สื่อญี่ปุ่นดังฟ้องลิขสิทธิ์ "Perplexity AI" ใช้บทความข่าวไม่ได้รับอนุญาต

สองสำนักพิมพ์หนังสือพิมพ์รายใหญ่ของญี่ปุ่น อาซาฮี ชิมบุน (Asahi Shimbun Co.) และ นิเคอิ (Nikkei Inc.) ได้ยื่นฟ้องบริษัท Perplexity AI Inc. ของสหรัฐฯ ต่อศาลแขวงโตเกียว เมื่อวันที่ 26 สิงหาคมที่ผ่านมา ฐานละเมิดลิขสิทธิ์จากการนำบทความข่าวไปใช้โดยไม่ได้รับอนุญาต

ในคำฟ้อง ทั้งสองบริษัทกล่าวหาว่า บริการค้นหาของ Perplexity ซึ่งใช้เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์แบบสร้างสรรค์ หรือ Generative AI ในการตอบคำถาม ได้นำบทความที่มีลิขสิทธิ์จากเว็บไซต์ของอาซาฮี ชิมบุน และนิเคอิ ไปเก็บไว้บนเซิร์ฟเวอร์ของตนเอง

AFP/ALASTAIR PIKE

และนำข้อความจากบทความเหล่านั้นมาแสดงผลเป็นคำตอบให้ผู้ใช้ ซึ่งเหตุการณ์ดังกล่าวเกิดขึ้นอย่างต่อเนื่องตั้งแต่ราวเดือนมิถุนายน 2567 เป็นต้นมา

อาซาฮีและนิเคอิ ยืนยันว่า ทางบริษัทได้วางมาตรการป้องกันแล้ว ผ่านไฟล์ robots.txt บนเว็บไซต์ เพื่อแสดงชัดเจนว่าไม่อนุญาตให้มีการนำข้อมูลไปใช้โดยไม่ได้รับอนุญาต แต่ Perplexity กลับเพิกเฉย และยังคงเผยแพร่เนื้อหาที่ละเมิดสิทธิ์ การทำซ้ำ และการเผยแพร่ต่อสาธารณะ

ยิ่งไปกว่านั้น ยังพบว่าในบางกรณี ผลลัพธ์จากการสรุปของ AI มีการอ้างอิงชื่อสำนักข่าวและบทความของทั้งสองบริษัท แต่กลับบิดเบือนข้อเท็จจริงจากเนื้อหาต้นฉบับ นำไปสู่ความเสียหายด้านความน่าเชื่อถือ ซึ่งถือเป็นหัวใจของงานสื่อมวลชน อีกทั้งยังเข้าข่ายละเมิดกฎหมายป้องกันการแข่งขันที่ไม่เป็นธรรมของญี่ปุ่นด้วย

ทั้งอาซาฮีและนิเคอิ จึงเรียกร้องให้ศาลมีคำสั่งห้าม Perplexity ทำซ้ำและเผยแพร่บทความ ตลอดจนลบข้อมูลที่ได้นำไปใช้อย่างไม่ถูกต้อง พร้อมเรียกค่าเสียหายบริษัทละ 2.2 พันล้านเยน หรือประมาณ 15 ล้านดอลลาร์สหรัฐฯ

กระแสการฟ้องร้องบริษัท AI ไม่ได้เกิดขึ้นเฉพาะในญี่ปุ่นเท่านั้น แต่ในยุโรปและสหรัฐฯ ก็มีองค์กรสื่อหลายแห่งยื่นฟ้องในประเด็นเดียวกัน โดยก่อนหน้านี้เมื่อวันที่ 7 สิงหาคม โยมิอุริ ชิมบุน (Yomiuri Shimbun) หนังสือพิมพ์รายใหญ่อีกแห่งของญี่ปุ่น เป็นสื่อรายแรกที่ยื่นฟ้องบริษัท AI ต่อศาล

ขณะที่ Perplexity ชี้แจงว่า บริการของตนเป็นการผสมผสานระหว่างระบบค้นหาข้อมูล หรือเสิร์ชเอนจินทั่วไป กับ AI ที่ช่วยดึงและสรุปข้อมูลจากแหล่งต่าง ๆ เพื่อสร้างคำตอบ อย่างไรก็ตาม ในสายตาของสำนักข่าวญี่ปุ่น นี่คือการ "ใช้แรงงานฟรี" อย่างเป็นระบบ โดยไม่จ่ายค่าตอบแทนให้กับผู้ผลิตเนื้อหาต้นฉบับ

อาซาฮีและนิเคอิออกแถลงการณ์ร่วมว่า “การกระทำของ Perplexity คือการอาศัยผลงานของนักข่าวที่ทุ่มเทแรงกายแรงใจในการสืบค้นและเขียนบทความ โดยไม่จ่ายค่าตอบแทนใด ๆ หากปล่อยไว้โดยไม่จัดการ อาจทำลายรากฐานของวารสารศาสตร์ที่ยืนหยัดเพื่อความจริง และท้ายที่สุดจะกลายเป็นภัยคุกคามต่อหัวใจของประชาธิปไตย”

ที่มา: The Asahi Shimbun