สั่งน้ำมูกแรงๆ ช่วยให้หายหวัดเรื้อรังจริงหรือไม่? เช็คอาการอาจรุนแรงกว่าหวัด

“ไข้หวัด” เกิดจากการติดเชื้อไวรัสในโพรงจมูกและไซนัส ซึ่งสามารถหายได้เองในเวลาประมาณ 5 - 10 วัน แต่ถ้ามีอาการนานกว่าช่วงเวลาดังกล่าว อาจเรียกผู้ที่มีอาการนานกว่าปกติว่า “หวัดเรื้อรัง” เนื่องจากมีการติดเชื้อแบคทีเรียซ้ำเติมในโพรงจมูกและไซนัส ซึ่งผู้ป่วยจะมีอาการนานกว่า 10 วันหรืออาการแย่ลงหลังจากเริ่มมีอาการคัดจมูกได้ 5 วัน

อาการหวัดเรื้อรัง มักจะมีอาการที่เกี่ยวข้องกับจมูกและไซนัส

• น้ำมูกข้น
• คัดจมูก
• ความสามารถในการรับกลิ่นลดลง
• ปวดตึงใบหน้า

นอกจากนี้ อาจมีอาการอื่น ๆ ร่วมด้วย เช่น มีไข้ ไอ อ่อนเพลีย มีเสมหะอยู่ในคอตลอดเวลาและ ถ้ามีอาการมานานและไม่ได้รับการรักษาอย่างเหมาะสม อาจทำให้มีริดสีดวงจมูกเกิดขึ้นได้ ในบางรายที่มีการติดเชื้อรุนแรง อาจทำให้มีการติดเชื้อลุกลามเข้าลูกตาหรือสมองได้

แต่ก็อาจเป็นไปได้ที่ท่านอาจไม่ได้เป็นหวัดเรื้อรัง เพราะมีอาการคล้ายคลึงกับโรคอื่น  เช่น

• ผู้ที่มีริดสีดวงจมูกหรือเป็นโรคไซนัสอักเสบเรื้อรังที่ไม่ได้เกิดจากการติดเชื้อ
• ผู้ที่มีเนื้องอกในโพรงจมูกและไซนัส
• ที่มีการอักเสบของไซนัสที่เกิดจากเชื้อรา แต่มักจะมีอาการมีน้ำมูก และคัดจมูกในจมูกข้างใดข้างหนึ่งเพียงข้างเดียว

“สั่งน้ำมูก” ช่วยให้หายหวัดจริงไหม?

หลายคนยังมีความเชื่อผิดๆ คิดว่าการสั่งน้ำมูกบ่อยๆ จะช่วยให้หายหวัดได้เร็วขึ้น จริงอยู่ที่การสั่งน้ำมูกจะช่วยให้น้ำมูกที่ค้างอยู่ในโพรงจมูกไหลออกมา แต่การสั่งน้ำมูกจะทำให้เชื้อไวรัสหวัดกระจายเข้าไปในโพรงไซนัสได้ง่ายขึ้น และอาจเกิดเป็นไซนัสอักเสบแถมยังเป็นการแพร่เชื้อหวัดให้กระจายรอบข้างอีกด้วย หากสังเกตดีๆ จะพบว่าเวลาที่เราสั่งน้ำมูกนั้นมักจะน้ำตาไหลหรือมีอาการตาแดง ยิ่งเราสั่งน้ำมูกแรงก็จะยิ่งเป็นการทำให้ความดันบริเวณรอบดวงตาเพิ่มขึ้นส่งผลกระทบกับประสาทการมองเห็นอาจทำให้เห็นภาพเบลอได้ด้วย

แม้ “ไข้หวัด” กับ “น้ำมูก” เป็นของคู่กัน แต่หากรู้ตัวว่าจะเป็นหวัดก็ควรรักษา ไม่ควรปล่อยไว้จนเป็นหวัดเรื้อรัง เพราะอาจติดเชื้อไปยังโพรงไซนัสได้ นอกจากนี้ก็ควรสั่งน้ำมูกเบาๆ และล้างจมูกร่วมด้วยเพื่อรักษาโพรงจมูก หากอาการแย่ลงหรือไม่ดีขึ้น ควรเข้าพบแพทย์จะดีที่สุด อย่างไรก็ตาม ปัจจุบันการผ่าตัดไซนัสสามารถทำได้ด้วยการส่องกล้องผ่านโพรงจมูกโดยไม่จำเป็นต้องเปิดแผลผ่าตัดจากภายนอก ซึ่งจะทำให้มีความเจ็บปวดหลังผ่าตัดน้อยและผู้ป่วยสามารถกลับบ้านได้เร็วขึ้น แต่ทั้งนี้ การพิจารณาว่าควรผ่าตัดหรือไม่ขึ้นอยู่กับแพทย์

ห่างไกลจากหวัดเรื้อรังได้ง่ายๆ โดย

• ออกกำลังกาย  
• พักผ่อนให้เพียงพอ  
• ทานอาหารที่มีประโยชน์  

ผู้ป่วยที่มีอาการไข้หวัดส่วนใหญ่เกิดจากเชื้อไวรัสจะสามารถหายเองได้เอง ซึ่งถ้าเป็นนานเกินประมาณ 5 -10 วัน ควรมาพบแพทย์เพื่อรับการตรวจรักษาอย่างเหมาะสม แต่ถ้ามีการติดเชื้อแบคทีเรียจนมีอาการเรื้อรัง จำเป็นต้องได้รับยาปฏิชีวนะอย่างเหมาะสม 

ขอบคุณข้อมูลจาก : โรงพยาบาลเปาโลโชคชัย4 และ คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล