แอพพลิเคชั่น “ทุนยากจน” หรือ “ปัจจัยพื้นฐานยากจน” เป็นแอพพลิเคชั่นที่คิดค้นขึ้นมาเพื่อให้การคัดกรองเด็กยากจนระดับชั้นประถมต้นถึงมัธยมต้น ในความดูแลของ สพฐ. มีระบบ และมีหลักเกณฑ์มาตรฐานชัดเจน ช่วยให้เด็กที่ยากจนจริงๆ ได้รับการช่วยเหลือเงินอุดหนุนจากรัฐ ด้วยวิธีการให้ครูผู้สอนลงพื้นที่เก็บข้อมูลตามบ้านของนักเรียน บันทึกข้อมูลและหลักฐานภาพถ่าย พร้อมจุดที่ตั้งบ้านไว้เป็นฐานข้อมูลกลาง เพื่อนำมาประมวลผล หาข้อมูลเด็กที่ต้องได้รับความช่วยเหลืออย่างแท้จริง
การเก็บข้อมูลรูปแบบใหม่ผ่านแอพพลิเคชั่น ใช้เกณฑ์คัดกรองเด็กยากจนจากรายได้เฉลี่ยของครัวเรือน ต้องไม่เกิน 3,000 บาท/คน/เดือน และสถานะครัวเรือนเป็นครอบครัวที่มีภาระพึ่งพิง เช่น ในครอบครัวมีคนพิการ ผู้สูงอายุ คนว่างงาน หรือเป็นพ่อแม่เลี้ยงเดี่ยว สภาพที่อยู่อาศัย บ้านชำรุดทรุดโทรม ทำจากวัสดุพื้นบ้าน วัสดุเหลือใช้ หรืออยู่บ้านเช่า ไม่มีห้องส้วมในที่อยู่อาศัยและบริเวณบ้าน ไม่มีรถยนต์ส่วนบุคคล หรือรถสำหรับใช้งานในอาชีพ เป็นเกษตรกรที่ไม่มีที่ดินทำกิน มีไม่เกิน 1 ไร่ หรือไม่มีที่ดินเป็นของตนเอง
ปัจจุบันมี 10 จังหวัดที่เริ่มนำร่องเริ่มใช้แอพพลิเคชั่นนี้เพื่อคัดกรองนักเรียนยากจน ในปีการศึกษา 2559 ได้แก่ นครราชสีมา อุดรธานี นครพนม น่าน เชียงราย แม่ฮ่องสอน กาญจนบุรี จันทบุรี ภูเก็ต และตรัง ครอบคลุมโรงเรียนกว่า 5,000 แห่ง ได้ผลว่า การใช้แอพพลิเคชั่นช่วยคัดกรองทำให้ได้ข้อมูลจำนวนเด็กยากจนลดลง 2-3 เท่าเมื่อเทียบกับการคัดกรองวิธีเดิม หลังจากนี้จึงเตรียมขยายผลดำเนินการทั้งหมด 77 จังหวัดทั่วประเทศไทยในปีการศึกษา 2560