยาบรรเทาอาการ และให้ออกซิเจนหากหายใจลำบาก ในกรณีรุนแรงอาจต้องเข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลเพื่อพ่นยา ดูดเสมหะ เคาะปอด หรือให้สารน้ำทางหลอดเลือด (ถ้ามีภาวะขาดสารน้ำในร่างกายร่วมด้วย) เป็นต้น
โดยสรุป แม้เชื้อไวรัส hMPV จะเป็นเชื้อไวรัสที่ก่อให้เกิดอาการปอดอักเสบ โดยเฉพาะในเด็กเล็กและผู้สูงอายุ แต่ก็สามารถระวังได้ หากพบมีอาการเริ่มต้น ควรรีบพาไปพบแพทย์ทันที โดยเฉพาะหากเด็กมีอาการหายใจลำบาก ที่สำคัญคือการให้ความสำคัญกับการรักษาความสะอาด เช่น ล้างมือบ่อย ๆ หลีกเลี่ยงการสัมผัสผู้ป่วย และทำความสะอาดสิ่งแวดล้อม ก็จะช่วยลูกน้อยปลอดภัยจากการติดเชื้อ hMPV ได้
ขอบคุณข้อมูลจาก : โรงพยาบาลกรุงเทพ จันทบุรี และ โรงพยาบาลพญาไท 3