พล.ต.อ.เสรีพิศุทธ์ เกิดเมื่อวันที่ 3 กันยายน พ.ศ. 2491 จบการศึกษาระดับมัธยมจากโรงเรียนทวีธาภิเศก หลังจากนั้นจึงได้ศึกษาต่อที่โรงเรียนเตรียมทหาร รุ่นที่ 8 และโรงเรียนนายร้อยตำรวจสามพราน รุ่นที่ 24 เริ่มเข้ามาสู่เส้นทางการเมือง เมื่อเดือน ส.ค. 2555 ด้วยการเปิดตัวลงรับสมัครเลือกตั้งเป็นผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร ครั้งนั้น พล.ต.อ.เสรีพิศุทธ์ เป็นที่ถูกจับตาเป็นอย่างมาก เพราะเป็นผู้สมัครอิสระที่ไม่สังกัดพรรค
แต่การเลือกตั้งผู้ว่าฯ กทม. ในครั้งนั้น เขาอันดับที่ 3 สู้ผู้สมัครจากพรรคการเมืองใหญ่ไม่ได้ แต่ก็ได้คะแนนสูงถึง 166,582 คะแนน
ทั้งนี้ พล.ต.อ.เสรีพิศุทธ์ เดิมชื่อ เสรี เตมียเวส แต่มาเปลี่ยนชื่อในภายหลังเหตุการณ์รัฐประหารใน ปี 2534 เป็น “เสรีพิศุทธ์” เพื่อแก้เคล็ดเพราะถูกเด้ง สมัยเป็นผู้บังคับการกองปราบปราม เนื่องจากไปสนิทสนมกับ จปร.รุ่น 7 ที่ไม่กินเส้นกับคณะรัฐประหารที่มาจากจปร.รุ่น 5 อีกทั้งสมัยดำรงตำแหน่งผู้บังคับการกองปราบปราม ก็ถูกวางระเบิดถึงห้องทำงานด้วย
พล.ต.อ.เสรีพิศุทธ์ จบจากโรงเรียนเตรียมทหารรุ่นที่ 8 โรงเรียนนายร้อยตำรวจ รุ่น 24 เริ่มชีวิตราชการในพื้นที่ภาคอีสาน จ.นครพนม โดยมีบทบาทปราบปรามคอมมิวนิสต์ จนได้รับการยกย่องว่า “วีรบุรุษนาแก”
เปิดสถิติหวยออกประจำปี 2567 หวยออกวันไหนบ้าง ?
จากนั้นในสมัยดำรงตำแหน่งผู้ช่วยผู้บัญชาการประจำกรมตำรวจ ถูกส่งไปช่วยราชการที่ตำรวจภูธรภาค 2 ได้จับกุม “นายสมชาย คุณปลื้ม” หรือ “กำนันเป๊าะ” ในคดีทุจริตการจัดซื้อที่ดินทิ้งขยะที่เขาไม้แก้ว จนศาลฎีกาพิพากษาให้จำคุกกำนันเป๊าะ
กระทั่งในช่วงรัฐบาลนายทักษิณ ชินวัตร ถูกรัฐประหาร 19 ก.ย. 2549 พล.ต.อ. เสรีพิศุทธ์ ขณะนั้นนั่งอยู่ในตำแหน่งที่ปรึกษา สบ.10 จนมีคำสั่งให้ดำรงตำแหน่ง รักษาการผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติ เมื่อวันที่ 5 ก.พ. 2550 แทน พล.ต.อ.โกวิท วัฒนะ ที่ถูกย้ายไปช่วยราชการสำนักนายกรัฐมนตรี เพราะคณะรัฐประหารไม่ไว้วางใจ และในวันที่ 20 มิ.ย. 2550 คณะมนตรีความมั่นคงแห่งชาติ (คมช.) ได้มีประกาศแต่งตั้ง พล.ต.อ.เสรีพิศุทธ์ เป็นสมาชิกคมช. ด้วย
และในเหตุการณ์ชุมนุมหน้าบ้านสี่เสาเทเวศร์ วันที่ 22 ก.ค. 2550 ของกลุ่มแนวร่วมประชาธิปไตยขับไล่เผด็จการ (นปก.) พล.ต.อ.เสรีพิศุทธ์ ในฐานะรักษาการผบ.ตร. ก็เข้าบัญชาการควบคุมสถานการณ์ โดยเหตุการณ์ครั้งนั้นมีการปะทะกันระหว่างตำรวจกับผู้ชุมนุม จนได้รับบาดเจ็บทั้ง 2 ฝ่าย จนกลายเป็นไม้เบื่อไม้เมากับผู้ชุมนุมนปก.ในช่วงนั้นเช่นกัน
ต่อมาในสมัยรัฐบาลนายสมัคร สุนทรเวช พล.ต.อ.เสรีพิศุทธ์ ถูกไปย้ายช่วยราชการประจำสำนักนายกรัฐมนตรี โดยให้ พล.ต.อ.พัชรวาท วงษ์สุวรรณ น้องชาย พล.อ.ประวิตร วงษ์สุวรรณ มาดำรงตำแหน่งผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติแทน
หลังการรัฐประหาร พ.ค. 2557 พล.ต.อ.เสรีพิศุทธ์ ออกมาวิพากษ์วิจารณ์ รัฐบาล คสช. อย่างหนัก จนฝ่ายกฎหมาย คสช. ต้องเข้าแจ้งความต่อพนักงานสอบสวน กองบังคับการปราบปราม ในข้อหากระทำการที่เป็นภัยต่อความมั่นคงของรัฐ
กระทั่งผันตัวเข้าสู่เส้นทางการเมืองระดับชาติ โดยบทบาทหัวหน้าพรรคเสรีรวมไทย ซึ่งนำพาพรรคลงเลือกตั้งในปี 2562 ซึ่งในการเลือกตั้งครั้งนั้น แม้พรรคเสรีรวมไทย ไม่ได้ ส.ส.เขต แต่ได้ ส.ส.บัญชีรายชื่อถึง 10 คน
โดย พล.ต.อ.เสรีพิศุทธ์ ทำหน้าที่ สส.บัญชีรายชื่อ โดยเข้าร่วมเป็นพรรคร่วมฝ่ายค้าน ซึ่งพล.ต.อ.เสรีพิศุทธ์ มีความโดดเด่นในการอภิปรายไม่ไว้วางใจรัฐบาล พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรีขณะนั้นอย่างดุเดือด รวมทั้งปะทะคารมกับ สส.ฝ่ายรัฐบาลหลายครั้ง จากนั้นในการเลือกตั้ง 2566 พรรคเสรีรวมไทย ได้ สส.บัญชีรายชื่อเพียง 1 ที่นั่ง
ก่อนที่ในวันศุกร์ที่ 1 กันยายน 2566 พลตำรวจเอกเสรีพิศุทธ์ได้ลาออกจากการเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ส่งผลให้นายมังกร ยนต์ตระกูล เลขาธิการพรรคเสรีรวมไทย ซึ่งอยู่ในบัญชีรายชื่อลำดับถัดมาได้เลื่อนขึ้นมาเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรแทน
และล่าสุด พล.ต.อ.เสรีพิศุทธ์ เป็นแคนดิเดตนายกรัฐมนตรีเพียงหนึ่งเดียวจากพรรคเสรีรวมไทย ในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2569 ที่จะเกิดขึ้นในวันที่ 8 กุมภาพันธ์นี้