“คาลิมบา” เครื่องดนตรีสัญชาติซิมบับเว กิจกรรมคลายเหงาช่วงโควิด-19

วันนี้ (21 พ.ค. 63) เป็นวันเริ่มต้นสัปดาห์วัฒนธรรมของซิมบับเว (Zimbabwe’s Cultural Week) ทำให้มีการเฉลิมฉลองเกิดขึ้นในประเทศ ซึ่งสัญลักษณ์หนึ่งของวัฒนธรรมซิมบับเวคือ “คาลิมบา (Mbira)”

อัปเดตข่าว โควิด-19 (Covid-19) ในวงการฟุตบอล ล่าสุด วันที่ 21 พ.ค. 63

คาลิมบามีถิ่นกำเนิดในแอฟริกาตอนใต้ มีบทบาทสำคัญในประเพณี และเป็นเอกลักษณ์ทางวัฒนธรรมของกลุ่มชาติพันธุ์โชนา (Shona) ของซิมบับเว

คาลิมบามีหน้าตาละม้ายคล้ายกล่องไม้ มีซี่โลหะ เล่นโดยถือไว้ในมือ แล้วดีดซี่เหล็กด้วยนิ้วหัวแม่มือ บางเพลงอาจใช้นิ้วชี้เล่นด้วย

นักดนตรีจัดให้คาลิมบาเป็นเครื่องดนตรีประเภท “Lamellophone” หรือมักเรียกกันง่าย ๆ ว่า “เปียโนมือ”

ในแอฟริกาตะวันออก และภาคใต้มีคาลิมบาหลายชนิด มักจะเป็นเครื่องดนตรีสำคัญที่เล่นในพิธีกรรมทางศาสนา งานแต่งงาน และงานสังสรรค์อื่น ๆ ของชนชาติ และมักเล่นพร้อมกับโฮโช (Hosho) ซึ่งเป็นเครื่องตีกระทบหรือเพอร์คัชชัน

คาลิมบาเป็นเครื่องดนตรีโบราณที่มีมานับพันปี ก่อนจะถูกนำมาผลิตและส่งออกในเชิงพาณิชย์โดยนักมานุษยดนตรี ฮิว เทรซีย์ (Huhg Tracey) ตั้งแต่ปี 1950 เป็นต้นมา ทำให้เครื่องดนตรีชนิดนี้กลายเป็นที่นิยมนอกทวีปแอฟริกา

และคาลิมบายิ่งกลายเป็นที่นิยมอย่างมาก หลังจากความสำเร็จของโทมัส แม็ปฟูโม (Thomas Mapfumo) ในปี 1980ซึ่งนำคาลิมบาขึ้นมาแสดงบนเวทีร่วมกับเครื่องดนตรีร็อกที่ทันสมัย เช่น กีตาร์ไฟฟ้า เบส กลองชุด และแตร

คาลิมบาจำลองบน Google ต้อนรับสปดาห์วัฒนธรรมซิมบับเว

ความนิยมของคาลิมบายังคงอยู่มาจนถึงปัจจุบันและ แพร่ไปในหลายประเทศ รวมถึงประเทศไทย ซึ่งผู้มีใจรักในเสียงคาลิมบาก็สร้างสรรค์ผลงานคัฟเวอร์เพลงไทยด้วยเสียงคาลิมบากันออกมาไม่น้อย กลายเป็นที่นิยมในกลุ่มรักเสียงเพลง

แม้จะยังไม่ถึงกับแพร่หลายอย่างกว้างขวาง แต่ในไทยก็มีผู้ที่เล่นคาลิมบานับหมื่นคน ซึ่งสามารถติดตามกันได้ในช่องยูทูบ และเพจต่าง ๆ

สถานการณ์การแพร่ระบาดของโควิด-19 ก็ดูจะทำให้เครื่องดนตรีชนิดนี้เริ่มเป็นที่รู้จักขึ้นมามากขึ้นกว่าเดิม เพราะมีขนาดเล็ก เล่นง่าย และมีเสียงที่ไพเราะ คล้ายกับเปียโน และกล่องเพลง หลายกลุ่มในโซเชียลมีเดียก็มีการรับซื้อขายกัน รวมถึงแจกโน้ตเพลงไทยต่าง ๆ สำหรับคาลิมบา สร้างความสุขเล็ก ๆ ให้กับประชาชนในช่วงนี้

New Normal ของการแสดงคอนเสิร์ตที่อาจเกิดขึ้นในอนาคต?