ตำแหน่งวอลเลย์บอล มีอะไรบ้าง มือใหม่และผู้เล่นทั่วไปควรรู้!
หนึ่งในหัวใจสำคัญของการเล่นวอลเลย์บอล คือ ความเข้าใจในตำแหน่งวอลเลย์บอล ซึ่งเป็นตัวกำหนดบทบาทของผู้เล่นวอลเลย์บอลแต่ละคนในสนามอย่างชัดเจน ตั้งแต่ตัวตบหัวเสาไปจนถึงลิเบโร (Libero) ทุกตําแหน่งในวอลเลย์บอลล้วนมีหน้าที่เฉพาะตัวที่ส่งผลต่อเกมการแข่งขัน และการหมุนเวียนตำแหน่งภายใต้กติกาที่เข้มงวดก็เป็นอีกหนึ่งปัจจัยสำคัญที่ต้องเรียนรู้ ดังนั้น
ภายในเนื้อหาบทความนี้จะพาคุณไปเจาะลึกทุกแง่มุมของตำแหน่งต่าง ๆ ในกีฬาวอลเลย์บอล เพื่อเพิ่มอรรถรสในการรับชมและความเข้าใจในกีฬานี้มากยิ่งขึ้น
ตำแหน่งวอลเลย์บอลมีทั้งหมดกี่ตำแหน่ง
กีฬาที่ต้องอาศัยการประสานงานและอ่านจังหวะเกมด้วยความแม่นยำอย่างวอลเลย์บอล การเข้าใจตำแหน่งวอลเลย์บอลในแต่ละตำแหน่งจึงเป็นสิ่งสำคัญ เพราะแต่ละตำแหน่งมีหน้าที่เฉพาะที่ส่งผลต่อเกมทั้งรุกและรับของทีม ซึ่งวอลเลย์บอลมีทั้งหมด 6 ตำแหน่งหลัก โดยแต่ละตำแหน่งการเล่นวอลเลย์บอล มีดังนี้
Setter (ตัวเซต)
Opposite Hitter (ตัวตบตรงข้าม)
Middle Blocker Hitter (ตัวตีกลาง)
Outside hitter (ตัวตบหัวเสา)
Defensive Specialist (ตัวรับเสริม)
Libero (ตัวรับอิสระ)
*Defensive Specialist ตำแหน่งนี้ไม่ค่อยได้เห็นในระดับนานาชาติ นอกจากนี้ การเข้าใจบทบาทของผู้เล่นในแต่ละตำแหน่งยังช่วยให้ติดตามเกมได้ง่ายขึ้น โดยเฉพาะเมื่อต้องวิเคราะห์การคิดคะแนนวอลเลย์บอลในแต่ละจังหวะการแข่งขัน
ตำแหน่งวอลเลย์บอลแต่ละตำแหน่ง มีหน้าที่อะไรบ้าง และคุณสมบัติที่ต้องมี
Setter (ตัวเซต)
ตำแหน่งวอลเลย์บอล Setter (ตัวเซต) นี้เปรียบเสมือนมันสมองของทีม มีหน้าที่เซตบอลให้เพื่อนร่วมทีมโจมตีได้อย่างแม่นยำ เป็นคนควบคุมจังหวะเกมรุกทั้งหมด หากเซตพลาดก็มีโอกาสเสียแต้มสูง ดังนั้นมือเซตต้องอ่านเกมเร็ว ตัดสินใจไว และรู้ใจเพื่อนร่วมทีมอย่างดี
- ตัวย่อ : S
- ตำแหน่งในสนาม : ใกล้ตาข่าย ฝั่งขวาของแดนหน้า
- คุณสมบัติและทักษะที่จำเป็น : ต้องมีไหวพริบดี ตัดสินใจเด็ดขาด ใจเย็นแม้อยู่ในสถานการณ์กดดัน ควบคุมการเซตวอลเลย์บอลให้เหมาะกับตำแหน่งตบของแต่ละคน และสามารถแก้ไขบอลแรกที่ไม่สมบูรณ์ได้
- ตัวอย่างนักกีฬาตำแหน่งนี้ : พรพรรณ เกิดปราชญ์, นุศรา ต้อมคำ, สิริมา มานะกิจ, เฝิง คุน
Opposite Hitter (ตัวตบตรงข้าม)
ตำแหน่งวอลเลย์บอล Opposite Hitter นี้จะยืนตรงข้ามกับมือเซต จึงถูกเรียกว่า Opposite Hitter มีบทบาททั้งเกมรุกและช่วยเซตบอลในบางจังหวะ ต้องตบได้หนักถึงแม้อยู่ในแดนหลัง และรับผิดชอบเกมรุกเสริมเมื่อตัวเซตอยู่หน้า เป็นอีกหนึ่งกำลังสำคัญที่ช่วยรักษาสมดุลการเล่นของทีม
- ตัวย่อ : OPP
- ตำแหน่งในสนาม : ฝั่งขวา ทั้งแดนหน้าและแดนหลัง ตรงข้ามกับตัวเซต
- คุณสมบัติและทักษะที่จำเป็น : ตําแหน่งวอลเลย์บอล OPP จำเป็นจะต้องกระโดดสูง ตบหนัก และเล่นได้หลายหน้าที่ ต้องมีทักษะทั้งเกมบุกและเกมรับ สามารถเรียนรู้วิธีเล่นวอลเลย์บอลได้อย่างรวดเร็ว
- ตัวอย่างนักกีฬาตำแหน่งนี้ : พิมพิชญา ก๊กรัมย์, ธนัชชา สุขสด, มลิกา กันทอง
Middle Blocker (ตัวตีกลาง)
Middle Blocker (ตัวตีกลาง) หรือที่หลายคนเรียกว่า “บอลเร็ว” เป็นตำแหน่งผู้เล่นวอลเลย์บอลที่ยืนชิดเน็ตตรงกลาง มีหน้าที่หลักคือขึ้นบล็อกเพื่อหยุดการบุกของคู่ต่อสู้ และต้องพร้อมขึ้นตบลูกเร็วที่ได้จากการเซตบอลแบบฉับไว ทำให้เกมรุกเร็วขึ้นและจับทางได้ยาก
- ตัวย่อ : MB
- ตำแหน่งในสนาม : ตรงกลางแดนหน้า ใกล้เน็ต
- คุณสมบัติและทักษะที่จำเป็น : ต้องสูง กระโดดไว คล่องแคล่ว และมีการอ่านเกมดีมาก เนื่องจากการเล่นตำแหน่งวอลเลย์บอล MB ต้องเปลี่ยนจังหวะระหว่างบล็อกและตบให้ทันเกมเสมอ
- ตัวอย่างนักกีฬาตำแหน่งนี้ : หัตถยา บำรุงสุข, ทัดดาว นึกแจ้ง, ปลื้มจิตร์ ถินขาว, กัญญารัตน์ ขุนเมือง
Outside Hitter (ตัวตบหัวเสา)
Outside Hitter หรือ Left Side Hitter หนึ่งในตำแหน่งสำคัญที่มีบทบาทในเกมบุกและเกมรับ โดยเฉพาะจังหวะการขึ้นตบบอลที่มือเซตส่งมาให้จากฝั่งซ้าย ต้องตบให้ได้คะแนนหรือบีบให้คู่ต่อสู้รับยาก และยังมีหน้าที่ช่วยบล็อกเกมรุกของฝั่งตรงข้ามด้วย
- ตัวย่อ : OH
- ตำแหน่งในสนาม : ฝั่งซ้ายของแดนหน้า
- คุณสมบัติและทักษะที่จำเป็น : วอลเลย์บอลตําแหน่ง OH จะต้องสูง ตบแม่น ตบแรง มีความไวในการเข้าจังหวะกับมือเซต ควบคุมจังหวะบอลในเกมรุกได้ดี
- ตัวอย่างนักกีฬาตำแหน่งนี้ : ชัชชุอร โมกศรี, อัจฉราพร คงยศ, อรอุมา สิทธิรักษ์, ดลพร สินโพธิ์, ศศิภาพร จันทวิสูตร
Libero (ตัวรับอิสระ)
Libero ตำแหน่งวอลเลย์บอลที่เน้นการป้องกันเป็นหลัก ผู้เล่นตำแหน่งนี้จะสวมเสื้อสีต่างจากเพื่อนในทีม และไม่มีสิทธิ์เล่นลูกหน้า-ตบหรือเซตบอลให้เพื่อนขึ้นตบ แต่มีอิสระในการเปลี่ยนตัวกับผู้เล่นแดนหลังได้ไม่จำกัดครั้ง เพื่อช่วยรับบอลแรกให้ทีมมีโอกาสรุกต่อได้ง่ายขึ้น
- ตัวย่อ : L
- ตำแหน่งในสนาม : ยืนแดนหลังตลอดเกม เปลี่ยนตัวแทนผู้เล่นแดนหลังแบบไม่ต้องแจ้งผู้ตัดสิน
- คุณสมบัติและทักษะที่จำเป็น : การเล่นวอลเลย์บอลในตำแหน่งลิเบโร จะต้องมีความคล่องตัวสูง พุ่งรับบอลได้เก่ง กล้าล้มตัวเพื่อเซฟลูก ต้องมีสติและอ่านจังหวะบอลให้แม่นยำ เพราะตำแหน่งวอลเลย์บอล Libero นี้จะรับลูกโจมตีจากฝั่งตรงข้ามแทบทุกลูก
- ตัวอย่างนักกีฬาตำแหน่งนี้ : ปิยะนุช แป้นน้อย, สุพัตรา ไพโรจน์, วรรณา บัวแก้ว
Defensive Specialist (ตัวรับเสริม)
Defensive Specialist เป็นผู้เล่นตำแหน่งพิเศษที่ลงมาเสริมเกมรับ คล้ายลิเบโรแต่สามารถทำหน้าที่อื่นได้มากกว่า เช่น เซตบอล หรือป้องกันแนวหลัง แต่ไม่จำเป็นต้องสวมเสื้อสีต่าง มีความคล่องตัวสูงและเปลี่ยนตัวได้ในเวลาที่ทีมต้องการเสริมแนวรับ
- ตัวย่อ : DS
- ตำแหน่งในสนาม : แดนหลัง จุดรับเสิร์ฟและป้องกันการโจมตี
- คุณสมบัติและทักษะที่จำเป็น : ต้องมีความปราดเปรียว มีไหวพริบ อ่านเกมเก่ง และควบคุมจังหวะบอลได้ดี รวมถึงช่วยควบคุมการเซตวอลเลย์บอลได้ในจังหวะสำคัญ
- ตัวอย่างนักกีฬาตำแหน่งนี้ : ส่วนใหญ่จะเป็นนักกีฬาระดับมหาวิทยาลัยและระดับอาชีพเท่านั้น
การหมุนตำแหน่งวอลเลย์บอล หมุนตามเข็มนาฬิกา
การหมุนตำแหน่งวอลเลย์บอลเป็นสิ่งสำคัญที่ผู้เล่นต้องเข้าใจ เพราะเป็นหนึ่งในกติกาวอลเลย์บอลที่ส่งผลต่อรูปแบบการเล่นในแต่ละเซต เมื่อทีมได้สิทธิ์เสิร์ฟ ผู้เล่นจะต้องหมุนตำแหน่งวอลเลย์บอลตามเข็มนาฬิกา โดยย้ายตำแหน่งจากแดนหลังไปแดนหน้าและหมุนวนในทุกจุดบนสนาม ซึ่งช่วยให้ผู้เล่นได้เรียนรู้การเล่นในแต่ละจุด และปรับตัวเข้ากับสถานการณ์ต่าง ๆ ได้ดีขึ้น
การเล่นวอลเลย์บอลผู้เล่นต้องยืนให้ตรงตำแหน่งก่อนการเสิร์ฟ หากผิดตำแหน่งจะถือว่าเป็นการฟาวล์ตามกติกาวอลเลย์บอล ทำให้เสียแต้มทันที การเข้าใจระบบหมุนจึงเป็นพื้นฐานของการวางแผนและควบคุมเกมในสนาม เพราะการหมุนตําแหน่งวอลเลย์บอลไม่เพียงเกี่ยวข้องกับการยืนที่ถูกต้อง แต่ยังส่งผลต่อการรับ-ส่งบอล การขึ้นตบ และการเซตบอลในแต่ละจังหวะอีกด้วย
หากต้องการทำความเข้าใจรายละเอียดเพิ่มเติมเกี่ยวกับการยืนตำแหน่ง การเสิร์ฟ และข้อห้ามต่าง ๆ สามารถศึกษาเพิ่มเติมได้จากกติกาวอลเลย์บอล 28 ข้อ เพื่อเข้าใจเกมได้ลึกยิ่งขึ้น!
รู้จักครบทุกตำแหน่งวอลเลย์บอล เพื่อเพิ่มอรรถรสในการเชียร์!
จะเห็นได้ว่าตำแหน่งวอลเลย์บอลแต่ละตำแหน่ง ล้วนมีความสำคัญและต้องการทักษะเฉพาะตัว เพื่อให้ทีมสามารถเล่นกันได้อย่างราบรื่นและเข้าขากัน การเข้าใจตำแหน่งผู้เล่นวอลเลย์บอลและหน้าที่แต่ละตำแหน่งวอลเลย์บอล จะช่วยให้ทั้งผู้เล่นและผู้ชมสนุกกับเกมมากยิ่งขึ้น หากใครอยากรู้ประวัติวอลเลย์บอลและอยากติดตามการลงสนามของทีมโปรด อย่าลืมอัปเดตโปรแกรมวอลเลย์บอลอยู่เสมอ เพื่อไม่พลาดแมตช์สำคัญที่ PPTV HD ช่อง 36