เทียบยารักษาโควิด19 ทั้ง 5 ชนิด อาการหนัก-เบาควรใช้ยาแบบไหน

เผยแพร่: 10 ก.ย. 2565 กดเพิ่ม PPTV เป็นสื่อโปรดบน Google

ฤดูฝนไข้หวัดกลับมาระบาดแต่โควิด19ก็ยังไม่แผ่วงั้นมารู้จักยารักษาโควิด-19ที่ใช้ในไทยทั้ง 5 ชนิด ฟ้าทะลายโจร-ยาฟาวิพิราเวียร์-แพ็กซ์โลวิด โมลนูพิราเวียร์-เรมเดซิเวียร์

จากกรณีที่มีการใช้งานวิจัยจากล่าสุดของสหรัฐอเมริกา ที่เพิ่งตีพิมพ์ลงในวารสาร Clinical Infectious Diseases ที่ชี้ชัดว่ายาฟาวิพิราเวียร์มีผลเทียบเท่ากับยาหลอกและไม่สามารถรักษาโควิด-19ได้ จนมีแพทย์หลายรายออกมาแสดงการสนับสนุนผลวิจัยดังกล่าว วันนี้เรามาเปิดข้อมูลเทียบกันชัดๆ กับยาต้านโควิด ทั้ง 5 ชนิดที่ไทยรู้จักดี โดยแยกตามกลุ่มสีและอาการ

สรรพคุณของยาฟ้าทะลายโจร

ลดการอักเสบ ไข้ ไอ เจ็บคอ ปรับภูมิคุ้มกัน รวมทั้งการยับยั้งการเพิ่มจำนวนไวรัส

ผลข้างเคียงของยาฟ้าทะลายโจรอาจมีอาการเบื่ออาหาร คลื่นไส้ อาเจียน อ่อนเพลีย แขนขาอ่อนแรง

วิธีรับประทานยาฟ้าทะลายโจร

วันละ 180 กรัมต่อวัน แบ่ง 3 มื้อ มื้อละ 60 มิลลิกรัม (จำนวนแคปซูลขึ้นอยู่กับแต่ละยี่ห้อ)
ทานติดต่อกันไม่เกิน 5 วัน หากอาการไม่ดีขึ้นควรพบแพทย์

ข้อควรรู้เกี่ยวกับยาฟ้าทะลายโจร

ไม่ควรกินร่วมกับยาต้านการแข็งตัวของเลือด ยาลดความดัน แอสไพริน โคลพิโดเกรล (ยาต้านเกล็ดเลือด) และยาวาร์ฟาริน
ห้ามใช้กับผู้ที่ตั้งครรภ์ หรือให้นมบุตร
หากแพ้ให้หยุดกินยาทันที หากทานไปประมาณ 3 วันอาการไม่ดีขึ้นควรพบแพทย์
หากซื้อยาฟ้าทะลายโจรทานเอง ควรพิจารณายี่ห้อที่ผ่าน อย.

ยาฟ้าทะลายโจร ไม่สามารถป้องกันไวรัสได้ แต่ช่วยบรรเทาอาการที่ไม่รุนแรง ใช่ในผู้ที่มีความเสี่ยงต่ำต่อการเกิดโรครุนแรง เช่น คัดจมูก มีน้ำมูก ลดโอกาสที่โรคจะลุกลามลงปอด ดังนั้นจึงจำเป็นต้องฉีดวัคซีน และปฎิบัติตัวตามคำแนะนำของกระทรวงสาธารณสุขเพื่อป้องกันการติดเชื้ออย่างเคร่งครัด

ยาฟาวิพิราเวียร์ (Favipiravir)

ยาชนิดนี้จะไม่ได้ให้สำหรับผู้ป่วยโควิด-19 ทุกคน โดยจะจ่ายให้สำหรับผู้ป่วยที่มีอาการผู้ป่วย กลุ่มสีเหลือง และ กลุ่มที่เริ่มมีความเสี่ยงของโรครุนแรง ผู้ป่วยที่มีอาการโรคร่วม หรือ กลุ่ม 7 โรคเรื้อรัง เช่น ความดัน,เบาหวาน,โรคอ้วน,โรคไต โรคหัวใจ,และผู้ที่มีภูมิคุ้มกันบกพร่อง ผู้ที่เริ่มมีภาวะปอดอักเสบ หรือตามดุลยพินิจของแพทย์ ไม่แนะนำให้ใช้กับผู้ที่ยังไม่มีอาการ หรือใช้เพื่อป้องกันโรค ทั้งนี้ปัจจุบันมีจำหน่ายในร้านขายยาแต่ยังต้องมีใบสั่งแพทย์เช่นกัน

ขึ้นทะเบียนเป็นยาสำหรับรักษาไข้หวัดใหญ่ แต่เป็นยาที่ออกฤทธิ์กว้าง จึงใช้ได้กับโรคติดต่ออื่น ๆ
ขัดขวางการสร้าง RNA ของไวรัสชนิดต่าง ๆ ยับยั้งการเพิ่มจำนวนของไวรัส
ทำให้เชื้อไวรัสกลายพันธุ์จนภูมิต้านทานของร่างกาย สามารถเข้าไปกำจัดไวรัสได้หมด

ผลข้างเคียงของยาฟาวิพิราเวียร์ ใช้กรณีมีข้อบ่งชี้เท่านั้น

อาจมีอาการคลื่นไส้ อาเจียน ท้องเสีย
ตา เล็บหรือผิวหนังเปลี่ยนสี เป็นสีม่วงอมน้ำเงิน และพบตาเรืองแสงได้ในผู้ป่วยบางราย ไม่เป็นอันตราย หายเองได้หลังหยุดยาประมาณ 14 วัน
ตับทำงานหนัก ส่งผลให้ตับอักเสบได้
อาจเสี่ยงเกิดผลกระทบต่อทารกในครรภ์
หากใช้เกินความจำเป็น อาจส่งผลให้เกิดการดื้อยาของเชื้อไวรัส และทำให้ประสิทธิภาพของยาลดลง

ขนาดยาที่ใช้สำหรับผู้ใหญ่

ทานครั้งละ 9 เม็ด ทุก ๆ 12 ชั่วโมงในวันแรก วันต่อมาลดเหลือครั้งละ 4 เม็ด ทุก ๆ 12 ชั่วโมง

ขนาดยาสำหรับผู้ที่มีน้ำหนักมากกว่า 90 กิโลกรัม

ทานครั้งละ 12 เม็ด ทุก ๆ 12 ชั่วโมงในวันแรกวันต่อมาลดเหลือครั้งละ 5 เม็ด ทุก ๆ 12 ชั่วโมง

ขนาดยาสำหรับผู้ป่วยเด็ก

คำนวณขนาดยาตามน้ำหนักตัว ทานติดต่อกัน 5-10 วัน ขึ้นอยู่กับอาการของโรค และดุลยพินิจของแพทย์

ร้านขายยาไม่สต็อกยาต้านโควิด มองขายไม่ได้จริง

ยาโมลนูพิราเวียร์ (MoInupiravir) เป็นยาเม็ดชนิดรับประทาน ออกฤทธิ์ต้านไวรัส พัฒนาขึ้นเพื่อใช้รักษาโรคไข้หวัดใหญ่นอกจากนี้ยาโมลนูพิราเวียร์ออกฤทธิ์ต่อต้านไวรัสโคโรนาหลายชนิด เช่น โรคซาร์ส โรคเมอร์ส และเชื้อไวรัสที่ทำให้เกิดโรคโควิด-19

ผลการวิจัยทางคลินิกในมนุษย์ระยะที่ 3 พบว่า

เมื่อให้ยาโมลนูพิราเวียร์ในช่วงระยะต้นของการติดเชื้อ ลดความรุนแรงของโรคลดอัตราการป่วยหนัก ลดความเสี่ยงการเข้ารักษาในโรงพยาบาลและลดการเสียชีวิตลงได้ประมาณร้อยละ 50 เมื่อเทียบกับกลุ่มที่ไม่ได้ยา
ยาโมลนูพิราเวียร์เมื่อเปรียบเทียบกับยาหลอกมีประสิทธิภาพรักษาโรคโควิด-19 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ
การป้องกันการแพร่ระบาดของโรคโควิด-19 ที่ได้ผลที่สุดในขณะนี้ คือ การฉีดวัคซีนป้องกันโรคโควิด-19 ร่วมกับปฏิบัติตามมาตรการชีวิตวิถีใหม่ (New Normal)

สำหรับการให้ยาโมลนูพิราเวียร์ ในผู้ใหญ่ควรให้ยาขนาด 200 มิลลิกรัม/เม็ด จำนวน 4 เม็ด วันละ 2 ครั้ง ส่วนในเด็ก ขณะนี้ยังรับรองให้ใช้เฉพาะผู้มีอายุ 18 ปีขึ้นไป ที่มีความเสี่ยงป่วยโควิด-19 รุนแรงเท่านั้น

คอนเทนต์สำหรับคุณ By Blue Dot

เนื้อหาคัดสรรคุณภาพ

ส่วนข้อควรระวังของยาโมลนูพิราเวียร์ มีดังนี้

มีโอกาสทำให้พัฒนาการของทารกในครรภ์ผิดปรกติ (Teratogenic Effect) ควรระวังการใช้ในหญิงมีครรภ์ และหญิงให้นมบุตร
ไม่จำเป็นต้องปรับขนาดยาให้ผู้ป่วยตับบกพร่อง
ต้องให้ยาภายใน 5 วัน ตั้งแต่เริ่มมีอาการจึงจะได้ผลดี ทำให้ลดการนอนโรงพยาบาลหรือเสียชีวิตได้ร้อยละ 30

ยาแพ็กซ์โลวิด (Nirmatrevir/Ritonavir)

ยาชนิดดังกล่าว เป็นยา ‘แพ็กคู่’ ประกอบด้วยยาต้านไวรัส 2 ชนิด คือ เนอร์มาเทรลเวียร์(Nirmatrelvir) และริโทนาเวียร์ (Ritonavir) แต่ไม่ได้รวมอยู่ในเม็ดเดียวกันเป็นยาต้านไวรัส ที่กรมการแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข ระบุไว้ในแนวทางการรักษาผู้ป่วยโควิด-19 ของไทย โดยแนะนำให้ใช้ในผู้ป่วยกลุ่ม ‘สีเหลือง’ คือยังมีอาการไม่รุนแรง แต่มีปัจจัยเสี่ยงต่อการเป็นโรครุนแรง เช่น มีอายุมากกว่า 60 ปี หรือมีโรคประจำตัวเรื้อรัง เช่น โรคปอดเรื้อรัง,โรคไตเรื้อรัง, โรคหัวใจ, โรคหลอดเลือดสมอง, เบาหวาน, อ้วน, ตับแข็ง, ภูมิคุ้มกันต่ำ และผู้ติดเชื้อเอชไอวี หรือมีปอดอักเสบเล็กน้อยถึงปานกลาง

สำหรับการให้ยาชนิดนี้

ใช้ในผู้ใหญ่ควรบริโภคขนาด 150 มิลลิกรัม/เม็ด จำนวน 2 เม็ด เนอร์มาเทรลเวียร์ ที่มีคุณสมบัติยับยั้งการสร้างโปรตีนของไวรัส ทำให้ไวรัสเพิ่มจำนวนต่อไม่ได้ร่วมกับ ริโทนาเวียร์ที่มีฤทธิ์ชะลอการสลายของยาเนอร์มาเทรลเวียร์ ทำให้ยาออกฤทธิ์นานขึ้น ขนาด 100 มิลลิกรัม/เม็ด วันละ 2 ครั้ง
ส่วนในเด็ก ขณะนี้ยังรับรองให้ใช้เฉพาะผู้ที่มีอายุ 18 ปี ขึ้นไป ที่มีความเสี่ยงต่อโควิด-19 รุนแรงเท่านั้น โดยให้ใช้ขนาดยาเดียวกับผู้ใหญ่

ส่วนข้อควรระวังของยาแพ็กซ์โลวิด

ห้ามใช้ในหญิงมีครรภ์ และหญิงให้นมบุตร เนื่องจากยังไม่มีข้อมูล
เมื่อใช้แล้ว อาจเกิดปฏิกิริยาร่วมกันกับยาอื่นหลายชนิด เช่น ห้ามใช้ร่วมกับยากลุ่ม ergot, ยากลุ่ม statin, และ amiodarone เป็นต้น
ต้องให้ยาภายใน 5 วัน ตั้งแต่เริ่มมีอาการจึงจะได้ผลดี ช่วยลดการเกิดอาการรุนแรงได้ 89%

ยาเรมเดซิเวียร์ (Remdesivir) ใช้รักษา กลุ่มผู้ป่วยกลุ่มสีแดง ที่ใช้กันมากในต่างประเทศได้แก่ สหรัฐอเมริกา และอินเดีย เป็นยาฉีดเป็นยาที่มีฤทธิ์ต้านไวรัสได้อย่างกว้างขวางเหมือนกับยาฟาวิพิราเวียร์มีประสิทธิภาพดีต่ออาร์เอนเอ RNA ไวรัสหลายชนิดรวมถึงไวรัสก่อโรคอีโบลาและโคโรนาไวรัสชนิดต่าง ๆ ในกรณีของโคโรนาไวรัสนั้น ผลการศึกษาในหลอดทดลองพบว่ายาเรมเดซิเวียร์มีฤทธิ์ยับยั้งไวรัสโรคซาร์ส (SARS-CoV), ไวรัสโรคเมอร์ส (MERS-CoV) และไวรัสโควิด-19 (SARS-CoV-2)

กลุ่มผู้ป่วยที่จะได้รับยาเรมเดซิเวียร์

ผู้ป่วยกลุ่มสีแดง ที่มีอาการหนัก ไม่รู้สึกตัว กินยาไม่ได้
ผู้ที่มีระบบดูดซึมไม่ดี
ผู้ที่ใช้ยาฟาวิพิราเวียร์แล้วร่างกายไม่ตอบสนอง
หญิงตั้งครรภ์

นอกจากนี้ยายังทำให้เกิดการสร้างสารพันธุกรรมอาร์เอนเอของไวรัสที่ผิดปกติและทำให้ไวรัสตาย คาดว่ายานี้มีกลไกการออกฤทธิ์อย่างอื่นอีกรวมถึงอาจออกฤทธิ์ในขั้นตอนยับยั้งไวรัสไม่ให้เข้าสู่เซลล์ในร่างกายคนผลข้างเคียงของยาเรมเดซิเวียร์