ไม่ทุกข์ ไม่สุข ไม่สน “ภาวะสิ้นยินดี”เฉยเมยแต่เจ็บปวด
“การไม่ยินดียินร้าย” คือการสร้างเกราะป้องกันตนเองในภาวะเคร่งเครียดแต่ “ภาวะสิ้นยินดี”กลับแตกต่างเพราะคือความว่างเปล่าที่เป็นความผิดปกติทางอารมณ์
“ภาวะสิ้นยินดี” (Anhedonia) มีรากศัพท์มาจากภาษากรีก แปลได้ว่า ไร้ซึ่งความพึงพอใจ ภาวะนี้เป็นอาการไม่ยินดียินร้ายกับเรื่องที่เกิดขึ้นในชีวิต ไม่มีอารมณ์ร่วมกับสิ่งที่เจอ ไม่ว่าจะสุข จะเศร้า ไม่สามารถมีความสุขได้และที่หนักกว่าคือไม่สามาถเสียใจได้ และแน่นอนมันคือความผิดปกติทางอารมณ์ โดยพบว่าเป็นส่วนหนึ่งของอาการโรคซึมเศร้า สมาคมจิตเวชของประเทศสหรัฐอเมริกาได้ระบุไว้ว่า ภาวะสิ้นยินดีนั้นพบได้ในโรคจิตเภทและความผิดปกติทางจิตอื่นๆ
- ภาวะสิ้นยินดีทางสังคม (Social Anhedonia) ผู้ป่วยจะไม่รู้สึกดีกับการเข้าสังคม หรือมีปฎิสัมพันธ์กับคนรอบข้า
- ภาวะสิ้นยินดีทางร่างกาย (Physical Anhedonia) ผู้ป่วยจะไม่รู้สึกยินดีกับการทำกิจกรรมต่าง ๆ ที่เคยมีความสุข หรือไม่มีอารมณ์ทางเพศ
ซึ่งอาจจะสันนิฐานได้ว่าเกิดจากสารเคมีในสมอง เพราะโดยปกติเมื่อเราทำกิจกรรมต่างๆที่ชอบร่างกายจะหลั่งสารแห่งความสุขที่เรียกว่าโดปามีน(dopamine) แต่เมื่ออยู่ในภาวะสิ้นยินดี สมองนั้นทำงานผิดปกติ ทำให้เกิดปิดกันความรู้สึกของเราไปเลย
อาการของผู้ป่วย
- รู้สึกหมดกำลังใจ มีความรู้สึกสิ้นหวัง
- ไม่รู้สึกสุข ไม่รู้สึกเศร้า
- ไม่อยากเข้าสังคม
- หวาดระแวงคนรอบตัว
- ไม่อยากได้รับความช่วยเหลือจากใคร
- ไม่อยากฟังเรื่องราวคนอื่น
ทำความรู้จักอย่างเข้าใจ... “โรคอารมณ์สองขั้ว” (BIPOLAR DISORDER)
โรคนี้ยังไม่มียารักษาได้ตรงอาการ ส่วนใหญ่จะบำบัดด้วยการพูดคุย พาตัวเองไปอยู่กับเพื่อนฝูงและสังคมดีๆ หรือกับครอบครัวและคนที่รัก ให้กำลังใจตัวเองทำกิจกรรมที่เคยชอบกินอาหารอร่อยๆ ออกกำลังกายบ่อยๆ หาสัตว์เลี้ยงเพื่อช่วยให้น้องๆช่วยกันบำบัดเรา ถึงจะไม่ยินดียินร้ายกับอะไรขอให้ลองหยิบกระจกขึ้นมาและพูดกับตัวเองว่า“เรารักเธอนะ”แล้วอย่าลืมยิ้มบ่อยๆเติมพลังบวกให้ตัวเองเสมอ อย่างไรก็ตามขอให้ควบคู่ไปกับการรักษาของแพทย์เพื่อแนวทางการรักษาที่ถูกต้อง
