เจาะลึก "Longevity Economy" เมื่อไทยก้าวสู่สังคมสูงวัยสุดยอด พร้อมกลยุทธ์เลือก "บ้าน" อย่างไรเมื่อชีวิตยืนยาว

ในวันที่ความก้าวหน้าทางการแพทย์ทำให้เราอายุยืนขึ้น แต่จำนวนเด็กเกิดใหม่กลับลดลงอย่างต่อเนื่อง ส่งผลให้ประเทศไทยได้ก้าวเข้าสู่ “สังคมสูงวัยอย่างสมบูรณ์” (Complete Aged Society) อย่างเต็มตัวแล้ว โดยมีประชากรวัย 60 ปีขึ้นไปมากกว่า 14 ล้านคน (20.2%) และในอีกไม่กี่ปีข้างหน้า (ปี 2574) เราจะขยับขึ้นไปสู่ระดับ “สุดยอด” (Super Aged Society) ที่มีผู้สูงอายุเกือบ 1 ใน 3 ของประเทศ

"เศรษฐกิจอายุวัฒน์" ขุมทรัพย์ใหม่ที่คาดไม่ถึง

การเปลี่ยนแปลงนี้ส่งผลให้เกิด “เศรษฐกิจอายุวัฒน์ หรือ Longevity Economy” ซึ่งเป็นการขับเคลื่อนเศรษฐกิจด้วยกำลังซื้อของกลุ่มผู้สูงวัยที่มีคุณภาพชีวิตดี ข้อมูลจาก TDRI ระบุว่าในปี 2566 มีการใช้จ่ายในกลุ่มนี้สูงถึง 2.18 ล้านล้านบาท และจะทะยานสู่ 3.5 ล้านล้านบาทในปี 2576 กลุ่มผู้บริโภควัยเก๋ายุคใหม่ไม่ได้มองแค่การ "มีชีวิตที่ยาวนาน" แต่เน้นการ "ใช้ชีวิตอย่างมีคุณภาพ" ในทุกมิติ ทำให้ธุรกิจที่ตอบโจทย์สุขภาพ ความปลอดภัย และที่อยู่อาศัยกลายเป็นหัวใจสำคัญ

คนไทยไม่ได้รอให้แก่แล้วค่อยวางแผน!

ข้อมูลจาก DDproperty เผยสถิติที่น่าสนใจว่าคนไทยกว่า 88% เริ่มวางแผนเกษียณแล้ว และ 38% คิดเรื่องนี้อยู่ตลอดเวลา สะท้อนให้เห็นว่าผู้บริโภคยุคใหม่ไม่ได้มองว่าการเกษียณเป็นเรื่องไกลตัวอีกต่อไป และหันมาให้ความสำคัญกับและหันมาให้ความสำคัญกับการเตรียมพร้อมรับมือวัยเกษียณโดยไม่จำเป็นต้องรอให้ถึงเวลา

ขณะที่เป้าหมายหลังเกษียณของผู้บริโภคส่วนใหญ่นั้นให้ความสำคัญกับ “การมีเงินออมเพียงพอสำหรับดูแลสุขภาพ” มาเป็นอันดับ 1 รองลงมาอันดับ 2 คือ อยากมีอิสรภาพทางการเงิน อันดับ 3 ต้องการใช้เวลากับครอบครัวหรือเพื่อนฝูงมากขึ้น อันดับ 4 อยากใช้ชีวิตแบบปลอดหนี้ และอันดับ 5 วางแผนจะท่องเที่ยวเป็นประจำ

จะเห็นว่าเป้าหมายส่วนใหญ่นั้นล้วนเกี่ยวข้องกับการวางแผนการเงินอย่างมีนัยสำคัญ ผู้บริโภคจึงจำเป็นต้องเริ่มวางแผนเพื่อเตรียมความพร้อมตั้งแต่เนิ่น ๆ เพื่อให้สามารถบรรลุเป้าหมายชีวิตที่ตั้งใจไว้ได้ในอนาคต 

ส่วนทำเลในฝัน ที่ผู้บริโภคต้องการไปใช้ชีวิตหลังเกษียณมากที่สุด ได้แก่ กรุงเทพฯ ซึ่งยังคงเป็นแชมป์ที่คนอยากอยู่หลังเกษียณ เพราะความพร้อมของโรงพยาบาลและเทคโนโลยีทางการแพทย์ รองลงมาคือเชียงใหม่ นครราชสีมา และชลบุรี

อสังหาฯ ปรับตัว เพราะ บ้านยุคใหม่ต้องรองรับ "ทุกวัย" อย่างยั่งยืน

ด้านผู้พัฒนาอสังหาฯ ต่างหันมาให้ความสำคัญกับเทรนด์ Longevity เช่นกัน ข้อมูลจากศูนย์ข้อมูลอสังหาริมทรัพย์ (REIC) ธนาคารอาคารสงเคราะห์ (ธอส.) พบว่าผลการสำรวจที่อยู่อาศัยสำหรับผู้สูงอายุ ณ ปี 2568 ทั่วประเทศ เปิดบริการรวม 1,040 โครงการ เพิ่มขึ้น 4.4% แยกเป็นโครงการ Nursing Home จำนวน 944 โครงการ เพิ่มขึ้น 4.4% และโครงการ Residence จำนวน 96 โครงการ เพิ่มขึ้น 4.3% สะท้อนให้เห็นว่าภาคอสังหาริมทรัพย์ปรับตัวอย่างต่อเนื่อง เพื่อรองรับความต้องการของผู้บริโภคที่มองหาที่อยู่อาศัยที่ตอบโจทย์ทั้งด้านสุขภาพและคุณภาพชีวิตในระยะยาวหลังเกษียณ

และเมื่อการมีอายุยืนยาวอย่างมีคุณภาพคือหัวใจสำคัญของ Longevity Economy ดังนั้น การเตรียมความพร้อมด้านที่อยู่อาศัยจึงไม่ใช่เพียงการมองหาที่พักอาศัยเท่านั้น แต่คือการสร้างพื้นที่ใช้ชีวิตที่ส่งเสริมความเป็นอยู่ที่ดีในระยะยาว ดีดีพร็อพเพอร์ตี้ (DDproperty) จึงเผยแนวทางการออกแบบและปรับพื้นที่บ้าน/คอนโดฯ ให้ตอบโจทย์เทรนด์ Longevity เน้นการสร้างพื้นที่ที่ส่งเสริมสุขภาพกายและใจ รองรับการอยู่อาศัยในทุกช่วงวัยอย่างยั่งยืน ได้แก่

1. Universal Design (อารยสถาปัตย์): คือการออกแบบให้ "ทุกคน" ใช้ชีวิตได้เท่าเทียมกัน ไม่ว่าจะเป็นการทำทางลาด พื้นกันลื่น ราวจับในจุดเสี่ยง รวมถึงระบบไฟเซนเซอร์และปุ่มฉุกเฉิน เพื่อคืนความมั่นใจในการใช้ชีวิตด้วยตัวเองให้ผู้สูงอายุ

2. Ergonomics (การยศาสตร์): การเลือกเฟอร์นิเจอร์ที่รับกับสรีระ เช่น เตียงที่ช่วยพยุงกระดูกสันหลัง หรือโซฟาที่ความสูงพอดีเพื่อให้ลุกนั่งง่าย ไม่ปวดเมื่อย

3. ทำเลใกล้สถานพยาบาล: การอยู่ใกล้โรงพยาบาลหรือมีรถสาธารณะเข้าถึง ช่วยลดความกังวลหากเกิดเหตุฉุกเฉิน และสะดวกต่อการตรวจสุขภาพสม่ำเสมอ

4. ธรรมชาติบำบัด: พื้นที่สีเขียวไม่ใช่แค่เรื่องสวยงาม แต่มีผลทางจิตวิทยาช่วยลดความเครียด การได้ปลูกต้นไม้เป็นงานอดิเรกช่วยให้ร่างกายได้เคลื่อนไหวและจิตใจสดชื่น

5. Smart Home Technology: เทคโนโลยีช่วยลดข้อจำกัดทางร่างกายได้ เช่น ลิฟต์บันได (Stairlift) สำหรับบ้านหลายชั้น, การเปิด-ปิดไฟผ่านมือถือ หรือกล้องวงจรปิดที่ดูผ่านแอปฯ ได้ทุกที่

6. พื้นที่สานสัมพันธ์ (Social Connectivity): บ้านควรมีพื้นที่ส่วนกลางที่สมาชิกทุกวัยมาทำกิจกรรมร่วมกันได้ เพื่อลดความรู้สึกโดดเดี่ยวของผู้สูงอายุ และสร้างความอบอุ่นในครอบครัว

ดังนั้น เป้าหมายสูงสุดของ Longevity Economy อาจไม่ใช่เพียงการมีอายุที่ยืนยาว แต่คือการ “มีอิสระในการใช้ชีวิตที่รักอย่างปลอดภัย” หากเราเริ่มต้นวางแผนการเงินและที่อยู่อาศัยให้ตอบโจทย์ตั้งแต่วันนี้ ไม่เพียงแต่ผู้สูงอายุที่จะมีความสุข แต่สมาชิกทุกคนในบ้านก็จะอุ่นใจและเติบโตไปพร้อมกันอย่างยั่งยืน