แอนน์ คาร์สัน กวี นักเขียนความเรียง และนักแปลชาวแคนาดา วัย 76 ปี ได้รับรางวัลโนเบลสาขาวรรณกรรม ประจำปี 2026 จากผลงานที่โดดเด่นด้วยการก้าวข้ามเส้นแบ่งระหว่างบทกวี เรื่องแต่ง งานวิชาการ ตลอดจนศิลปะรูปแบบต่าง ๆ
คณะกรรมการโนเบลระบุเหตุผลในการมอบรางวัลว่า คาร์สันได้รับเลือกจาก "ผลงานที่กล้าหาญและสร้างสรรค์ ซึ่งผ่านการสนทนาอย่างขี้เล่นกับขนบคลาสสิก ได้สร้างรูปแบบใหม่ให้แก่วรรณกรรมร่วมสมัย"
ผู้ได้รับรางวัลโนเบลวรรณกรรมจะได้รับเงินรางวัล 12 ล้านโครนาสวีเดน หรือประมาณ 1.2 ล้านดอลลาร์ หรือราว 40.3 ล้านบาท
อินกริด คาร์ลเบิร์ก เลขาธิการถาวรของราชบัณฑิตสภาด้านวิทยาศาสตร์แห่งสวีเดนเปิดเผยว่า เธอเป็นผู้โทรแจ้งข่าวให้คาร์สันทราบก่อนการประกาศผลอย่างเป็นทางการไม่นาน
ขณะนั้นคาร์สันกำลังอยู่ที่ประเทศไอซ์แลนด์ โดยคาร์ลเบิร์กเล่าว่า สิ่งหนึ่งที่คาร์สันบอกกับเธอคือ ตอนนั้นเธอกำลัง "ฟังเสียงลม" โดยคาร์ลเบิร์กระบุว่า คาร์สันประหลาดใจอย่างมาก แต่ก็มีความสุข และสามารถรับรู้ได้จากน้ำเสียงของเธอ
ส่วนคาร์สันเองตอบสนองด้วยอารมณ์ขัน โดยให้สัมภาษณ์กับสถานีโทรทัศน์สาธารณะ RUV ของไอซ์แลนด์ว่า "ฉันคิดว่าพวกเขาบ้ากันไปแล้ว คือมันบ้ามากเลยนะ"
คาร์สันเกิดที่เมืองโทรอนโต ประเทศแคนาดา ในปี 1950 ปัจจุบันอาศัยอยู่ในรัฐมิชิแกน สหรัฐฯ และถือสัญชาติไอซ์แลนด์มาตั้งแต่ปี 2022 ผลงานของเธอขึ้นชื่อเรื่องการผสมผสานรูปแบบการเขียนหลายประเภทเข้าด้วยกัน ตั้งแต่บทกวี เรื่องแต่ง งานความเรียง ไปจนถึงงานวิชาการ โดยมีวรรณกรรมจากโลกกรีกโบราณเป็นแรงบันดาลใจ
อันเดอร์ส โอลส์สัน ประธานคณะกรรมการโนเบลสาขาวรรณกรรมของราชบัณฑิตสภาด้านวิทยาศาสตร์แห่งสวีเดน ยกย่องว่า คาร์สันได้ก้าวออกจากบทกวีแบบที่ยึดโยงอยู่กับตัวตนของผู้เล่า และช่วยจุดประกายรูปแบบใหม่ ๆ ให้กับวรรณกรรมร่วมสมัย
เขาอธิบายว่า วิธีการเขียนของเธอนำไปสู่งานที่ทั้งสนุกและประชดประชัน สามารถเคลื่อนข้ามไปมาระหว่างบทกวีคลาสสิกกับบทกวีสมัยใหม่ รวมถึงระหว่างวรรณกรรมประเภทต่าง ๆ และศิลปะแขนงอื่น
คาร์สันเป็นอาจารย์ด้านวรรณกรรมคลาสสิกมานานกว่า 30 ปี ทำให้งานเขียนจำนวนมากของเธอได้รับอิทธิพลจากวรรณกรรมกรีก หนึ่งในจุดเด่นคือการหยิบผลงานโบราณกลับมาตีความใหม่ด้วยภาษาหรือวิธีเล่าเรื่องร่วมสมัย ขณะที่งานแปลของเธอก็มักเติมมุมมองสมัยใหม่เข้าไปในวรรณกรรมคลาสสิก
ผลงานสำคัญของคาร์สันมีทั้ง The Glass Essay, Autobiography of Red: A Novel in Verse, Nox, Float และ The Beauty of the Husband: A Fictional Essay in 29 Tangos
ในปี 2019 เธอยังสร้างผลงานการแสดง Norma Jeane Baker of Troy ซึ่งเชื่อมโยงหญิงงามชื่อดังจากคนละยุคสมัยเข้าด้วยกัน ได้แก่ เฮเลนแห่งทรอย กับ มาริลีน มอนโร
ต่อมาในปี 2021 เธอออกผลงาน The Trojan Women: A Comic ซึ่งนำเรื่องราวโบราณของ Euripides มาถ่ายทอดใหม่ในรูปแบบกราฟิก ขณะที่ผลงานแปลเรื่อง Elektra ของ Sophocles ถูกนำขึ้นแสดงในกรุงลอนดอนเมื่อปีที่แล้ว โดยมี Brie Larson ร่วมแสดง
คาร์สันไม่ได้จำกัดงานของตัวเองไว้เพียงหน้ากระดาษ แต่ยังร่วมงานกับศิลปินทัศนศิลป์ นักออกแบบท่าเต้น ตลอดจนผู้กำกับโอเปราและละครเวที โดยโอลส์สันมองว่า ความร่วมมือเหล่านี้สะท้อนถึงอิสระของคาร์สันในการก้าวข้ามความคาดหวังและกฎเกณฑ์ของวรรณกรรม และเป็นเหตุผลสำคัญที่ทำให้ผลงานของเธอตั้งแต่ทศวรรษ 1990 เป็นต้นมา มีความสำคัญอย่างโดดเด่นต่อแวดวงศิลปะและวรรณกรรมนานาชาติ
ด้าน มาร์ก คาร์นีย์ นายกรัฐมนตรีแคนาดา ระบุว่า การได้รับรางวัลครั้งนี้ถือเป็นความสำเร็จที่ยิ่งใหญ่และช่วงเวลาที่น่าภาคภูมิใจของแคนาดา เขากล่าวว่า ผลงานของคาร์สันเต็มไปด้วยไหวพริบ จินตนาการ และมีรูปแบบเป็นของตัวเองอย่างชัดเจน พร้อมยกย่องว่า เธอนำเรื่องราวโบราณไปสู่ผู้อ่านกลุ่มใหม่ และเปลี่ยนวิธีที่ผู้คนมองวรรณกรรม
ที่มา: BBC
- คอนเทนต์พิเศษ
สำหรับคุณ - TOP ต่างประเทศ
- วิดีโอยอดนิยม
