กางปฏิทินการเมือง! หากยุบสภาจะมีเลือกตั้งใหม่ได้เร็วแค่ไหน?

เผยแพร่ 2 ก.ย. 2568 ,18:14น.

กางรัฐธรรมนูญ-กฎหมายเลือกตั้ง เทียบไทม์ไลน์ปฏิทินการเมือง หากยุบสภาจะเกิดอะไรขึ้นบ้าง-จะมีเลือกตั้งใหม่ได้เร็วแค่ไหน?

จากกรณีกระแสข่าวรัฐบาลพรรคเพื่อไทยมีแผนจะยุบสภา และได้เริ่มดำเนินการกระบวนการ “ยุบสภา” ไปแล้ว หลังจากมีกระแสข่าวว่าพรรคประชาชนมีมติสนับสนุน นายอนุทิน ชาญวีรกูล หัวหน้าพรรคภูมิใจไทย และแคนดิเดตนายกรัฐมนตรีของพรรคภูมิใจไทย เป็นนายกรัฐมนตรีนั้น ท่ามกลางความเห็นที่ยังคงแตกเป็นสองฝ่ายว่ารัฐบาลในสถานการณ์ที่ไม่มีนายกรัฐมนตรีตัวจริง มีอำนาจยุบสภาได้หรือไม่

ทั้งนี้หากกระบวนการยุบสภาเกิดขึ้นจริง คำถามที่หลายคนสงสัยคือ หลังจากยุบสภาแล้วจะเกิดอะไรขึ้นบ้าง และจะมีการเลือกตั้งใหม่ได้เร็วแค่ไหน

โดยตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 มาตรา 103 บัญญัติว่า "พระมหากษัตริย์ทรงไว้ซึ่งพระราชอำนาจที่จะยุบสภาผู้แทนราษฎร เพื่อให้มีการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรใหม่เป็นการเลือกตั้งทั่วไป

การยุบสภาผู้แทนราษฎรให้กระทำโดยพระราชกฤษฎีกา และให้กระทำได้เพียงครั้งเดียวในเหตุการณ์เดียวกัน

คอนเทนต์สำหรับคุณ By Blue Dot

เนื้อหาคัดสรรคุณภาพ

ภายในห้าวันนับตั้งแต่วันที่พระราชกฤษฎีกาตามวรรคหนึ่งใช้บังคับ ให้กรรมการการเลือกตั้งประกาศกำหนดวันเลือกตั้งทั่วไทปในราชกิจจานุเบกษา ซึ่งต้องไม่น้อยกว่าสี่สิบห้าวันแต่ไม่เกินหกสิบวัน นับตั้งแต่วันที่พระราชกฤษฎีกาดังกล่าวใช้บังคับ วันเลือกตั้งนั้นต้องกำหนดเป็นวันเดียวกันทั่วราชอาณาจักร"

อธิบายได้ว่า หากมีพระราชกฤษฎีกายุบสภา ภายใน 5 วันนับแต่วันที่มีพระราชกฤษฎีกายุบสภา กกต. จะต้องประกาศกำหนดวันเลือกตั้งทั่วไปในราชกิจจานุเบกษา โดย กกต.จะมีเวลาอีกประมาณ 45-60 วันหลังจาก มีพระราชกฤษฎีกายุบสภา สำหรับจัดการเลือกตั้งสภา

นอกจากนั้นตาม พ.ร.ป.ว่าด้วยการเลือกตั้ง ส.ส. มาตรา 12 ยังกำหนดให้ กกต.เปิดรับสมัครรับเลือกตั้ง ส.ส.แบบแบ่งเขตเลือกตั้งไม่เกิน 25 วัน นับตั้งแต่วันยุบสภา และต้องเปิดรับสมัครเป็นเวลาไม่น้อยกว่า 5 วัน

ขณะที่ พ.ร.ป.ว่าด้วยการเลือกตั้ง ส.ส. มาตรา 48 กำหนดให้ผู้สมัครรับเลือกตั้งได้รับหมายเลขประจำตัวผู้สมัคร หรือ เบอร์ผู้สมัครตามลำดับเลขที่ของหลักฐานการรับสมัครรับเลือกตั้ง ซึ่งหมายความว่า ประชาชนจะทราบเบอร์ผู้สมัคร ส.ส. เขต ในวันรับสมัคร และแต่ละเขตผู้สมัครก็อาจจะมีเบอร์ที่แตกต่างกันไปอีกด้วย

นอกจากนี้ ตาม พ.ร.ป.ว่าด้วยการเลือกตั้ง ส.ส. มาตรา 13 ยังกำหนดให้ก่อนปิดสมัครรับเลือกตั้ง พรรคการเมืองต้องแจ้งรายชื่อบุคคลที่พรรคมีมติจะเสนอให้สภาผู้แทนราษฎรพิจารณาให้ความเห็นชอบแต่งตั้งเป็นนายกรัฐมนตรี ไม่เกิน 3 รายชื่อ ต่อ กกต.ด้วย