ไทยเร่งเครื่อง! ดัน B20–E20 ลดค่าน้ำมัน หนุนเกษตรกร ขายไฟจากหลังคาบ้านได้

เคยคิดไหมว่า การเติมน้ำมันในแต่ละวันของเรา อาจไม่ได้เกี่ยวข้องแค่กับราคาพลังงาน แต่ยังเชื่อมโยงไปถึงรายได้ของเกษตรกร เงินที่ประเทศไทยต้องจ่ายออกไปต่างประเทศ รวมถึงโอกาสในการดึงนักลงทุนระดับโลกเข้ามาสร้างธุรกิจในประเทศ

นี่คือเหตุผลที่รัฐบาลกำลังผลักดันการเปลี่ยนผ่านด้านพลังงาน ตั้งแต่การส่งเสริมน้ำมันชีวภาพ B20 และ E20 ไปจนถึงการติดตั้ง Solar Rooftop โดยวางเป้าหมายให้ประเทศไทยมีพลังงานที่ต้นทุนต่ำลง ลดการพึ่งพาการนำเข้า และสร้างโอกาสทางเศรษฐกิจให้กับคนในประเทศไปพร้อมกัน

 

B20–E20 ไม่ใช่แค่เรื่องน้ำมันถูก แต่เป็นโอกาสของเกษตรกรไทย

หนึ่งในแนวทางที่รัฐบาลกำลังเร่งผลักดัน คือการเพิ่มการใช้พลังงานชีวภาพอย่าง B20 และ E20 เพราะนอกจากจะช่วยลดต้นทุนเชื้อเพลิงแล้ว ยังเป็นการสร้างความต้องการวัตถุดิบทางการเกษตรของไทยด้วย

ปัจจุบัน B20 มีราคาต่ำกว่าน้ำมันดีเซลทั่วไปประมาณ 10 บาทต่อลิตร ขณะที่ปริมาณการใช้เพิ่มขึ้นจากวันละประมาณ 6 ล้านลิตร เป็น 10-11 ล้านลิตร ส่วน E20 เพิ่มจากประมาณ 4 ล้านลิตร เป็น 6-7 ล้านลิตรต่อวัน หลังมีมาตรการลดภาษีสรรพสามิตเพื่อสนับสนุนการใช้งาน

ประเด็นสำคัญคือ เมื่อคนหันมาใช้เชื้อเพลิงชีวภาพมากขึ้น ประเทศก็มีโอกาสลดการนำเข้าน้ำมันฟอสซิล ลดเงินที่ไหลออกไปต่างประเทศ และเพิ่มความต้องการวัตถุดิบในประเทศ โดยเฉพาะปาล์มน้ำมัน อ้อย และมันสำปะหลัง

ในระยะยาว รัฐบาลยังพิจารณาปรับสัดส่วนหัวจ่ายน้ำมัน โดยอาจลดหัวจ่ายแก๊สโซฮอล์ 91 และเพิ่มหัวจ่าย E20 หากประชาชนมีความมั่นใจในการใช้งานมากขึ้น เพราะความต้องการเอทานอลที่เพิ่มขึ้นจะส่งผลต่อเนื่องไปยังภาคเกษตรโดยตรง

นอกจากนี้ วัตถุดิบเหลือใช้จากภาคเกษตร เช่น กากอ้อยและมันสำปะหลัง ยังสามารถนำไปต่อยอดผลิตเอทานอลและพลังงานชีวภาพได้ ช่วยเพิ่มมูลค่าผลผลิตและลดปัญหาการเผาเศษวัสดุทางการเกษตร

พูดง่าย ๆ คือ การเปลี่ยนมาใช้พลังงานชีวภาพไม่ได้จบแค่หน้าปั๊มน้ำมัน แต่ยังเชื่อมโยงไปถึงรายได้ของเกษตรกรและการสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับผลผลิตในประเทศด้วย

เปลี่ยนหลังคาบ้านให้เป็นแหล่งผลิตพลังงาน

อีกหนึ่งเรื่องที่รัฐบาลต้องการผลักดันคือ Solar Rooftop หรือการติดตั้งแผงโซลาร์เซลล์บนหลังคาบ้าน ซึ่งไม่ได้มีเป้าหมายเพียงช่วยให้ครัวเรือนประหยัดค่าไฟ แต่ยังต้องการให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการผลิตพลังงานของประเทศ

แนวทางที่วางไว้คือสนับสนุนเงินหลังละ 50,000 บาท พร้อมเปิดโอกาสให้ครัวเรือนนำไฟฟ้าส่วนเกินที่ผลิตได้ขายกลับเข้าสู่ระบบได้

หากทำได้ตามเป้าหมาย บ้านแต่ละหลังจะไม่ได้เป็นเพียงผู้ใช้ไฟฟ้าอีกต่อไป แต่สามารถกลายเป็นผู้ผลิตพลังงานได้ด้วย โดยไฟฟ้าที่ผลิตขึ้นจะถูกนำมาใช้เองก่อน ส่วนที่เหลือก็ส่งกลับเข้าสู่ระบบ ช่วยลดภาระการผลิตไฟฟ้าจากก๊าซและน้ำมันในระยะยาว

แนวทางนี้ยังเป็นประเด็นที่รัฐบาลเตรียมนำเสนอในเวทีต่างประเทศ เพราะการเปลี่ยนผ่านพลังงานไม่ได้เป็นเพียงเรื่องสิ่งแวดล้อม แต่ยังเกี่ยวข้องกับต้นทุนการผลิต ความสามารถในการแข่งขัน และความมั่นคงทางพลังงานของประเทศ

ทำไมไทยต้องมองตลาดให้ไกลกว่า 70 ล้านคน?

นอกจากเรื่องพลังงาน อีกโจทย์สำคัญของเศรษฐกิจไทยคือการขยายตลาดและดึงดูดเงินลงทุนจากต่างประเทศ ซึ่งเป็นประเด็นที่รัฐบาลเตรียมนำไปหารือในการประชุมสุดยอดอาเซียนและผู้นำเอเปค ระหว่างวันที่ 14-19 พฤศจิกายน 2569

แนวคิดสำคัญคือ ประเทศไทยไม่ควรมองตลาดเพียงภายในประเทศ แต่ต้องใช้จุดแข็งด้านทำเลและโครงสร้างพื้นฐานเป็นฐานเชื่อมโยงไปยังตลาดอาเซียนที่มีประชากรราว 700 ล้านคน รวมถึงตลาดนอกภูมิภาค หรือแนวคิดที่เรียกว่า ASEAN and Beyond

การขยายความร่วมมือไม่จำเป็นต้องรอให้ทุกประเทศเดินไปในทิศทางเดียวกันทั้งหมด แต่สามารถเริ่มจากการจับมือกับประเทศที่มีจุดแข็งสอดคล้องกัน เช่น ลาวด้านพลังน้ำ เวียดนามด้านโลจิสติกส์และการส่งออก หรือเชื่อมศักยภาพของไทย มาเลเซีย และสิงคโปร์เข้าด้วยกัน

ขณะเดียวกัน ไทยยังเตรียมนำเสนอความร่วมมือด้านการเปลี่ยนผ่านพลังงาน และการปราบปรามอาชญากรรมทางเทคโนโลยี ธุรกิจสีเทา การฟอกเงิน และยาเสพติด ซึ่งเป็นปัญหาที่ต้องอาศัยความร่วมมือระหว่างประเทศ

เพราะการดึงดูดนักลงทุนในวันนี้ไม่ได้ดูแค่สิทธิประโยชน์ทางภาษีหรือค่าแรง แต่ยังต้องพิจารณาความพร้อมของระบบเศรษฐกิจ โครงสร้างพื้นฐาน และความมั่นคงในการทำธุรกิจด้วย

ดีลการค้าสหรัฐฯ อีกโจทย์ที่ไทยต้องเดินหน้า

ส่วนเวทีเอเปคยังเป็นโอกาสสำคัญในการหารือกับประเทศเศรษฐกิจขนาดใหญ่ โดยเฉพาะสหรัฐฯ ซึ่งไทยกำลังประสานความคืบหน้าการเจรจา Agreement on Reciprocal Tariffs (ART)

เป้าหมายไม่ใช่เพียงการพบปะผู้นำ แต่คือการผลักดันให้การเจรจาการค้าได้ข้อยุติ โดยรัฐบาลระบุว่าการเจรจาต้องคำนึงถึงผลประโยชน์ของประเทศไทย และต้องทำให้คู่เจรจาเห็นประโยชน์ร่วมกันด้วย

ขณะเดียวกัน ที่ผ่านมามีนักลงทุนต่างชาติระดับโลกเข้าหารือเกี่ยวกับการขยายฐานธุรกิจในประเทศไทยอย่างต่อเนื่อง รวมถึงโครงการลงทุนระดับพันล้านดอลลาร์

สิ่งที่นักลงทุนให้ความสำคัญ ได้แก่ ความมั่นคงของระบบไฟฟ้า โครงสร้างพื้นฐาน ระบบคมนาคม และทำเลที่ตั้งของไทย ซึ่งสามารถใช้เป็นฐานกระจายสินค้าไปยังตลาดในภูมิภาคได้

โจทย์ใหญ่ของไทย ไม่ใช่แค่ดึงเงินลงทุน แต่ต้องสร้างความพร้อมให้ประเทศ

เมื่อมองภาพรวม จะเห็นว่าทั้งการผลักดัน B20–E20 การขยาย Solar Rooftop การเจรจาการค้า และการดึงดูดนักลงทุนต่างชาติ ไม่ใช่เรื่องที่แยกออกจากกัน แต่เป็นส่วนหนึ่งของโจทย์เดียวกัน คือการเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศไทย

เพราะหากไทยสามารถลดต้นทุนพลังงาน ใช้ทรัพยากรในประเทศให้เกิดประโยชน์ เพิ่มรายได้ให้ภาคเกษตร และพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานให้พร้อมรองรับธุรกิจ ก็จะช่วยสร้างเงื่อนไขให้ประเทศเป็นฐานการลงทุนที่เชื่อมต่อกับตลาดโลกได้มากขึ้น

การเดินทางไปเวทีอาเซียนและเอเปคครั้งนี้ จึงเป็นอีกโอกาสที่ไทยจะนำเสนอศักยภาพของประเทศ แต่สิ่งที่ต้องจับตาต่อจากนี้คือ นโยบายเหล่านี้จะเปลี่ยนจากแผนและข้อตกลงบนเวทีระหว่างประเทศ ไปสู่ผลลัพธ์ที่จับต้องได้จริง ทั้งในแง่ต้นทุนพลังงาน รายได้ประชาชน และเม็ดเงินลงทุนที่เข้ามาสร้างเศรษฐกิจไทยได้มากน้อยแค่ไหน