นายแพทย์วีรวุฒิ อิ่มสำราญ อธิบดีกรมการแพทย์ กล่าวว่า จากกรณีข่าวความสูญเสียกะทันหันของผู้ที่ดูมีสุขภาพแข็งแรงและไม่มีอาการเจ็บป่วยมาก่อน จนสร้างความสงสัยให้กับสังคมว่า "ทำไมคนที่ดูแข็งแรงดี ถึงเสียชีวิตเฉียบพลันได้ ทางการแพทย์เรียกภาวะนี้ว่า Sudden Cardiac Death หรือการเสียชีวิตกะทันหันจากสาเหตุทางหัวใจซึ่งมักเกิดขึ้นภายในไม่กี่ชั่วโมงหลังเริ่มมีอาการ สิ่งที่ต้องเข้าใจคือ "การแข็งแรงภายนอกไม่ได้แปลว่า หลอดเลือดข้างในปกติ" หลายคนออกกำลังกายหรือทำกิจกรรมหนักๆ ได้ตามปกติ
แต่อันที่จริงแล้วอาจมีโรคซ่อนอยู่ ซึ่งสาเหตุของการเกิดภาวะนี้ จะแตกต่างกันตามช่วงวัย ดังนี้ ผู้ที่อายุมากกว่า 50 ปี สาเหตุอันดับ 1 เกิดจากโรคหลอดเลือดหัวใจตีบเฉียบพลัน (Coronary Artery Disease) ซึ่งมีการตีบสะสมมานาน โดยไม่แสดงอาการ (Silent Ischemia) จนกระทั่งคราบไขมันเกิดการแตกตัวและอุดตันเฉียบพลัน ผู้ที่อายุน้อยกว่า 50 ปีมักเกิดจาก โรคกล้ามเนื้อหัวใจผิดปกติ ( cardiomyopathy ) หรือโรคคลื่นไฟฟ้าหัวใจผิดปกติแต่กำเนิด (Channelopathies)
นายแพทย์เขตต์ ศรีประทักษ์ ผู้อำนวยการสถาบันโรคทรวงอก กล่าวเพิ่มเติมว่า สัญญาณเตือน (Red Flags) และแนวทางปฏิบัติตน ว่าเมื่อเกิดอาการผิดปกติ คนส่วนใหญ่มักคิดว่าเป็นเพียงลมแดด ความเพลีย หรือโรคกระเพาะ แล้วเลือกที่จะนอนพักดูอาการ ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่อันตรายที่สุด หากพบสัญญาณเหล่านี้ ห้ามนอนพักเด็ดขาด ให้รีบไปโรงพยาบาลทันที
- วูบ หน้ามืด หมดสติ โดยเฉพาะการวูบขณะออกแรง ออกกำลังกาย หรือวูบในท่านอน
- แน่นหน้าอก รู้สึกแน่น อึดอัด เหมือนมีอะไรทับ อาจร้าวไปที่กราม แผ่นหลัง หรือแขน
- ใจสั่นรุนแรง หัวใจเต้นเร็วผิดปกติ สะดุด หรือหวิวรุนแรงร่วมกับเหงื่อออก
- เหนื่อยหอบผิดปกติ หายใจลำบากเฉียบพลันขณะทำกิจกรรมปกติ
หากพบคนวูบหมดสติ "ทุกนาทีคือชีวิต" (Chain of Survival) เนื่องจากภาวะนี้อาจเกิดจากหัวใจเต้นผิดจังหวะขั้นรุนแรง (VT/VF) จนนำไปสู่ภาวะหัวใจหยุดเต้น การช่วยชีวิตอย่างรวดเร็วจะเพิ่มโอกาสรอดชีวิตได้สูงสุดตามขั้นตอน
- Recognize & Call (สังเกตและโทร) ประเมินว่าหมดสติ ไม่ตอบสนอง และไม่หายใจ (หรือหายใจเฮือก) ให้โทร 1669 ทันที
- Early CPR (กดหน้าอกทันที) เริ่มปั๊มหัวใจกดหน้าอกตรงกลางอกอย่างต่อเนื่อง เพื่อส่งเลือดไปเลี้ยงสมอง
- Early AED (ใช้เครื่องกระตุกหัวใจ) นำเครื่อง AED มาแปะและทำตามคำแนะนำของเครื่อง การกระตุกหัวใจด้วย AED ภายใน 3–5 นาทีแรก สามารถเพิ่มโอกาสรอดชีวิตได้สูงถึง 50–70%
แนวทางการป้องกันว่า ประชาชนสามารถป้องกัน Sudden Cardiac Death ได้ด้วยการหมั่นตรวจเช็กปัจจัยเสี่ยง ควบคุมความดันโลหิต ไขมันในเลือด เบาหวาน งดสูบบุหรี่ ตรวจสุขภาพประจำปี และประเมินประวัติครอบครัว หากมีคนในครอบครัวสายตรง (พ่อ แม่ พี่ น้อง) เสียชีวิตกะทันหันโดยไม่ทราบสาเหตุตั้งแต่อายุยังน้อย เป็นโรคกล้ามเนื้อหัวใจผิดปกติ ( Cardiomyopathy ) ควรเข้าพบแพทย์หัวใจเพื่อตรวจคัดกรอง รวมถึงอย่าชะล่าใจกับอาการเตือน เช่น อาการแน่นหน้าอกหรือวูบ ให้พบแพทย์เพื่อตรวจคลื่นไฟฟ้าหัวใจ (ECG) และประเมินความเสี่ยงทันที
- คอนเทนต์พิเศษ
สำหรับคุณ - TOP สุขภาพ
- วิดีโอยอดนิยม
