สำนักพระราชวังนอร์เวย์ กรุงออสโล ประกาศว่า สมเด็จพระราชาธิบดีฮารัลด์ที่ 5 เสด็จสวรรคตอย่างสงบ ณ โรงพยาบาลมหาวิทยาลัยออสโล ริกส์ฮอสพิทาเลต เมื่อวันศุกร์ที่ 28 สิงหาคม เวลา 06.35 น. ตามเวลาท้องถิ่น พระชนมายุ 89 พรรษา โดยเจ้าชายโฮกุน มกุฎราชกุมาร พระราชโอรส ทรงสืบราชสมบัติต่อจากพระราชบิดา
กษัตริย์ฮารัลด์ที่ 5 ทรงเข้ารับการรักษาพระองค์ที่โรงพยาบาลเมื่อสัปดาห์ก่อน จากภาวะโลหิตจางจากเม็ดเลือดแดงแตก ซึ่งเป็นโรคเลือดที่พบได้ไม่บ่อย
สำนักข่าวบีบีซี รายงานว่า ภายหลังการประกาศข่าว ธงประจำราชวงศ์บนพระราชวังถูกลดลงครึ่งเสาเพื่อถวายความอาลัย ในช่วง 24 ชั่วโมงก่อนการสวรรคต สมาชิกพระราชวงศ์หลายพระองค์เดินทางไปเยี่ยมพระองค์ที่โรงพยาบาล ขณะที่ประชาชนจำนวนมากนำดอกไม้มาวางบริเวณพระราชวัง
หลังการสวรรคตเจ้าชายโฮกุน พระราชโอรสพระชนมายุ 53 พรรษา เตรียมขึ้นครองราชย์ต่อจากพระราชบิดา และจะเข้าร่วมการประชุมคณะรัฐมนตรีวาระพิเศษกับรัฐบาลนอร์เวย์ภายในวันเดียวกัน
กษัตริย์ฮารัลด์ที่ 5 ทรงครองราชย์มานาน 35 ปี และได้รับการยกย่องว่าเป็นหนึ่งในกษัตริย์ที่ได้รับความนิยมสูงที่สุดของนอร์เวย์ ผู้เชี่ยวชาญด้านราชวงศ์หลายคนมองว่า พระองค์ทรงมีบทบาทสำคัญในการปรับสถาบันกษัตริย์ให้ทันสมัย เปิดกว้าง และใกล้ชิดกับประชาชนมากขึ้น จนได้รับฉายาว่ากษัตริย์ของประชาชน
กษัตริย์ฮารัลด์ประสูติเมื่อวันที่ 21 กุมภาพันธ์ คริสต์ศักราช 1937 ที่พระตำหนักสเคากุม ใกล้กรุงออสโล และทรงเป็นกษัตริย์นอร์เวย์พระองค์แรกที่ประสูติในประเทศ นับตั้งแต่คริสต์ศตวรรษที่ 14 เมื่อพระองค์มีพระชนมายุเพียง 3 พรรษา นาซีเยอรมนีภายใต้การนำของอดอล์ฟ ฮิตเลอร์ บุกนอร์เวย์ในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 พระมารดาพาพระโอรสและพระธิดาหลบหนีไปยังสวีเดน ก่อนเดินทางต่อไปยังสหรัฐฯ ตามคำเชิญของประธานาธิบดี แฟรงกลิน ดี รูสเวลต์
หลังสงครามสิ้นสุด พระองค์เสด็จกลับนอร์เวย์ ทรงเข้าศึกษาและรับราชการทหารตามภาคบังคับ ก่อนขึ้นเป็นมกุฎราชกุมารในคริสต์ศักราช 1957
ระหว่างคริสต์ศักราช 1960-1962 พระองค์ทรงศึกษาสังคมศาสตร์ ประวัติศาสตร์ และเศรษฐศาสตร์ที่วิทยาลัยเบลเลียล มหาวิทยาลัยออกซ์ฟอร์ด
หนึ่งในเหตุการณ์สำคัญของพระชนมชีพคือการอภิเษกสมรสกับ ซอนยา ฮารัลด์เซน บุตรสาวของนักธุรกิจ ซึ่งไม่ได้มาจากราชวงศ์หรือชนชั้นสูง ทั้งสองพบกันในงานเลี้ยง แต่เจ้าชายฮารัลด์ต้องรอถึง 9 ปี กว่าจะได้รับอนุญาตจากพระราชบิดา กษัตริย์โอลาฟที่ 5 ให้แต่งงานกับเธอ
พระองค์เคยเปิดเผยว่า หากไม่ได้รับอนุญาตให้แต่งงานกับซอนยา ก็จะไม่แต่งงานกับใครเลย กระทั่งท้ายที่สุดพระราชบิดาทรงยินยอม และทั้งคู่เข้าพิธีอภิเษกสมรสที่มหาวิหารออสโลเมื่อวันที่ 29 สิงหาคม คริสต์ศักราช 1968 การตัดสินพระทัยดังกล่าวช่วยเปลี่ยนธรรมเนียมของราชวงศ์ และเปิดทางให้พระโอรสและพระธิดาของพระองค์สามารถแต่งงานกับบุคคลสามัญได้ในเวลาต่อมา
หลังพระราชบิดาทรงพระประชวรในปี 1990 เจ้าชายฮารัลด์เริ่มปฏิบัติหน้าที่ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ ก่อนขึ้นครองราชย์เมื่อกษัตริย์โอลาฟที่ 5 สวรรคตเมื่อวันที่ 17 มกราคม คริสต์ศักราช 1991
นักประวัติศาสตร์มองว่า ในช่วงแรกพระองค์มีบุคลิกค่อนข้างเงียบขรึมและจริงจัง แต่หลังเข้าสู่ช่วงคริสต์ทศวรรษ 2000 พระองค์ทรงเปิดเผยพระองค์มากขึ้น และแสดงความเข้าอกเข้าใจประชาชนอย่างชัดเจน
กษัตริย์ฮารัลด์ที่ 5 เริ่มลดพระราชกรณียกิจอย่างถาวรตั้งแต่เดือนเมษายน คริสต์ศักราช 2024 หลังพระพลานามัยอ่อนแอลง โดยพระองค์ทรงได้รับการรักษาด้วยยาคอร์ติโซนจากภาวะโลหิตจางจากเม็ดเลือดแดงแตก ซึ่งทำให้จำนวนเม็ดเลือดแดงในร่างกายลดลง
พระองค์เข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลเมื่อวันที่ 17 สิงหาคม และเจ้าชายโฮกุนเข้าปฏิบัติหน้าที่ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ ก่อนจะมีการประกาศอย่างเป็นทางการถึงการสวรรคตของพระองค์ในวันที่ 28 สิงหาคม
ที่มา: The Royal House of Norway / BBC