วิกฤตเงินเฟ้อ ตุรกีอ่วมเงินเฟ้อหนัก แตะร้อยละ70 ของแพงทั้งแผ่นดิน

บรรยากาศของตลาดสดแห่งหนึ่งในนครอิสตันบูลที่ค่อนข้างเงียบเหงา ลูกค้าบางตาเพราะราคาสินค้าทยอยกันปรับตัวแพงขึ้นเรื่อยๆ จนซื้อไม่ไหว ทั้งราคาอาหาร ค่ารถในการเดินทาง ตลอดจนค่าเช่าบ้าน ล้วนแพงขึ้น

เสียงจากประชาชนเล่าว่า บางคนตัดสินใจงดกินเนื้อสัตว์ไปก่อนในช่วงนี้ ส่วนบางคนที่เกษียณอายุแล้วเล่าว่า เงินบำนาญรายเดือนหายวับไปใน 10 วัน ซึ่งไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อน

ตุรกีเผชิญกับปัญหาค่าครองชีพมาตั้งแต่ต้นปี 2022 ย้อนไปเดือนกุมภาพันธ์ อัตราเงินเฟ้อพุ่งขึ้นร้อยละ 50 เมื่อเทียบกับปีก่อน มาล่าสุดอัตราในเดือนเมษายนพุ่งขึ้นอีกเป็นร้อยละ 69.97 แล้ว หรือร้อยละ 70 ซึ่งเป็นตัวเลขสูงสุดในรอบสองทศวรรษ

ปัจจัยมาจากการบริหารงานของประธานาธิบดีเรเจป เทย์ยิป เออร์โดกันที่ลดดอกเบี้ยจนเหลือระดับต่ำ เพื่อกระตุ้นการส่งออก ส่งผลให้ค่าเงินลีราตกลงเรื่อยๆ ข้าวของจึงแพงขึ้น

วิธีดังกล่าวสวนทางกับนักเศรษฐศาสตร์ที่ระบุว่า ถ้าเงินเฟ้อให้เพิ่มดอกเบี้ย แต่ในมุมของผู้นำตุรกี เขาต้องการปฏิรูปเศรษฐกิจ และมองว่าดอกเบี้ยคือวายร้ายที่ทำให้นายทุนร่ำรวย

อีกผลกระทบที่ตามมาคือ เมื่อค่าเงินลีราอ่อนตัว นักลงทุนจึงขายทิ้งและหันไปถือเงินสกุลอื่นแทน กลายเป็นปรากฎการณ์เงินตุรกีไหลออกนอกประเทศ

เสียงโอดครวญจากผู้สูงอายุเล่าว่า สมัยก่อนเขาทำงานคนเดียวเลี้ยงได้ทั้งครอบครัว แต่ผลกระทบทุกวันนี้ทำให้ทั้งบ้านแม้จะทำงานกัน 4 คนแต่ก็ยังต้องประหยัด

รายงานจากสำนักงานสถิติชี้ว่า ราคาข้าวของแพงขึ้นมากโดยเฉพาะสินค้าที่ตุรกีต้องนำเข้า อย่าง ข้าวสาลี น้ำมันดอกทานตะวัน ซึ่งสองอย่างนี้ได้รับผลกระทบซ้ำเติมจากวิกฤตสงครามยูเครนและรัสเซียด้วย และถ้าเทียบเป็นรายปี ขณะนี้ราคาขนส่งพุ่งขึ้นร้อยละ 105.9 จากวิกฤตราคาพลังงาน ส่วนราคาอาหารเพิ่มมาถึง 89.1

บนโลกออนไลน์มีทวิตเตอร์ที่ชื่อ ไดอารี่ของแพง ในภาษาตุรกี ผู้ใช้บันทึกราคาข้าวของในชีวิตประจำวันไว้ เพื่อสะท้อนผลกระทบที่เกิดขึ้นว่าข้าวของราคาขึ้นเร็วแค่ไหน ตั้งแต่วัตถุดิบทำอาหาร สบู่ แชมพู ไปจนถึงน้ำมันเชื้อเพลิง ราคาปรับขึ้นอย่างน่าตกใจ

อีกปัญหาที่ตามมาคือราคาที่อยู่อาศัย รายงานจากธนาคารกลางตุรกีระบุว่า ค่าบ้านเฉลี่ยเมื่อเดือนกุมภาพันธ์ที่ผ่านมาสูงขึ้นถึงร้อยละ 96.4 เมื่อเทียบกับปีก่อน ในขณะที่เมืองใหญ่อย่างนครอิสตันบูลราคาแพงขึ้นร้อยละ 106.3

นักวิเคราะห์มองว่า ปัจจัยหลักคือการนำเข้าวัตถุดิบ เช่น เหล็กกล้า ที่มีต้นทุนสูงขึ้น ส่งผลให้บางโครงการก่อสร้างต้องระงับชั่วคราว ส่วนราคาเช่าก็ปรับตัวแพงขึ้นด้วยเช่นกัน

เมื่อวันแรงงานสากลที่ผ่านมา ในนครอิสตันบูล ชาวตุรกีจำนวนหนึ่งพากันออกมาประท้วงต่อปัญหาค่าครองชีพที่เพิ่มขึ้น ผู้ประท้วงปะทะกับเจ้าหน้าที่ หลังพวกเขาพยายามที่จะเข้าไปชุมนุมในจัตุรัสทาคซิม ส่วนเมืองอื่นๆ ก็มีรายงานการชุมนุมประท้วงเช่นกัน

ด้านธนาคารกลางคาดการณ์ว่า อัตราเงินเฟ้อของตุรกี จะขึ้นแตะร้อยละ 70 ในเดือนเมษายนนี้ ก่อนที่จะลดลงมาเหลือร้อยละ 43 ในช่วงท้ายปี