นายนิกรเดช พลางกูร อธิบดีกรมสารนิเทศและโฆษกกระทรวงการต่างประเทศ แถลงข่าวเรื่องพัฒนาการชายแดนไทย - กัมพูชา ว่า ตนมี 2 ประเด็นจะนำเรียน ประเด็นแรกคือการคุ้มครองคนไทยในกัมพูชา ตามที่กัมพูชาได้ประกาศระงับการข้ามแดนทางบก เมื่อวันที่ 17 ธ.ค. 68 นายสีหศักดิ์ พวงเกตุแก้ว รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ ได้มีหนังสือฉบับหนึ่งไปถึงข้าหลวงใหญ่เพื่อสิทธิมนุษยชนแห่งสหประชาชาติ เพื่อแสดงข้อห่วงกังวลเกี่ยวกับเรื่องนี้
โดยที่ชี้ให้เห็นว่ามาตรการดังกล่าวเข้าข่ายละเมิดกติการะหว่างประเทศว่าด้วยสิทธิพลเมืองและสิทธิทางการเมือง (ICC-PR) อนุสัญญาเจนีวา ฉบับที่ 4 เกี่ยวกับการคุ้มครองพลเรือนในห้วงเวลาสงคราม รวมถึงพันธะกรณีภายใต้อนุสัญญาเวียนนาว่าด้วยความสัมพันธ์ทางกงสุล ค.ศ.1963
โดยได้เรียกร้องให้สำนักงานข้าหลวงใหญ่เพื่อสิทธิมนุษยชนแห่งสหประชาชาติกำชับให้ฝ่ายกัมพูชาปฏิบัติตามพันธะกรณีระหว่างประเทศที่เกี่ยวข้อง
“ผมขอย้ำว่าการให้ความช่วยเหลือทางกงสุลแก่คนไทยเป็นภารกิจที่กระทรวงต่างประเทศให้ความสำคัญเป็นอย่างยิ่งลำดับต้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งคนไทยในกัมพูชา ไม่ว่าจะเป็นเรื่องการออกเอกสารเดินทาง การอำนวยความสะดวกในการเดินทางกัมพูชา การหาที่พักชั่วคราว การออกบัตรโดยสารเครื่องบิน และการประสานกับฝ่ายกัมพูชาเพื่อให้ออกใบอนุญาตออกนอกประเทศ” นายนิกรเดช กล่าว
นายนิกรเดช กล่าวต่อว่า ตั้งแต่เกิดเหตุการณ์ปะทะกันเมื่อวันที่ 7 ธ.ค.เป็นต้นมา สถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงพนมเปญ และสถานกงสุลใหญ่ ณ นครเสียมราฐ ได้ประกาศแจ้งเตือนคนไทยในกัมพูชาให้เดินทางกลับประเทศไทย จนถึงปัจจุบันมีผู้เดินทางกลับไทยแล้วประมาณกว่า 400 คน และพยายามติดต่อคนไทยในเครือข่ายเพื่อแจ้งเตือนให้เดินทางกลับไทยอย่างต่อเนื่อง
สำหรับคนไทยที่อยู่ที่เมืองปอยเปต สถานเอกอัครราชทูตและสถานกงสุลใหญ่ได้มีหนังสือแจ้งกระทรวงมหาดไทยกัมพูชา เพื่อให้คนไทยที่ประสงค์จะเดินทางกลับไทยสามารถทำได้ทางบก แต่ได้รับการปฎิเสธจากฝ่ายกัมพูชา หลังจากที่มีการประกาศระงับการเดินทางข้ามแดนทางบก
สถานเอกอัครราชทูตและสถานกงสุลใหญ่ได้ประชาสัมพันธ์คนไทยในกรุงปอยเปตและเปิดให้แจ้งความประสงค์ลงทะเบียนกับไทยทางเครื่องบิน
ปัจจุบันมีผู้ลงทะเบียนค่อนข้างน้อย หลังจากลงทะเบียนแล้ว สถานเอกอัครราชทูตและสถานกงสุลใหญ่ได้ติดต่อคนไทย แต่ปรากฏว่าติดต่อไม่ได้ จึงขอถือโอกาสนี้ประชาสัมพันธ์ให้ผู้ที่ลงทะเบียนแล้ว ผู้ที่กำลังจะลงทะเบียน ระบุหมายเลขโทรศัพท์หรือช่องทางติดต่อที่สามารถติดต่อได้เป็นข้อมูลล่าสุด
ส่วนกรณีที่มีข่าวเรื่องการจัดเที่ยวพิเศษ ตนขอเรียนว่าสายการบินพาณิชย์ตามเส้นทางปกติยังมีที่ว่างค่อนข้างมาก จึงยังใช้สายการบินพาณิชย์เป็นทางเลือกแรก เนื่องจากมีความสะดวกและยืดหยุ่นในเรื่องเวลา โดยกระทรวงการต่างประเทศได้ประสานงานกับสายการบินอย่างต่อเนื่อง ทั้งนี้ หากมีความจำเป็นต้องใช้การเช่าเหมาลำก็สามารถดำเนินการได้เช่นกัน
นายนิกรเดช กล่าวว่า ประเด็นที่สองเกี่ยวกับชายแดนไทยกัมพูชา คือการเผยแพร่ข้อมูลเท็จและข้อมูลบิดเบือนโดยฝ่ายกัมพูชา ฝ่ายกัมพูชายังคงเผยแพร่ข้อมูลเท็จและบิดเบือนอย่างต่อเนื่อง ซึ่งตนขอยกตัวอย่าง 2 กรณีล่าสุด ประการแรกกระทรวงกลาโหมกัมพูชากล่าวหาว่าไทยใช้เครื่องบินรบ F-16 ทิ้งระเบิด 2 ลูกในเมืองปอยเปต
ตนขอย้ำว่าเป้าหมายของการปฎิบัติการทางอากาศของฝ่ายไทย คือการทำลายขีปนาวุธที่ไม่ได้ตั้งอยู่ในตัวเมืองปอยเปต ทุกภารกิจของไทยผ่านการรับรองหลายชั้น ทั้งด้านข่าวกรอง การทหารและคำนึงถึงกฎหมายระหว่างประเทศ มีวัตถุประสงค์เพื่อหลีกเลี่ยงผลกระทบต่อพลเรือนอย่างเคร่งครัดโดยเป้าหมายที่เรามุ่งไปคือเป้าหมายที่มีการยืนยันแล้วเท่านั้น
ในทางกลับกัน มีข้อมูลแสดงให้เห็นว่าฝ่ายกัมพูชากลับเป็นฝ่ายที่ใช้การเคลื่อนย้ายกำลังและยุทโธปกรณ์ในพื้นที่ให้ใกล้กับชุมชนพลเรือน ซึ่งเป็นการเพิ่มความเสี่ยงต่อประชาชนของตัวเองและขัดต่อกฎหมายมนุษยธรรมระหว่างประเทศ
ส่วนกรณีที่ 2 คือกรณีที่สื่อกัมพูชารายงานว่าทหารไทยเสียชีวิตกว่า 5,000 นายจากการปะทะและยังมีการเสนอภาพที่จัดทำขึ้นด้วย AI ซึ่งตัวเลขดังกล่าวไม่เป็นความจริง แตกต่างจากสถิติที่กองทัพไทยรวบรวม ผ่านการตรวจสอบสถิติถี่ถ้วนอย่างสิ้นเชิง
ฝ่ายไทยให้ความสำคัญกับคุณค่าและชีวิตของวีรชนของเราที่ปฏิบัติหน้าที่เพื่อปกป้องประเทศด้วยความกล้าหาญ โดยมีการเยียวยาดูแลครอบครัวผู้เสียชีวิตและผู้ได้รับบาดเจ็บอย่างเหมาะสม แต่กลับกัน ฝ่ายกัมพูชาเป็นฝ่ายที่ไม่ได้ให้ค่าใดๆ กับผู้เสียสละของตนเอง