ทำความรู้จัก "องคมนตรี" คืออะไร มีหน้าที่ทำอะไร และมีใครบ้าง?


โดย PPTV Online

เผยแพร่




หลังจากมีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ แต่งตั้ง พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา เป็นองคมนตรี ทำให้ตำแหน่งองคมนตรีกลายมาเป็นประเด็นที่คนในสังคมสนใจ

โดย องคมนตรี หรือ คณะองคมนตรี คือ คณะที่ปรึกษาที่ได้รับการแต่งตั้งขึ้น เพื่อถวายคำแนะนำแก่พระมหากษัตริย์ไทย ก่อตั้งขึ้นตั้งแต่สมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5

ทั้งนี้ ตามรัฐธรรมนูญ 2560 มาตรา 10 ระบุว่า พระมหากษัตริย์ทรงเลือกและทรงแต่งตั้งผู้ทรงคุณวุฒิเป็นประธานองคมนตรีคนหนึ่งและองคมนตรีอื่นอีกไม่เกินสิบแปดคนประกอบเป็นคณะองคมนตรี

คณะองคมนตรีมีหน้าที่ถวายความเห็นต่อพระมหากษัตริย์ในพระราชกรณียกิจทั้งปวง ที่พระมหากษัตริย์ทรงปรึกษา และมีหน้าที่อื่นตามที่บัญญัติไว้ในรัฐธรรมนูญ

ประกาศโปรดเกล้าฯ พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา เป็นองคมนตรี

เปิดประวัติ พล.อ.ประยุทธ์ จากนายกรัฐมนตรี คนที่ 29 สู่องคมนตรี

“เศรษฐา” ยังไม่ได้แสดงความยินดี “พล.อ.ประยุทธ์” เหตุไม่มีเบอร์โทรศัพท์

ส่วนคุณสมบัติขององคมนตรี รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 มาตรา 12 ระบุว่า องคมนตรีต้องไม่เป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร สมาชิกวุฒิสภา หรือดํารงตําแหน่ง ทางการเมืองอื่น ตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ ผู้ดํารงตําแหน่งในองค์กรอิสระ พนักงานรัฐวิสาหกิจ เจ้าหน้าที่อื่น ของรัฐ หรือสมาชิกหรือเจ้าหน้าที่ของพรรคการเมือง หรือข้าราชการ เว้นแต่การเป็นข้าราชการในพระองค์ ในตําแหน่งองคมนตรี และต้องไม่แสดงการฝักใฝ่ในพรรคการเมืองใดๆ

ทั้งนี้สำหรับหน้าที่ของคณะองคมนตรี ตามที่บัญญัติไว้ในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 มีรายละเอียด ดังนี้

  • คณะองคมนตรี มีหน้าที่ถวายความเห็นต่อพระมหากษัตริย์ในพระราชกรณียกิจทั้งปวงที่พระมหากษัติย์ทรงปรึกษา และมีหน้าที่อื่นตามที่บัญญัติในรับธรรมนูญนี้ (มาตรา 10 วรรคสอง)
  • ในกรณีที่พระมหากษัตริย์มิได้ทรงแต่งตั้งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ ตามมาตรา 16 หรือในกรณีที่พระมหากษัตริย์ไม่สามารถทรงแต่งตั้งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ เพราะยังไม่บรรลุนิติภาวะหรือเพราะเหตุอื่น แต่ต่อมาคณะองคมนตรีพิจารณาเห็นว่า มีความจำเป็นสมควรแต่งตั้งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ แล้วแจ้งประธานรัฐสภาเพื่อประกาศในพระปรมาภิไธยพระมหากษัตริย์ แต่งตั้งผู้นั้นขึ้นเป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ (มาตรา 17)
  • ในระหว่างที่ไม่มีผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ตามมาตรา 16 หรือ มาตรา 17 ให้ประธานองคมนตรีเป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์เป็นการชั่วคราวไปพลางก่อน (มาตรา 18 วรรคหนึ่ง)
  • ในกรณีที่ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ซึ่งได้รับการแต่งตั้งตามมาตรา 16 หรือ มาตรา 17 ไม่สามารถปฏิบัติหน้าที่ได้ ให้ประธานองคมนตรีทำหน้าที่ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์เป็นการชั่วคราวไปพลางก่อน (มาตรา 18 วรรคสอง)
  • ในระหว่างที่ประธานองคมนตรี เป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ตามวรรคหนึ่งหรือในระหว่างที่ประธานองคมนตรีทำหน้าที่ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ตามวรรคสอง ประธานองคมนตรีจะปฏิบัติหน้าที่ในฐานะเป็นประธานองคมนตรีมิได้ ในกรณีเช่นว่านี้ ให้คณะองคมนตรีเลือกองคมนตรีคนหนึ่งขึ้นทำหน้าที่ประธานองคมนตรีเป็นการชั่วคราวไปพลางก่อน (มาตรา 18 วรรคสาม)
  • การแก้ไขเพิ่มเติมกฎมณเฑียรบาลว่าด้วยการสืบราชสันตติวงศ์ พุทธศักราช 2467 เป็นพระราชอำนาจของพระมหากษัตริย์โดยเฉพาะ เมื่อมีพระราชดำริประการใด ให้คณะองคมนตรีจัดทำร่างกฎมณเฑียรบาลแก้ไขเพิ่มเติมกฎมณเทียรบาลเดิมขึ้นทูลเกล้าฯ ถวายเพื่อมีพระบรมราชวินิจฉัย เมื่อทรงเห็นชอบ และลงพระปรมาภิไธยแล้ว ให้ประธานองคมนตรี ดำเนินการแจ้งประธานรัฐสภา เพื่อแจ้งรัฐสภาทราบ และให้ประธานรัฐสภาลงนามรับสนองพระบรมราชโองการและเมื่อได้ประกาศในราชกิจจานุเบกษาแล้ว ให้ใช้บังคับเป็นกฎหมายได้ (มาตรา 20 วรรคสอง)
  • ในกรณีที่ราชบัลลังก์หากว่างลงและเป็นกรณีที่พระมหากษัตริย์มิได้ทรงแต่งตั้งพระรัชทายาทไว้ตามกฎวรรคหนึ่ง ให้คณะองคมนตรีเสนอพระนามผู้สืบราชสันตติวงศ์ตามมาตรา 20 ต่อคณะรัฐมนตรี เพื่อเสนอต่อรัฐสภาเพื่อให้รัฐสภาให้ความเห็นชอบ ในการนี้ จะเสนอพระนามพระราชธิดาก็ได้ เมื่อรัฐสภาเห็นให้ความชอบแล้ว ให้ประธานรัฐสภาอัญเชิญองค์ผู้สืบราชสันตติวงศ์ขึ้นทรงราชย์เป็นพระมหากษัตริย์สืบไป แล้วให้ประธานรัฐสภาประกาศให้ประชาชนทราบ (มาตรา 21 วรรคสอง)
  • ในระหว่างที่ยังไม่มีประกาศอัญเชิญองค์พระรัชทายาทหรือองค์ผู้สืบราชสันติวงศ์ขึ้นครองราชย์เป็นพระมหากษัตริย์ตามมาตรา 21 ให้ประธานองคมนตรีเป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์เป็นการชั่วคราวไปพลางก่อน แต่ในกรณีที่ราชบัลลังก์หากว่างลงในระหว่างที่ได้แต่งตั้งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ไว้ตามมาตรา 16 หรือมาตรา 17 หรือระหว่างเวลาที่ประธานองคมนตรีเป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ตามมาตรา 18 วรรคหนึ่ง ให้ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์นั้น ๆ แล้วแต่กรณี เป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ต่อไป ทั้งนี้ จนกว่าจะได้ประกาศอัญเชิญองค์พระรัชทายาทหรือองค์ผู้สืบราชสันตติวงศ์ขึ้นทรงราชย์เป็นพระมหากษัตริย์ (มาตรา 22 วรรคหนึ่ง)
  • ในกรณีที่ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ซึ่งได้รับการแต่งตั้งไว้และเป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ต่อไปตามวรรคหนึ่ง ไม่สามารถปฏิบัติหน้าที่ได้ ให้ประธานองคมนตรีทำหน้าที่ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์เป็นการชั่วคราวไปพลางก่อน (มาตรา 22 วรรคสอง)
  • ในกรณีที่ประธานองคมนตรีเป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ตามวรรคหนึ่ง หรือทำหน้าที่ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์เป็นการชั่วคราวตามวรรคสอง ให้นำมาตราที่ 18 วรรคสาม มาบังคับใช้ (มาตรา 22 วรรคสาม)
  • ในกรณีที่คณะองคมนตรีจะต้องปฏิบัติหน้าที่ตามมาตรา 17 หรือมาตรา 21 วรรคสอง หรือประธานองคมนตรีจะต้องเป็นหรือทำหน้าที่ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ตามาตรา 18 วรรคหนึ่งหรือวรรคสอง หรือมาตรา 22 วรรคสอง และอยู่ในระหว่างที่ไม่มีประธานองคมนตรีหรือมีแต่ไม่สามารถปฏิบัติหน้าที่ได้ ให้คณะองคมนตรีที่เหลืออยู่เลือกองคมนตรีคนหนึ่งเพื่อทำหน้าที่ประธานองคมนตรี หรือเป็นหรือทำหน้าที่ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ตามมาตรา 18 วรรคหนึ่งหรือวรรคสอง หรือตามมาตรา 22 วรรคสอง แล้วแต่กรณี (มาตรา 23 วรรค)

โดยข้อมูล ณ วันที่ 29 พฤศจิกายน 2566 มีองคมนตรีครบเต็มคณะ ซึ่งในส่วนของรายชื่อ ประธานองคมนตรีและองคมนตรี ทั้ง 19 คน ครบถ้วนตามจำนวนที่รัฐธรรมนูญกำหนด ประกอบด้วย

  • พลเอก สุรยุทธ์ จุลานนท์ ประธานองคมนตรี
  • นายเกษม วัฒนชัย
  • นายพลากร สุวรรณรัฐ
  • นายอรรถนิติ ดิษฐอำนาจ
  • นายศุภชัย ภู่งาม
  • พลอากาศเอก ชลิต พุกผาสุข
  • พลเอก ดาว์พงษ์ รัตนสุวรรณ
  • พลเอก ไพบูลย์ คุ้มฉายา
  • นายจรัลธาดา กรรณสูต
  • พลเอก กัมปนาท รุดดิษฐ์
  • พลเรือเอก พงษ์เทพ หนูเทพ
  • นายจิรายุ อิศรางกูร ณ อยุธยา
  • นายอำพน กิตติอำพน
  • พลเอก เฉลิมชัย สิทธิสาท
  • พลอากาศเอก จอม รุ่งสว่าง
  • นายนุรักษ์ มาประณีต
  • นายเกษม จันทร์แก้ว
  • พลเอก บัณฑิตย์ มลายอริศูนย์
  • พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา

 

ภาพประกอบจาก : www.thi.worldorgs.com

เปิดสถิติหวยออกย้อนหลัง 15 ปี งวด 1 ธันวาคม

ชาวเน็ตโวยแอปฯ SCB ล่มวันเงินเดือนออก ธนาคารแจงเร่งแก้ไขเร็วที่สุด

ป.ป.ส. เข้าค้นบ้าน "สว.อุปกิต" ยึดรถหรู-ปืน อายัดแล้ว

TOP การเมือง
วิดีโอยอดนิยม
เรื่องที่คุณอาจพลาด

วิดีโอยอดนิยม

ข่าวเด่นในรอบสัปดาห์

เพิ่ม PPTVHD36
ลงในหน้าจอหลักของคุณ