“ฝีดาษวานร” (Monkeypox) กำลังเป็นประเด็นความกังวลด้านสาธารณสุขระดับโลก หลังพบการระบาดในหลายประเทศนอกแอฟริกาตะวันออก ซึ่งเป็นจุดแรกที่เกิดการระบาด นอกจากนี้ ยังเริ่มมีบางประเทศที่รายงานพบฝีดาษวานรสายพันธุ์ใหม่ที่มีแนวโน้มรุนแรงกว่าด้วย
ณ วันที่ 23 ส.ค. มีรายงานพบผู้ติดเชื้อฝีดาษวานรในการระบาดระลอกนี้แล้วใน 18 ประเทศ เป็นประเทศในแอฟริกา 14 ประเทศ ส่วนอีก 4 ประเทศที่เหลือคือ สวีเดน ไทย ฟิลิปปินส์ และปากีสถาน
แม้องค์การอนามัยโลก (WHO) จะประกาศให้ฝีดาษวานรเป็น “ภาวะฉุกเฉินทางสาธารณสุขระหว่างประเทศ” แต่พวกเขาย้ำว่า นี่ไม่ใช่ “นิวโควิด” เพราะมีลักษณะการระบาดที่แตกต่างกัน
เปิดโปรแกรมวอลเลย์บอลชายไทย ทำศึกซี วี ลีก 2024 สัปดาห์ 2
โดยฝีดาษวานรจะแพร่ระบาดผ่านการสัมผัสใกล้ชิด การสัมผัสสารคัดหลั่ง และการมีเพศสัมพันธ์เท่านั้น ขณะที่โควิด-19 แพร่กระจายได้ง่ายกว่าผ่านทางการไอจาม
การระบาดของฝีดาษวานรขณะนี้เป็นการระบาดของสายพันธุ์ “เคลดวัน” (Clade 1) ซึ่งมีความรุนแรงกว่าสายพันธุ์ที่เคยระบาดก่อนหน้านี้นั่นคือ “เคลดทู” (Clade 2) โดยอัตราการเสียชีวิตอยู่ที่ 0.2% ขณะที่เคลดวันอยู่ที่ 3.9%
นอกจากนี้ ที่ WHO กังวลคือ สายพันธุ์เคลดวันได้กลายพันธุ์ไปเป็น “เคลดวันบี” (Clade 1b) ที่ความรุนแรงยังไม่แน่ชัดด้วย โดยจุดแรกที่พบสายพันธุ์นี้คือที่สาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโก (DRC)
ปัจจุบัน DRC เป็นประเทศที่มีผู้ติดเชื้อไวรัสฝีดาษวานรมากที่สุดในโลก อยู่ที่ 13,791 คน คิดเป็น 96% ของผู้ป่วยทั้งหมดในทวีปแอฟริกา ในจำนวนนี้เป็นเด็กมากกว่าครึ่ง รวมถึงมีผู้เสียชีวิตแล้วกว่า 450 ราย
ส่วนประเทศในแอฟริกาที่เหลือที่พบฝีดาษลิง ได้แก่ สาธารณรัฐแอฟริกากลาง 213 เคส, สาธารณรัฐคองโก 146 เคส เสียชีวิต 1 ราย, แคเมอรูน 35 เคส, ไอวอรีโคสต์ 28 เคส เสียชีวิต 1 ราย, ไนจีเรีย 24 เคส, แอฟริกาใต้ 22 เคส เสียชีวิต 3 ราย, บูรุนดี 8 เคส, ลิเบอเรีย 5 เคส, กานา 4 เคส, รวันดา 2 เคส, ยูกันดา 2 เคส, เคนยา 1 เคส และโมซัมบิก 1 เคส
ในบรรดาประเทศเหล่านี้ มี 3 ประเทศที่เจอเชื่อสายพันธุ์เคลดวันบีแล้ว คือ เคนยา รวันดา และยูกันดา
ทางฝั่งยุโรปตอนนี้มีประเทศเดียวที่พบผู้ติดเชื้อ คือ สวีเดน โดยได้รับการยืนยันแล้วว่า เป็นสายพันธุ์เคลดวัน
ด้านเอเชียมีถึง 3 ประเทศ คือ ไทย ฟิลิปปินส์ และปากีสถาน โดยเคสที่พบในไทยเป็นชายชาวยุโรปอายุ 66 ที่เพิ่งเดินทางมาจากประเทศแถบแอฟริกา และพบว่าเป็นเชื้อสายพันธุ์เคลดวันบีด้วย ทำให้ไทยเป็นประเทศแรกในเอเชียที่พบเคลดวันบีนอกแอฟริกา
เคสที่พบในฟิลิปปินส์นั้น เป็นสายพันธุ์เคลดทู โดยผู้ป่วยเป็นชายชาวฟิลิปปินส์ที่ไม่มีประวัติการเดินทางไปต่างประเทศ จึงคาดว่าเป็นการระบาดจากเชื้อที่มีอยู่เดิมในประเทศอยู่แล้ว
ส่วนที่ปากีสถานนั้น ผู้ติดเชื้อเป็นผู้ชาย สายพันธุ์ที่พบคือเคลดทู แต่ตอนนี้ทางการไม่สามารถติดตามตัวผู้ป่วยรายนี้ได้ เนื่องจากคาดว่าเขาเดินทางข้ามพื้นที่ไปจังหวัดอื่นแล้ว ทำให้ขณะนี้กำลังเร่งติดตามตัว
เท่ากับว่า ขณะนี้มีอยู่ 5 ประเทศทั่วโลกที่พบเคสฝีดาษวานรสายพันธุ์เคลดวันบี นั่นคือ DRC, เคนยา, รวันดา, ยูกันดา และไทย นั่นเอง
เรียบเรียงจาก Al Jazeera