สถานการณ์โควิด-19 ในจีนจะนำไปสู่การระบาดของสายพันธุ์ใหม่หรือไม่?

ทั่วโลกเริ่มแสดงความกังวล หลังสถานการณ์โควิด-19 ในประเทศจีนเหมือนจะเข้าขั้นวิกฤต มณฑลเจ้อเจียงรายงานพบผู้ติดเชื้อรายใหม่วันเดียว 1 ล้านคน ขณะที่คณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติของจีน (NHC) ประเมินว่า ในช่วง 20 วันแรกของเดือน ธ.ค. ที่ผ่านมา มีประชาชนในจีนติดโควิด-19 แล้ว 250 ล้านคน!

ผู้เชี่ยวชาญประเมินว่า ที่สถานการณ์ในจีนเลวร้ายขนาดนี้ ปัจจัยหลักเป็นเพราะอัตราการฉีดวัคซีนโควิด-19 เข็มกระตุ้นของจีนไม่มากพอ ทำให้เมื่อจีนคลายล็อกดาวน์กระทันหัน ประชาชนจึงขาดภูมิคุ้มกัน

จีนปลดล็อกโควิด-19 แบบไม่พร้อม อาจทำคนตายเฉียดล้าน!

แต่คำถามสำคัญที่ผู้เชี่ยวชาญทั่วโลกกำลังแสดงความกังวลในขณะนี้คือ การแพร่ระบาดที่มากขนาดนี้ของจีน จะนำไปสู่การเกิดโควิด-19 สายพันธุ์ใหม่หรือไม่?

คำตอบที่นักวิทยาศาสตร์ให้ได้ตอนนี้คือ “มีความเป็นไปได้ที่จะเกิด” โดยอาจมาในรูปแบบของสายพันธุ์ที่ต่อยอดจากโอมิครอน ซึ่งกำลังเป็นสายพันธุ์หลักในหลายประเทศ และเชื่อว่ารวมถึงในจีนด้วย หรืออาจเป็นสายพันธุ์ที่เกิดจากการผสมกันแบบเดลตาครอน หรืออาจเป็นสายพันธุ์ใหม่ที่แตกต่างจากที่ผ่านมาไปเลย

ดร.สจวร์ต แคมป์เบลล์ เรย์ ผู้เชี่ยวชาญด้านโรคติดเชื้อ จากมหาวิทยาลัยจอห์น ฮอปกินส์ กล่าวว่า “จีนเป็นประเทศที่มีจำนวนประชากรใหญ่มาก แต่ประชาชนเหล่านี้มีภูมิคุ้มกันจำกัด นี่เป็นเงื่อนไขที่อาจทำให้เกิดการระบาดของสายพันธุ์ใหม่”

จีนมีอัตราการฉีดวัคซีนเข็ม 1 และเข็ม 2 ที่สูงเทียบเท่ากับประเทศอื่น ๆ ทั่วโลก แต่ปัญหาของจีนอยู่ที่การฉีดวัคซีนเข็มกระตุ้น โดยเฉพาะในกลุ่มผู้สูงอายุ โดยเป็นปัญหาสืบเนื่องมาจากความไม่เชื่อมั่นในวัคซีนโควิด-19 ผู้สูงอายุบางคนฉีดวัคซีนล่าสุดคือมากกว่า 1 ปี ทำให้คาดว่าภูมิคุ้มกันน่าจะตกไปแล้ว

อีกทั้งวัคซีนที่ใช้ในจีนส่วนใหญ่ยังเป็นแบบเชื้อตาย ซึ่งผลจากการศึกษายืนยันในระดับหนึ่งว่า ประสิทธิภาพด้อยกว่าวัคซีน mRNA

ทั้งหมดทั้งมวลทำให้ประเทศจีนมีสภาวะที่สุ่มเสี่ยงต่อการเกิดโควิด-19 สายพันธุ์ใหม่อย่างยิ่ง เพราะยิ่มีคนติดมากเท่าไหร่ โอกาสเกิดสายพันธุ์ใหม่ก็มากเท่านั้น

“เมื่อเราพบเห็นการติดเชื้อระลอกใหญ่ มันก็มักจะตามมาด้วยเชื้อไวรัสสายพันธุ์ใหม่ ๆ” เรย์บอก

ดร.หลิว ซานลู่ ผู้เชี่ยวชาญด้านเชื้อไวรัสจากมหาวิทยาลัยรัฐโอไฮโอ กล่าวว่า ในประเทศจีนขณะนี้ ตรวจพบว่าเป็นสายพันธุ์โอมิครอนมากที่สุด รวมถึง BF.7 ซึ่งมีความสามารถในการหลบเลี่ยงภูมิคุ้มกัน และเชื่อว่าเป็นตัวการที่ทำให้เกิดการระบาดหนักในจีนขณะนี้

เรย์เปรียบเทียบไวรัสนี้ว่าเหมือนกับ “นักมวยที่เรียนรู้ที่จะหลบเลี่ยงทักษะของคู่ต่อสู้ และปรับตัวเพื่อรับมือกับสิ่งเหล่านั้น”

สิ่งที่ผู้เชี่ยวชาญยังไม่ทราบคือ สายพันธุ์ใหม่จะทำให้เกิดโรคที่รุนแรงขึ้นหรือไม่?

ซู เหวินปั๋ว จากศูนย์ควบคุมและป้องกันโรคของจีน (China CDC) กล่าวว่า จีนวางแผนในการติดตามศูนย์ไวรัสรอบโรงพยาบาลหลัก 3 แห่งในแต่ละมณฑล โดยจะมีการเก็บตัวอย่างจากผู้ป่วยที่ป่วยหนักและผู้เสียชีวิตทุกสัปดาห์

เขาเสริมว่า ปัจจุบัน มีการตรวจพบโควิด-19 โอมิครอนสายพันธุ์ย่อยราว 50 สายพันธุ์จากทั้งหมดที่พบ 130 สายพันธุ์ย่อยทั่วโลก เป็นตัวการหลักที่ทำให้เกิดการแพร่ระบาดในจีน

ซู เหวินปั๋ว บอกว่า จีนกำลังสร้างฐานข้อมูลพันธุกรรมแห่งชาติ เพื่อตรวจสอบแบบเรียลไทม์ว่า โควิด-19 สายพันธุ์ต่าง ๆ มีการพัฒนาอย่างไร และอาจส่งผลต่อสุขภาพของประชาชนอย่างไร

 

เรียบเรียงจาก AP

ภาพจาก AFP