เปิดสถิติ ประเทศไทยเกิดเหตุ “Bell 212” ตกไปแล้วกี่ครั้ง?

จากกรณีเฮลิคอปเตอร์ Bell 212 ของสำนักงานตำรวจแห่งชาติ ประสบเหตุตกเมื่อวันที่ 24 พ.ค. 68 ที่ผ่านมา ในพื้นที่สามร้อยยอด จ.ประจวบคีรีขันธ์ เป็นเหตุให้เจ้าหน้าที่ตำรวจและช่างเครื่องเสียชีวิตรวม 3 นาย ได้ทำให้เกิดกระแสเรียกร้องให้มีการตรวจสอบความพร้อมของเครื่องบิน รวมถึงตั้งคำถามว่า จะต้องเกิดโศกนาฏกรรมแบบนี้อีกกี่ครั้ง จึงจะหาทางป้องกันได้

คำถามข้างต้นอาจยากที่จะตอบ และไม่รู้ว่าจะมีวันได้คำตอบหรือไม่ แต่หากถามว่า ที่ผ่านมาเกิดอุบัติเหตุกับ Bell 212 ในประเทศไทยมาแล้วกี่ครั้ง เรื่องนี้มีคำตอบ

Shutterstock/The Mariner 4291

Bell 212 เป็นเวอร์ชันพลเรือนของ UH-1N “Twin Huey” ที่แพร่หลายในยุคสงครามเวียดนาม และถูกใช้งานอย่างกว้างขวางทั่วโลกทั้งหน่วยงานรัฐบาลและผู้ให้บริการเอกชน

Bell 212 ถูกพัฒนาโดย เบลล์ เฮลิคอปเตอร์ (ปัจจุบันคือ เบลล์ เท็กซ์ตรอน แผนกหนึ่งของบริษัทเท็กซ์ตรอน) สำหรับกองทัพแคนาดาในช่วงปลายทศวรรษ 1960 โดยอัปเกรดจาก UH-1 Iroquois เครื่องยนต์เทอร์โบชาฟต์ 2 ตัว ทำให้มีขีดความสามารถการบรรทุกที่มากขึ้น และปรับให้เข้ากับสถานการณ์ได้ทุกประเภท รวมถึงการบรรทุกคน ภารกิจดับเพลิงทางอากาศ การบรรทุกสินค้า และการติดตั้งอาวุธ

กองทัพของหลายประเทศทั่วโลกมีเฮลิคอปเตอร์ Bell 212 ประจำการอยู่ ขณะที่องค์กรซึ่งไม่ใช่ทหารที่ใช้งาน Bell 212 ก็มีไม่น้อย เช่น หน่วยยามฝั่งญี่ปุ่น หน่วยงานบังคับใช้กฎหมายและแผนกดับเพลิงในสหรัฐฯ สำนักงานตำรวจแห่งชาติ ฯลฯ

Aviation Safety Network เว็บไซต์ซึ่งรวบรวมอุบัติเหตุทางอากาศทั่วโลก ระบุว่า นับตั้งแต่ปี 2514 ที่เฮลิคอปเตอร์รุ่นนี้เปิดตัวอย่างเป็นทางการ มันเกิดอุบัติเหตุไปทั้งสิ้นมากกว่า 400 ครั้ง แต่หากนับเฉพาะอุบัติเหตุที่เกิดในประเทศไทย มีอยู่ “12 ครั้ง”

ครั้งที่ 1 เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 8 ก.ย. 2520 เป็นเครื่อง Bell 212 ของกองทัพไทย ประสบเหตุตกในบริเวณเทือกเขาภูพาน อำเภอกุมภวาปี จังหวัดอุดรธานี มีผู้เสียชีวิต 4 ราย

ต่อมาครั้งที่ 2 เกิดเมื่อวันที่ 12 ม.ค. 2533 เป็นเฮลิคอปเตอร์ Bell 212 ของกองทัพไทยเช่นกัน โดยตกในพื้นที่เขามะรวดของจังหวัดปัตตานี ไม่มีรายงานผู้เสียชีวิต

ครั้งที่ 3 ไม่มีข้อมูลสถานที่ตก ไม่มีผู้เสียชีวิต มีข้อมูลเพียงว่าเกิดขึ้นเมื่อวันที่ 18 ก.ค. 2534 และเป็น Bell 212 ของกองทัพไทย

ส่วนครั้งที่ 4 เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 25 ก.พ. 2543 เฮลิคอปเตอร์ Bell 212 ของกองทัพไทยตกในพื้นที่ท่ามะนาว จังหวัดกาญจนบุรี เนื่องจากเผชิญกับสภาพอากาศเลวร้ายไม่นานหลังจากขึ้นบิน ขณะเกิดเหตุมีลูกเรือ 4 คนและผู้โดยสาร 7 คน ซึ่งทั้งหมดเสียชีวิต

ปีถัดมา เกิดเหตุครั้งที่ 5 ในวันที่ 26 พ.ค. 2544 เฮลิคอปเตอร์ Bell 212ASW ของกองทัพเรือ ตกในอ่าวไทย มีผู้เสียชีวิต 6 ราย รอดชีวิต 1 ราย โดยประสบเหตุตกระหว่างปฏิบัติภารกิจค้นหาและช่วยเหลือชาวประมงเรือลากอวนในอ่าวไทย แต่ไม่พบเรือ จึงเดินทางกลับฐาน ระหว่างนั้นกลับเสียการควบคุมและตกลงไปในทะเลห่างจากชายฝั่งราว 24 กม. มีลูกเรือรอดชีวิตได้รับการช่วยเหลือ 1 ราย

ครั้งที่ 6 เกิดขึ้นในปีถัดมา วันที่ 13 ต.ค. 2545 เฮลิคอปเตอร์ Bell 212 ของกองทัพไทย ตกระหว่างเดินทางจากนครราชสีมาไปสกลนคร ลูกเรือ 4 รายได้รับบาดเจ็บ โชคดีที่ไม่มีผู้เสียชีวิต

ส่วนครั้งที่ 7 เฮลิคอปเตอร์ Bell 212 ของสำนักงานตำรวจแห่งชาติ ตกลงกลางแหล่งน้ำเหนือเขื่อนบางลาง อ.บันนังสตา จ.ยะลา เมื่อวันที่ 12 พ.ย. 2550 เป็นเหตุให้นักบิน 2 นาย และตำรวจหน่วยปฏิบัติการพิเศษ 1 นาย เสียชีวิต และมีผู้รอดชีวิต 3 คน โดยชาวบ้านได้ช่วยเหลือเจ้าหน้าที่หน่วยปฏิบัติพิเศษอีก 1 นายไว้ได้ ส่วนนักบินผู้ช่วย 1 นาย และช่างเครื่องอีก 1 นาย สามารถว่ายเข้าฝั่งได้ด้วยตัวเอง

สำหรับครั้งที่ 8 เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 24 ก.ค. 2554 เกิดเหตุกับ Bell 212 ของกองทัพไทยอีกครั้ง ที่ อ.แก่งกระจาน จ.เพชรบุรี ส่งผลให้นักบิน 2 นาย และช่างเครื่อง 1 นายเสียชีวิต และมีช่างเครื่อง 1 นายได้รับบาดเจ็บ

ครั้งที่ 9 เฮลิคอปเตอร์ Bell 212 ของกองทัพไทย ตกในสวนยางพารา พื้นที่บ้านดอกบัว ต.ท่าวังทอง จ.พะเยา หลังขึ้นบินจากค่ายขุนช่วงธรรมมิกราช จ.พะเยา ไม่นาน ส่งผลให้ลูกเรือทั้ง 9 นายเสียชีวิต เหตุการณ์นี้เกิดเมื่อ 17 พ.ย. 2557

อุบัติเหตุของ Bell 212 ครั้งที่ 10 เป็นเครื่องของสำนักงานตำรวจแห่งชาติ เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 25 ส.ค. 2559 ในพื้นที่ จ.ยะลา โดยเฮลิคอปเตอร์ต้องลงจอดฉุกเฉินในพื้นที่ป่าทึบและได้รับความเสียหายอย่างหนัก มีส่วนหางที่หลุดออกมา คนบนเครื่อง 7 คนได้รับบาดเจ็บ อาการสาหัส 4 คน อุบัติเหตุเกิดขึ้นขณะที่เฮลิคอปเตอร์กำลังเดินทางกลับศูนย์ปฏิบัติการของตำรวจ หลังจากขนย้ายสิ่งของไปยังกองร้อยตำรวจตระเวนชายแดนที่ 445 มีรายงานว่าสาเหตุเกิดจากสภาพอากาศเลวร้าย

ครั้งที่ 11 เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 17 พ.ย. 2563 ที่ จ.แม่ฮ่องสอน โดยเฮลิคอปเตอร์ Bell 212 ของกองทัพไทยพร้อมผู้โดยสารและลูกเรือรวม 11 คน รวมถึงรองผู้ว่าราชการจังหวัดแม่ฮ่องสอน ประสบเหตุไฟลุกท่วมขณะลงจอดฉุกเฉินที่สนามโรงเรียนแห่งหนึ่งในอำเภอแม่แจ่ม ไม่มีผู้ได้รับบาดเจ็บ

และครั้งล่าสุด หรือครั้งที่ 12 คือเหตุล่าสุด 24 พ.ค. 2568 Bell 212 ของสำนักงานตำรวจแห่งชาติ ประสบเหตุตกเมื่อวันที่ 24 พ.ค. 68 ที่ผ่านมา ในพื้นที่สามร้อยยอด จ.ประจวบคีรีขันธ์

อย่างไรก็ดี จากข้อมูลข้างต้นจะพบว่า อุบัติเหตุหลายครั้งเกิดจากสภาพอากาศหรือปัจจัยภายนอก ดังนั้นเพื่อความเป็นธรรมต่อหน่วยงานต่าง ๆ ต้องยอมรับว่า เหตุการณ์บางอย่างอยู่นอกเหนือการควบคุมจริง แต่ก็มีหลายกรณีเช่นกันที่ต้องตั้งคำถามถึงความพร้อมของตัวอากาศยาน

ทั้งนี้ ประเทศไทยตั้งแต่ปี 2473 เป็นต้นมา เกิดอุบัติเหตุทางอากาศไปทั้งสิ้น 896 ครั้ง (ข้อมูล ณ วันที่ 24 พ.ค. 68) มีผู้เสียชีวิตรวมมากกว่า 1,700 ราย โดยมีทั้งเหตุจากพารามอเตอร์ เฮลิคอปเตอร์ ไปจนถึงเครื่องบิน

 

เรียบเรียงจาก Aviation Safety Network