ผู้หญิงหากต้องผ่าตัดรังไข่ทิ้ง จะส่งผลให้เป็นวัยทองก่อนวัยหรือไม่?
ผู้หญิงอย่างเราเรื่องสุขภาพรังไข่ถือเป็นเรื่องสำคัญ หากต้องมีเหตุต้องผ่าตัดออกจะมีผลกระทบกับร่างกายอย่างไรบ้าง ? หรือจะเป็นวัยทองหรือไม่?
รังไข่ (Ovary) เป็นอวัยวะขนาดเล็กมีอยู่ 2 ข้าง ที่ด้านซ้ายและด้านขวาของมดลูก ทำหน้าที่ผลิตเซลล์สืบพันธุ์ และผลิตฮอร์โมนเพศหญิง ทำให้ผู้หญิงมีความแตกต่างจากผู้ชาย แต่เมื่อเข้าสู่วัยทอง รังไข่ก็จะค่อย ๆ ทำงานลดลงเนื่องจากความเสื่อม จนในที่สุดไม่สามารถเจริญพันธุ์ได้ ลักษณะความเป็นหญิงและความต้องการทางเพศที่เกิดจากอิทธิพลของฮอร์โมนก็ค่อย ๆ เสื่อมลงเช่นเดียวกัน
ทำไมผู้หญิงต้องตัดรังไข่
- เนื้องอกรังไข่
- การอักเสบของอวัยวะสืบพันธุ์ภายในและลุกลามมาที่รังไข่
- เยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่
- ผลพวงจากโรคของมดลูก
เมื่อจำเป็นต้องผ่าตัดเอามดลูกออกในวัยใกล้ ๆ 50 ปีขึ้นไป ก็มักจะพิจารณาตัดรังไข่ร่วมไปด้วยในคราวเดียวกัน เนื่องจากรังไข่ในวัยนี้ แทบจะไม่ได้มีการทำงานอีกแล้ว และยังเป็นการป้องกันโรคที่อาจเกิดขึ้นในอนาคต
ตัดรังไข่แล้วจะเป็นวัยทองหรือไม่?
ถ้ามาตัดเอาตอนใกล้ๆ จะวัยทองก็คงไม่ค่อยมีปัญหาเท่าไหร่ เพราะอาการมันเริ่มจะค่อยเป็นค่อยไปในการเข้าสู่วัยทองมาแล้ว แต่สำหรับบางคนที่มีความจำเป็นต้องตัดรังไข่ตั้งแต่ในวัยเจริญพันธุ์ ซึ่งรังไข่ยังคงทำงานดีอยู่ อันนี้อาจมีอาการวัยทองอย่างกะทันหัน เช่น ร้อนวูบวาบ ช่องคลอดแห้ง เจ็บเวลามีเพศสัมพันธ์ ถ้าเป็นกรณีนี้หลังจากที่ตัดรังไข่ออกไปแล้ว แพทย์อาจจะพิจารณาให้ฮอร์โมนเพื่อรักษาต่อไป แต่การให้ฮอร์โมนก็ต้องมีขอบเขต จำกัดระยะเวลา บางคน 3 เดือนก็ดีขึ้น บางคน 6 เดือน หรือบางคนอาจจะต้องทานนานถึง 1 ปี เมื่อดีขึ้นแล้วก็หยุด แต่ไม่ใช่ว่าจะให้กินกันไปได้ตลอด ผู้หญิงบางคนบอกว่าไม่มีรังไข่ เข้าสู่วัยทองแล้วกลัวแก่เร็วเหี่ยวเร็ว อยากจะกินฮอร์โมนนานๆ แบบนี้คงทำไม่ได้ เพราะการกินฮอร์โมนไปนานๆ ก็อาจมีผลข้างเคียงได้เช่นกัน
ผ่าตัดรังไข่ คืออะไร?
การผ่าตัดรังไข่สามารถทำได้เหมือนกับการตัดมดลูก คือ การผ่าตัดแบบเปิดหน้าท้อง การผ่าตัดผ่านกล้อง ซึ่งการตัดรังไข่สามารถทำได้ไดยการตัดเพียงข้างเดียว หรือตัดทั้ง2 ข้าง ขึ้นกับโรคที่เป็นสาเหตุ ในบางกรณี เช่น เป็นมะเร็งรังไข่ ถึงแม้จะเป็นข้างเดียวก็อาจต้องตัดออกทั้ง 2 ข้างรวมถึงต้องผ่าตัดมดลูกออกไปด้วย
“มะเร็งรังไข่” ปัจจัยและกลุ่มอายุ-พฤติกรรมเสี่ยงภัยเงียบผู้หญิง
ผลกระทบจากการ ผ่าตัดรังไข่
ถ้าตัดรังไข่ออกข้างเดียวไม่ค่อยมีผลกระทบเท่าไหร่ เพราะอีกข้างหนึ่งยังทำงานได้ เพียงแต่จากแต่ก่อนที่มีรังไข่ 2 ข้าง ไข่ก็สลับกันตกเดือนละข้าง คราวนี้เหลือข้างเดียว ข้างที่เหลือก็ต้องทำหน้าที่ตลอดทุกเดือน จะเข้าสู่วัยหมดประจำเดือนเร็วกว่าปกติ ทำให้อาการวัยทองมาเร็วขึ้น เนื่องจากปริมาณฮอร์โมนที่ผลิตได้น้อยลงกว่ามีรังไข่ 2 ข้าง
ไม่มีรังไข่แล้วมีลูกได้หรือไม่?
หากสูญเสียมดลูกเพียงอย่างเดียว จะไม่มีเลือดระดู และไม่สามารถตั้งครรภ์ได้อีก แต่ยังคงมีฮอร์โมนเพศหญิงตามปกติ กรณีสูญเสียรังไข่เพียงข้างเดียว จะยังคงมีฮอร์โมนเพศ มีการตกไข่ สามารถตั้งครรภ์ได้ และมีเลือดระดูได้ตามปกติ ถ้าสูญเสียรังไข่ทั้งสองข้าง เป็นผลทำให้ขาดทั้งเซลล์สืบพันธุ์และฮอร์โมนเพศหญิง แต่ยังคงมีมดลูกอยู่สำหรับการตั้งครรภ์ในอนาคต โดยจำเป็นต้องใช้เซลล์ไข่จากหญิงอื่น และมีเลือดระดูได้ในกรณีที่ ได้รับฮอร์โมนทดแทนจากแพทย์
รังไข่ เป็นแหล่งผลิตฮอร์โมนรายใหญ่ แน่นอนว่าการตัดรังไข่ออกไปอาจมีผลทำให้อารมณ์ทางเพศลดลงบ้าง แต่ก็ไม่ได้มากมายอย่างที่คิด เพราะปัญหาทางเพศไม่ได้ขึ้นอยู่กับฮอร์โมนเพียงอย่างเดียว แต่มาจากหลายปัจจัย หรือคุณผู้หญิงท่านไหนที่ห่วงสวย กลัวแก่เร็ว ก็ไม่ต้องกังวลมากเกินไป เพราะปัจจุบันมีวิธีดูแลตัวเองให้ดูดีได้มากมายหลายวิธี หากเราดูแลตัวเองให้ดี กินอาหารที่ประโยชน์ หมั่นออกกำลังกายเป็นประจำ แบบนี้ชีวิตก็ความสุข ถึงแม้จะไม่มีรังไข่ก็ตาม
ขอบคุณข้อมูลจาก : โรงพยาบาลสมิติเวชและคณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล
ภาพจาก : shutterstock