ก่อนหน้านี้หลิว อี้เฟย์ นางเอกเรื่องภาพยนตร์เรื่องมู่หลาน ถูกสังคมวิพากษ์วิจารณ์อย่างรุนแรง หลังจากเธอกล่าวสนับสนุนตำรวจฮ่องกงในการประท้วง สังคม และแฟนคลับหนังมู่หลานทั่วโลกต่างเตรียมพากันแบนภาพยนตร์เรื่องมู่หลาน ด้วยการไม่ไปชมภาพยนตร์เรื่องนี้
เสียงวิพากษ์วิจารณ์ยังไม่ทันหายไป หนังเรื่องนี้ก็เจอกับกระแสแบนอีกระลอก หลังจากภาพยนตร์เรื่องนี้เริ่มถูกฉายผ่านช่องทางสตรีมมิ่ง Disney Plus เมื่อสัปดาห์ที่แล้ว ผู้ชมก็เริ่มสังเกตเห็นว่า บางฉากของภาพยนตร์ถูกถ่ายทำในเขตปกครองตนเองซินเจียงอุยกูร์ พื้นที่ที่ประชากรส่วนใหญ่เป็นชาวมุสลิมอุยกร์ ซึ่งในพื้นที่นี้มีรายงานการตั้งค่ายกักกันหลายค่ายเพื่อกักกันชาวมุสลิมกว่า 1 ล้านราย มีรายงานการทรมาน และเสียชีวิตของชาวมุสสิมอุยกูร์ ที่จนถึงวันนี้รัฐบาลจีนยืนยันว่า ค่ายดังกล่าวเป็นค่ายปรับทัศนคติของกลุ่มหัวรุนแรง
ที่ทำให้ผู้ชมโกรธคือ เครดิตท้ายภาพยนตร์ได้กล่าวขอบคุณหน่วยงานรัฐบาลจีนในเขตซินเจียง 8 หน่วยงาน ซึ่งรวมไปถึงสำนักงานด้านความมั่นคงในเถอปาน เมืองที่มีรายงานพบค่ายกักกันหลายแห่ง และสำนักงานสื่อประชาสัมพันธ์ในเขตซินเจียง ที่มักปิดบังสิ่งที่เกิดขึ้นในเขตซินเจียง
แม้ทางการจีนจะไม่เคยออกมายอมรับว่ามีค่ายกักกันที่มีการทรมานชาวมุสลิมในเขตซินเจียง แต่สำนักข่าวต่างชาติอย่าง BBC และ CNN เองก็ได้รายงานต่อเนื่อง ผ่านการลงพื้นที่ และภาพถ่ายดาวเทียมว่า พบค่ายกักกันหลายแห่งในเขตซินเจียง ที่มีการจับกุมชาวมุสลิมกว่า 1 ล้านคน และภายในค่ายมีการบังคับให้เรียนภาษาจีน ลัทธิคอมมิวนิสต์ รวมถึงมีการทรมาน
มีนักข่าวต่างชาติบางรายที่ลงพื้นที่แล้วถูกทางการจีนจับกุมหรือขัดขวางการทำงาน
ทีมงานของรายการรอบโลกฯก็เคยลงพื้นที่ไปยังคาซัคสถานเมื่อเดือนมิ.ย.ปีที่แล้ว เพื่อสัมภาษณ์ชาวมุสลิมเชื้อสายคาซัคที่เคยถูกกักกันในค่ายซินเจียง พวกเขาเล่าให้เราฟังว่า นอกจากค่ายมีสภาพที่ย่ำแย่ พวกเขายังถูกลงโทษ มัดมือมัดเท้า ถูกบังคับให้เรียนภาษาจีน
กระแสต้านของที่มีต่อภาพยนต์เรื่องนี้เกิดขึ้นในหลายประเทศ ที่เกาหลีใต้ มีคนรวมตัวกันหน้าสำนักงานใหญ่วอลท์ ดิสนีย์ในกรุงโซล พร้อมกับชูป้ายแฮชแท็ก บอยคอตมู่หลาน หรือแม้กระทั่งในบรรดาผู้ใช้ทวิตเตอร์ของไทยเองที่พากันตั้งแฮชแท็กแบนมู่หลาน และวิพากษ์วิจารณ์นางเอกหนังและการถ่ายทำที่ซินเจียงอุยกูร์ และแน่นอน การะแสแบนหนังเรื่องนี้เกิดขึ้นที่ฮ่องกงด้วย โดยเฉพาะจากกลุ่มนักกิจกรรมทางการเมือง
ภาพยนตร์เรื่องมู่หลานเป็นเรื่องเกี่ยวกับหญิงชาวจีนที่ปลอมตัวอาสาเข้าไปเป็นทหารในสมัยของจักรพรรดิถังไท่จง จักรพรรดิรัชกาลที่สองแห่งราชวงศ์ถังของประเทศจีน หรือ ราว 1,600 ปีที่แล้ว ไม่มีหลักฐานบ่งชี้ว่ามู่หลานมีตัวตนจริง แต่สันนิษฐานว่าเป็นเรื่องเล่าในยุคนั้นที่มีเค้าโครงมาจากเรื่องจริง
ในระหว่างการผลิตภาพยนตร์เรื่องนี้ มักมีข้อมูลออกมาว่า โปรดิวเซอร์ คนเขียนบท และผู้กำกับของเรื่องนี้มักตัดตอน และแก้ไขบทภาพยนตร์บ่อยครั้งเพื่อหลีกเลี่ยงการเซนเซอร์ของจีน
ภาพยนตร์มู่หลานมีทุนสร้าง 200 ล้านดอลลาร์สหรัฐฯ ตอนแรกถูกตั้งเป้าว่าจะสร้างรายได้มหาศาลไปทั่วโลกในเดือนมีนาคมที่ผ่านมา และต้องถูกเลื่อนฉายเพราะไวรัสโควิด-19 ก่อนจะเริ่มฉายในภาพยนตร์แล้วเมื่อสัปดาห์ที่ผ่านมา
อุยกูร์คือใคร?-เหตุใดจีนใช้ทหารราว 1 แสนคุม “ซินเจียง” ไม่ยอมปล่อย!