“ต่อมน้ำเหลืองโต” เสี่ยงมะเร็งมากแค่ไหน? เช็กสาเหตุและสัญญาณควรพบแพทย์
วิจัยเผย ต่อมน้ำเหลืองโต เป็นสัญญาณมะเร็งเพียง 16% เท่านั้น แพทย์เผยกลไกของต่อมน้ำเหลืองโต สาเหตุ การติดเชื้อ ไวรัส แบคทีเรีย และมะเร็ง แนะสัญญาณรีบพบแพทย์!
ต่อมน้ำเหลือง (Lymph Nodes) อวัยวะหนึ่งในระบบน้ำเหลืองหรือระบบภูมิคุ้มกัน มีหน้าที่ต่อสู้ทำลายเชื้อโรค โดยดักจับไวรัส แบคทีเรีย และเหตุอื่นที่ก่อให้เกิดการเจ็บป่วย ในต่อมน้ำเหลืองประกอบด้วยเซลล์ของระบบภูมิคุ้มกัน ได้แก่ B cells, Follicular Helper T cells (TFH), T cells, Dendritic Cells และ Reticular Cells
ต่อมน้ำเหลืองโต (Lymphadenopathy) สามารถพบเป็นปกติโดยเฉพาะในเด็ก เช่น ต่อมน้ำเหลืองใต้ขากรรไกรโต เป็นต้น
โดยส่วนใหญ่พบร่วมกับการอักเสบของจมูก คอ ไซนัส หรือกล่องเสียง หรือไม่ทราบสาเหตุ มีงานวิจัยระบุว่า มีเพียง 16% เท่านั้นที่เป็นมะเร็ง
ต่อมน้ำเหลืองเกิดจากโรคอะไรได้บ้าง
- โรคติดเชื้อ เช่น ไวรัส (HIV, EBV, CMV, หัด หรือหัดเยอรมัน)
- แบคทีเรีย โดยเฉพาะ Staphylococci, วัณโรค Tuberculosis และเชื้อ Mycobacteria อื่น, ริกเกตเซียจากเห็บไรกัด), ราและพยาธิ (Toxoplasmosis)
- การตอบสนองต่อภูมิคุ้มกัน เช่น โรคเนื้อเยื่อเกี่ยวพัน (SLE, รูมาตอยด์), แพ้ยา (ยากันชัก Phenytoin), โรค Histiocytosis X และโรค Castleman
- เซลล์ไขมันหรือ Glycoprotein – Laden Macrophage (Monocyte) เช่น โรค Lipid Storage (Gaucher Disease)
- โรคมะเร็ง เช่น มะเร็งต่อมน้ำเหลือง (Non – Hodgkin หรือ Hodgkin lymphoma), มะเร็งเม็ดเลือดขาว, การแพร่กระจายของมะเร็งอื่น และอื่น ๆ เช่น Sarcoidosis
ต่อมน้ำเหลืองโตแบบไหนที่ควรพบแพทย์
- ก้อนต่อมน้ำเหลืองขนาดใหญ่กว่า 2 เซนติเมตร
- ต่อมน้ำเหลืองเหนือไหปลาร้าโตหรือโตหลายตำแหน่ง
- ต่อมน้ำเหลืองโตเร็วหรือไม่ยุบหลัง 1 เดือน
- ต่อมน้ำเหลืองแข็งและไม่ขยับ
- มีไข้หลายวัน เหงื่อออกตอนกลางคืน
- น้ำหนักลดโดยไม่ทราบเหตุ
หากมีต่อมน้ำเหลืองโต ควรตรวจเบื้องต้น ได้แก่ ความสมบูรณ์เม็ดเลือด (CBC), เอกซเรย์ปอด และ Monospot Test และให้ยาปฏิชีวนะกรณีสงสัยว่าติดเชื้อแบคทีเรีย ทั้งนี้ต่อมน้ำเหลืองโตเกิดขึ้นได้จากหลายสาเหตุ การรักษาจะอิงตามการตรวจวินิจฉัยโรค สิ่งสำคัญคือ หากไม่มั่นใจสาเหตุของต่อมน้ำเหลืองโตควรรีบปรึกษาแพทย์เพื่อหาสาเหตุและรักษาต่อไป
ขอบคุณข้อมูลจาก : โรงพยาบาลมะเร็งกรุงเทพ วัฒโนสถ
ตรวจสุขภาพตับด้วย ไฟโบรสแกน (Fibro Scan) ทางเลือกไม่เจ็บตัว!