อาการแพ้ฝุ่น PM2.5 กระตุ้นภูมิแพ้หนัก เมื่อไหร่ควรพบแพทย์
ฝุ่น PM2.5 ขนาดเล็กเข้าสู่ปอดได้ง่าย ทำให้เกิดอาการแพ้ กระทบระบบหายใจ หัวใจ สมอง และผิวหนัง คนเป็นภูมิแพ้เสี่ยงอาการรุนแรง ควรป้องกันด้วยหน้ากากและหลีกเลี่ยงพื้นที่มลพิษ
ฝุ่น PM2.5 หรือ “Particulate matter with diameter of less than 2.5 micron” หมายถึงฝุ่นละอองที่มีขนาดไม่เกิน 2.5 ไมครอน ด้วยขนาดที่เล็กทำให้สามารถผ่านการกรองของขนจมูกและเข้าสู่ชั้นในของปอดได้ ซึ่งแม้จะไม่ได้เป็นอันตรายทันทีหลังได้รับฝุ่นเข้าไป แต่หากได้รับฝุ่นเป็นเวลานานนั้นสามารถแสดงผลกระทบออกมาได้และในบางรายนั้นได้เกิดอาการแพ้ฝุ่น PM2.5 ขึ้น ซึ่งด้วยขนาดของฝุ่นที่เล็กและเข้าสู่ร่างกายได้ง่ายนั้นทำให้เป็นอันตรายจากการที่ฝุ่นเป็นตัวกลางในการนำสารอื่นเข้ามาได้อย่างเช่น สารก่อมะเร็ง นั่นเอง
สาเหตุฝุ่น PM2.5
- เกิดจากมลพิษต่าง ๆ สะสมมาเป็นเวลานานเช่น ไอเสียจากรถยนต์จากการจราจร
- อากาศเสียที่โรงงานอุตสาหกรรมหรือโรงไฟฟ้าปล่อยออกมาจาก
- เกิดจากการเผาวัสดุต่าง ๆ ที่เหลือใช้ของภาคการเกษตร การเผาป่า และการเผาขยะ
อาการแพ้ฝุ่น PM2.5
อาการจะไม่แตกต่างกับการแพ้ฝุ่นตามปกติมากนัก บางรายอาจเกิดอาการแพ้ฝุ่น PM2.5 และแสดงผลกระทบสุขภาพ หรือบางรายนั้นอาการแพ้ฝุ่น PM2.5 ผื่นขึ้น ซึ่งอาการแพ้ฝุ่น PM2.5 จะมีอาการโดยหลัก ๆ ดังนี้
ทางสุขภาพ
- เป็นโรคระบบทางเดินหายใจ : เนื่องจากฝุ่นที่มีขนาดเล็ก ที่สามารถเข้าสู่ทางเดินหายใจได้ง่ายและรวดเร็ว ทำให้เกิดโรคต่าง ๆ เกี่ยวกับทางเดินหายใจ เช่น โรคหอบหืดกำเริบ ทั้งผู้ที่เป็นอยู่แล้ว และร่างกายปกติก็สามารถเป็นได้ หากไม่ป้องกันหรือรักษาตั้งแต่เริ่มมีอาการ
- ส่งผลต่อหัวใจ : อาจทำให้เป็นตะกอนภายในหลอดเลือด จนทำให้หลอดวายเฉียบพลันได้
- ส่งผลต่อสมอง : ความดันโลหิตสูง และเลือดมีความหนืด ซึ่งเพิ่มความเสี่ยงในการเกิดลิ่มเลือดในสมอง
ทางผิวหนัง
- ผิวหนังเกิดเป็นตุ่ม นูนแดงกระจายจากอาการแพ้ฝุ่น PM2.5
- เป็นโรคผื่นภูมิแพ้ผิวหนังจากการแพ้ฝุ่น PM2.5
- ทำให้ผิวแก่เร็ว มีจุดด่างดำ
อาการแพ้ฝุ่นที่ควรพบแพทย์ทันที
อาการแพ้ฝุ่น PM2.5 นั้นมีหลายอาการซึ่งในบางอาการที่แสดงออกมานั้นเป็นอาการที่อันตราย ซึ่งหากเกิดอาการแพ้ฝุ่น PM2.5 เหล่านี้ควรแพทย์พบทันที
- แสบตา ระคายเคืองตาอย่างมาก
- มีน้ำมูกเกิน 1 สัปดาห์
- ไอ หรือ จามเรื้อรังมานานกว่า 2 สัปดาห์
- หายใจไม่สะดวก ติดขัด
อาการแพ้ PM2.5 ต่อโรคภูมิแพ้
สำหรับคนที่เป็นภูมิแพ้นั้นอาการแพ้ฝุ่น PM2.5 ส่งผลทำให้ไปกระตุ้นโรคภูมิแพ้ได้ และมีอาการแพ้ที่รุนแรงกว่าคนปกติโดยอาการแพ้ฝุ่น PM2.5 จะส่งผลต่อระบบต่าง ๆ ภายในร่างกายดังนี้
- ระบบทางเดินหายใจ : เยื่อบุอักเสบและโพรงจมูกอักเสบ อาจเป็นโรคหลอดลม หรือโรคหอบหืดได้หากเป็นอาการแพ้ PM2.5 เรื้อรัง
- ระบบผิวหนัง : ผื่นคันตามตัว ลมพิษทำให้ผิวแพ้ง่าย และทำให้ผิวเกิดริ้วรอยก่อนวัย
- อาการแพ้ PM2.5 สำหรับคนที่เป็นโรคภูมิแพ้นั้นส่งผลต่อระบบอื่น ๆ ด้วยเช่นระบบไหลเวียนโลหิต ทั้งยังเป็นอันตรายสำหรับหญิงตั้งครรภ์ด้วย
อาการแพ้ PM2.5 ต่อโรคปอด
การได้รับ PM2.5 ในปริมาณที่ไม่มากแต่ได้รับในระยะเวลาที่ยาวนานอาจส่งผลกระทบต่อปอดได้ เนื่องจากฝุ่น PM2.5 ที่มีขนาดเล็กสามารถเข้าสู่ระบบหายใจได้ง่าย และอาจนำพาสิ่งสกปรกหรือสิ่งแปลกปลอมต่าง ๆ เข้าสู่ปอด ทำให้เกิดอาการแพ้ฝุ่น PM2.5 และ เป็นโรค ๆ ต่างเกี่ยวกับปอด อย่างเช่น ปอดอักเสบ หรือเป็นมะเร็งปอดได้
วิธีป้องกันฝุ่น PM2.5
- อยู่ในอาคารที่มีระบบกรองอากาศ : ควรอยู่ในอาคารที่มีการถ่ายเทของอากาศดี หรือมีระบบกรองอากาศที่ดี หรือใช้เครื่องกรองอากาศที่มีฟิลเตอร์ HEPA ซึ่งช่วยกรองฝุ่น PM2.5 ได้ทำให้ไม่เกิดอาการแพ้ฝุ่น PM2.5
- ทำความสะอาดที่อยู่อาศัย : การทำความสะอาดจะช่วยให้ไม่มีฝุ่นสะสม และควรหมั่นทำความสะอาดระบบกรองอากาศ เช่น แผ่นกรองอากาศแอร์ หรือแผ่นกรองเครื่องกรองอากาศให้สะอาด
- หลีกเลี่ยงพื้นที่มีมลพิษ : พยายามหลีกเลี่ยงการไปในพื้นที่มีฝุ่น PM2.5 หากไม่จำเป็น เช่น พื้นที่ที่มีการเผาไหม้ บริเวณโรงงานอุตสาหกรรม หรือพื้นที่มีการจราจรหนาแน่น
- ใช้หน้ากากป้องกันฝุ่น PM2.5 : หากจำเป็นต้องไปยังพื้นที่มีฝุ่น PM2.5 เพื่อไม่ให้ได้รับปริมาณฝุ่นจนมากเกินไปทำให้เกิดอาการแพ้ฝุ่น PM2.5 ควรใช้หน้ากากป้องกันฝุ่นที่มีความสามารถในการป้องกันฝุ่น PM2.5 ได้เพื่อช่วยลดปริมาณฝุ่น PM2.5 ที่จะเข้าสู่ร่างกาย
ขอบคุณข้อมูลจาก : โรงพยาบาลสมิติเวช ไชน่าทาวน์