เจาะเบื้องหลัง ป.ป.ช. เปิดปฏิบัติการเชิงรุกปราบปรามคดีบุกรุกป่า


โดย PPTV Online

เผยแพร่




เจาะเบื้องหลัง ป.ป.ช. ปฏิบัติการเชิงรุก ไล่ปราบกลุ่มทุนบุกรุกป่า ที่ส่วนใหญ่พบต้นตอการทุจริต เกิดจากเจ้าหน้าที่รัฐละเลยหรือบกพร่องในการทำหน้าที่

ทรัพยากรธรรมชาติเป็นรากฐานสำคัญของประเทศ มีคุณค่าทั้งในแง่ของเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อม และปฏิเสธไม่ได้ว่า เรามักพบปัญหาการบุกรุกที่ดินป่าไม้อยู่บ่อยครั้ง

หลายครั้งกลายเป็นคดีใหญ่ที่ถูกจับตาของสังคม เมื่อพบเอกชนเข้ายึดครองที่ดินของรัฐ และหลายคดีพบว่าการทุจริตมีจุดเริ่มต้นจากเจ้าหน้าที่รัฐ ที่ละเลยการปฏิบัติหน้าที่ และแสวงหาประโยชน์เป็นของตัวเอง

คอนเทนต์แนะนำ
"นิวัติไชย เกษมมงคล" ไขคำตอบคดีบิ๊กตำรวจ สุดท้ายจบที่ ป.ป.ช. ?

เจาะเบื้องหลัง ป.ป.ช. เปิดปฏิบัติการเชิงรุกปราบปรามคดีบุกรุกป่า ช่างภาพพีพีทีวี
เจาะเบื้องหลัง ป.ป.ช. เปิดปฏิบัติการเชิงรุกปราบปรามคดีบุกรุกป่า

"มงคล ศรีสว่าง" ผู้อำนวยการสำนักไต่สวนคดีทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม สำนักงานคณะกรรมการ ป.ป.ช. เผยเบื้องหลังการทำงานเชิงรุก ไล่ปราบกลุ่มทุนบุกรุกป่า ส่วนใหญ่พบต้นตอการทุจริต เกิดจากเจ้าหน้าที่รัฐละเลยหรือบกพร่องในการทำหน้าที่ ในอนาคต ป.ป.ช.จะหยุดยั้งเรื่องนี้ได้อย่างไร ติดตามพร้อมกันใน Off The Record

6 ปีภารกิจทวงคืนที่ดินรัฐจากคนทำผิด

นายมงคล กล่าวว่า ภาพรวม 6 ปี มีคดีที่เกี่ยวกับคดีทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมประมาณ 1,500 คดี ถือว่าเยอะมาก ยังไม่รวมถึงคดีที่ยังไม่ปรากฏหรือ
ยังไม่ได้สืบสวนในเชิงลึก เพื่อยกขึ้นมาเป็นคดี ซึ่งยังมีซ่อนอยู่อีกเยอะมากที่จะต้องไปตามเก็บกวาดหรือว่าช่วยสะสางคดีประเภทนี้ เพื่อนําที่ดินของรัฐหรือว่าทรัพยากรธรรมชาติของรัฐกลับคืนมาสู่แผ่นดิน

สำหรับคดีทรัพยากรธรรมชาติ แยกออกเป็นประเภทใหญ่ ๆ เป็นคดีที่เกี่ยวข้องกับการบุกรุกที่ดินของรัฐ ไม่ว่าจะเป็นการออกเอกสารสิทธิ์ประเภทต่างๆ เช่น โฉนดที่ดิน น.ส. 3 หรือการออก ส.ป.ก. หนังสือแสดงการทําประโยชน์หรืออนุญาตให้รับการทําประโยชน์ ถือเป็นคดีทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมประเภทเกี่ยวกับการบุกรุกที่ดินของรัฐ ซึ่งถือว่ามากที่สุด

ส่วนอีกประเภทหนึ่งก็คือจะเป็นคดีเกี่ยวกับเหมืองแร่ คดีเกี่ยวกับทรัพยากรดิน น้ำ ป่าไม้ ทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง การสงวนคุ้มครองสัตว์ป่าและพันธุ์พืช รวมถึงคดีเกี่ยวกับสิ่งแวดล้อมอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง

และที่สําคัญที่สุด เป็นคดีประเภทที่มีพยานหลักฐานที่เรียกว่าประจักษ์ต่อสายตาทุกคนก็คือการออกใบอนุญาตก่อสร้างโรงแรมอาคารหรือที่พักอาศัยขนาดใหญ่ในเขตกําหนดพื้นที่คุ้มครองสิ่งแวดล้อมตามประกาศกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม

คดีทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ส่วนใหญ่มีมูลค่าสูง มีอิทธิพลเข้ามาเกี่ยวข้องค่อนข้างจะเยอะ แต่ว่าคดีประเภทนี้ประจักษ์พยานมันทําลายไม่ค่อยได้ แต่ว่าการไต่สวนคดีประเภทนี้มันจะยุ่งยาก ต้องใช้เทคโนโลยีเกือบทุกประเภทเข้ามาช่วยในการสืบสวนและไต่สวนของเรา

เจาะเบื้องหลัง ป.ป.ช. เปิดปฏิบัติการเชิงรุกปราบปรามคดีบุกรุกป่า ช่างภาพพีพีทีวี
เจาะเบื้องหลัง ป.ป.ช. เปิดปฏิบัติการเชิงรุกปราบปรามคดีบุกรุกป่า

ภาคใต้พบทุจริตมาก พื้นที่มูลค่าเศรษฐกิจสูง

นายมงคล กล่าวอีกว่า สำหรับคดีทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ป.ป.ช.พบว่า แต่ละภูมิภาคมีความแตกต่างกัน จึงได้แบ่งโซนนิ่งออกเป็น 4 กลุ่ม ประกอบด้วย กลุ่มที่ 1 ภาคตะวันตก ภาคกลาง และภาคตะวันออก กลุ่มที่ 2 ภาคอีสานทั้งหมด กลุ่มที่ 3 ภาคเหนือ และกลุ่มที่ 4 เป็นกลุ่มที่พีคที่สุด ซึ่งก็คือภาคใต้
คือกลุ่มภาคใต้

นอกจากนั้นกันจัดทำโซนนิ่งสำหรับการทำคดี เพื่อให้พนักงานไต่สวนมีความเชี่ยวชาญในพื้นที่ เพราะพื้นฐานของการทําคดี ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ไม่ว่าจะเป็นคดีประเภทไหนก็แล้วแต่ คุณต้องรู้ประวัติของพื้นที่นั้น พนักงานไต่สวนทุกคนจะต้องมีองค์ความรู้ตรงนี้ ตั้งแต่สงสัยว่าพื้นที่บริเวณนั้น เคยมีการจําแนกหรือสํารวจพื้นที่นั้นเพื่อแบ่งแยกประเภทของที่ดินของรัฐประเภทต่างๆ หรือไม่

ยกตัวอย่างเรื่องที่ดิน ต้องตรวจสอบว่า ก่อนที่จะมาเป็นอุทยานฯหรือป่าสงวนแห่งชาติ หรือว่ามอบให้ ส.ป.ก. โดยส่วนใหญ่จะต้องถูกสํารวจ และจําแนกโดยคณะกรรมการพัฒนาที่ดิน มันจะมีร่องรอยของมันอยู่ 

สำหรับภาคใต้ แม้ว่ามีพื้นที่จํากัด แต่ผลตอบแทนทางด้านเศรษฐกิจค่อนข้างสูง เพราะฉะนั้นพื้นที่เหล่านี้ ผลตอบแทนกับความเสี่ยงมันคุ้มต่อการทําการทุจริตของเจ้าหน้าที่ของรัฐ รวมถึงบุคคลที่กระทำความผิด

บางกรณี ขณะเกิดเหตุ เขาอาจจะยังคิดไม่ถึงว่าจะมีองค์กรตรวจสอบที่จะมาดําเนินคดีกับเขาย้อนหลังเหมือนอย่างในปัจจุบัน เพราะการที่ ป.ป.ช.มีตั้งสํานักไต่สวนคดีทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ก่อตั้งช่วงปี 2561 ตอนนี้ระยะเวลา 6 ปี

บางคดีต้องอ้างอิงหลักฐานย้อนหลังเป็น 10,000 ปี

นายมงคล กล่าวด้วยว่า สํานักไต่สวนคดีทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เพราะว่าวิธีการไต่สวนและการรวบรวมพยานหลักฐานจะไม่เหมือนคดีประเภทอื่น นอกจากนั้น พนักงานไต่สวนในแต่ละพื้นที่จะต้องรู้จักประวัติในพื้นที่นั้นๆ ดีอยู่แล้ว 

นอกจากนั้น บางกรณีเราต้องตรวจสอบข้อมูลย้อนหลัง ยกตัวอย่างคดีที่ภูเก็ตเราเคยใช้พยานหลักฐานทางธรณีวิทยา เมื่อ 10,000 ปีที่แล้ว เพื่อดูว่าเคยเป็นพื้นที่เดียวกันหรือไม่ เราจะพยายามพิสูจน์เท่าที่จะรวบรวมพยานหลักฐานทุกประเภทที่เป็นประโยชน์ต่อการพิสูจน์ความจริง และพิสูจน์ความผิดหรือความบริสุทธิ์ของผู้ต้องหา เพื่อให้ความเป็นธรรมกับทุกฝ่าย

การตรวจสอบข้อมูลย้อนหลัง 10,000 ปี เพื่อตรวจสอบสภาพทางกายภาพว่าในอดีตเป็นอย่างไร ดูว่าพื้นที่นั้นเคยเป็นภูเขาหรือไม่ เพราะถ้าเป็นภูเขา ก็คือพื้นที่ต้องห้าม ไม่ให้ออกเอกสารสิทธิ์ หรือถ้าคุณจะออกได้ คุณต้องแจ้งครอบครองก่อนประมวลกฎหมายที่ดินปี 2497 

อย่างไรก็ตาม การตรวจสอบต้องให้ความเป็นธรรมกับทุกฝ่าย อาวุธสำคัญของ ป.ป.ช. ก็คือ ซื่อสัตย์ เป็นธรรม มืออาชีพ และโปร่งใสตรวจสอบได้ เป็นอาวุธสำคัญยิ่งกว่าการรวบรวมพยานหลักฐานด้วยซ้ำ ซึ่งคือสิ่งที่เราจะให้คู่กรณีมั่นใจว่าเราไม่ได้กลั่นแกล้งเขา

เจาะเบื้องหลัง ป.ป.ช. เปิดปฏิบัติการเชิงรุกปราบปรามคดีบุกรุกป่า ช่างภาพพีพีทีวี
เจาะเบื้องหลัง ป.ป.ช. เปิดปฏิบัติการเชิงรุกปราบปรามคดีบุกรุกป่า

ก่ออาชญากรรมเป็นกลุ่ม บางคดีโยงกลุ่มทุน

นายมงคล กล่าวต่อไปว่า ช่วงระยะเวลา 6 ปี เรามีข้อมูลพื้นฐานของกลุ่มอาชญากรรมต่างๆ ว่า ถ้าเป็นกลุ่มนี้ เขาจะมีวิธีการทุจริตอย่างไร มีขั้นตอนอย่างไร หรือถ้าเป็นพื้นที่นี้จะเป็นยังไง ตอนนี้เราพยายามรวบรวมข้อมูลเท่าที่มีอยู่

แม้กระทั่งปัจจุบันบางกลุ่มเราก็มีข้อมูลเชื่อมโยงไปถึงต่างประเทศ อย่างไรก็ตาม วิธีการก่ออาชญากรรมของแต่ละกลุ่มจะมีความแตกต่างกัน

แต่มีบางกรณีที่พบกลุ่มอาชญากรรมเดิม กระทำความผิดในหลายภูมิภาค อย่างเช่นคดีที่เคยขึ้นสู่ศาลไปแล้ว ในพื้นที่ของจังหวัดทางภาคใต้ แล้วพบไปประกอบอาชญากรรมในภาคอีสาน ซึ่งใช้วิธีการเดียวกัน ส่วนใหญ่หัวใจหลัก คือ เจ้าหน้าที่รัฐจะต้องรู้เห็นเป็นใจทำให้การทุจริตประสบความสำเร็จ 

ทั้งนี้ ปี 2566 มีคดีเยอะมากที่สุดเกือบ 400 คดี เพราะประชาชนเริ่มเชื่อมั่นว่า ป.ป.ช.เข้ามาทำงานอย่างจริงจัง ทำให้มีการแจ้งเบาะแสเข้ามาอย่างต่อเนื่อง ส่วนปัจจุบันปี 2567 การทุจริตชะลอตัวลงเยอะมาก

สำหรับปี 2566 สํานักไต่สวนคดีทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เราชี้มูลความผิดไปมากถึง 90 คดี จากคดีทั้งหมดที่เข้ามา เราเลยวิเคราะห์ได้ว่า มันต้องเกิดจากความเชื่อมั่น 

กลุ่มอาชญากรรม เกิดจากการสมประโยชน์ทั้งเจ้าหน้าที่รัฐ ทั้งกลุ่มทุนและกลุ่มผู้มีอิทธิพล บางทีกลุ่มทุนและเอกชน เขาไม่รู้หรอกว่าที่ดินของรัฐ
ที่ไหนที่เขาจะเอาได้ ถ้าเป็นที่ดินเอกชนที่มีเอกสารสิทธิ์ถูกต้อง เขาต้องไปซื้อมูลค่าอาจจะสูงกว่า แพงกว่า แต่ถ้าจ่ายเป็นค่าทุจริต อาจจะลดต้นทุนในส่วนนี้ได้ เขาคิดแบบนี้

เพราะฉะนั้นเจ้าหน้าที่รัฐที่เกี่ยวข้องในพื้นที่นั้น เขาจะรู้ว่าพื้นที่ไหนมันมีมูลค่าอย่างไร เขามีข้อมูลอยู่ในนั้น ทำให้คนเหล่านี้คิดว่าจะมีช่องทางไหนที่เขาสามารถจะพลิกแพลงซิกแซกได้

อีกประเภท คือ การนำภาพเอกสาร ส.ค.1 อีกพื้นที่หนึ่ง มาส่งอีกพื้นที่หนึ่ง เพื่อไปปูเป็นหลักฐานตั้งแต่แรก ส.ค.1 ไม่ใช่ว่าอยู่ ๆ แล้วบินมาตรงนี้ แต่บางพื้นที่นั้นอาจมีคนบุกรุกเข้าครอบครองโดยที่ไม่มีหลักฐานเดิมอยู่ แต่ว่าเขาต้องดูความเสี่ยงหรือว่าการกระทําทุจริตว่ามันคุ้มหรือไม่

เจาะเบื้องหลัง ป.ป.ช. เปิดปฏิบัติการเชิงรุกปราบปรามคดีบุกรุกป่า ช่างภาพพีพีทีวี
เจาะเบื้องหลัง ป.ป.ช. เปิดปฏิบัติการเชิงรุกปราบปรามคดีบุกรุกป่า

อุทยานฯสิรินาถ คดีทุจริตเพียบ

นายมงคล กล่าวว่า พื้นที่อุทยานแห่งชาติสิรินาถ จังหวัดภูเก็ต เป็นพื้นที่ที่พีคมาก ปัจจุบันมีจํานวนคดีที่เยอะมาก แล้วก็เกี่ยวข้องกับกลุ่มทุนระดับชาติหมด บางกรณีเป็นกลุ่มทุนระดับโลกด้วย ส่วนใหญ่เป็นกลุ่มทุนต่างชาติที่เข้ามาร่วมลงทุนกับคนไทย เพื่อตั้งนิติบุคคลในประเทศไทย 

พวกนี้ถือว่าเป็นนักพัฒนาอสังหาริมทรัพย์มืออาชีพ แล้วถ้าพูดในแง่ของเศรษฐกิจ กลุ่มเหล่านี้เขาสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจค่อนข้างสูง แต่ในขณะเดียวกันก็ไปก่ออาชญากรรมทางเศรษฐกิจ ทางทรัพยากรธรรมชาติด้วย 

ต้องยอมรับว่าคดีที่ยากที่สุดคือคดีที่อยู่ในพื้นที่ของจังหวัดภูเก็ต แต่ ป.ป.ช.จะพยายามเอาชนะปัญหาและอุปสรรคที่มันเกิดขึ้น นั่นคือทัศนคติของเจ้าหน้าที่ ทุกคนรู้ว่ายาก แต่การเอาชนะปัญหาคือสิ่งที่ท้าทายในวิชาชีพของเขา

เจ้าหน้าที่ทำงานอย่างไร ? จับทุจริตคดีทรัพยากร 

นายมงคล กล่าวต่อด้วยว่า สิ่งที่กลุ่มอาชญากรรมกับสิ่งที่ความรู้พื้นฐานที่ทางสํานักไต่สวนคดีทรัพยากรมีอยู่พอกัน แต่สิ่งที่เราจะมีมากกว่าเขาก็คือประสบการณ์และความเชี่ยวชาญในการสอบสวน เลยเป็นช่องที่ยังให้เรานี่สามารถแทรกเข้าไปตรวจสอบได้

ในระยะยาว บทบาทของสํานักไต่สวนคดีทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมส่วนกลางจะเป็นเพียงที่ปรึกษาให้กับการทําคดีของภาคต่าง ๆ
หรือในพื้นที่ต่าง ๆ ทั่วประเทศ แต่ปัจจุบันเรายังทําไม่ได้ เพราะว่าทางปริมาณของคดีที่สร้างความเชี่ยวชาญ คดีประเภทนี้การสร้างบุคลากรใช้ระยะเวลานานมาก ประมาณ 3-5 ปี ถึงจะพอสร้างองค์ความรู้ได้

นอกจากความรู้ในพื้นที่ เราปฏิเสธไม่ได้ว่าต้องใช้เทคโนโลยีเข้ามาบริหารจัดการให้มันมากขึ้น แผนระยะยาว คือ สร้างความเชี่ยวชาญในพื้นที่ให้ได้ โดยเฉพาะพื้นที่ที่มีปัญหาเยอะ

สํานักไต่สวนคดีทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เราทำคดีคนเดียวไม่ได้ จะมีขั้นต่ำ 3 – 5 คนต่อ 1 สำนวนคดี ทุกคนต้องช่วยกันดู ช่วยกันคิดและวิเคราะห์ ในทีมจะแบ่งงานกัน สิ่งที่เราขาดอยู่ตอนนี้คืองานสืบสวนซึ่งเรากําลังจะรับพนักงานสืบสวน เจ้าหน้าที่สืบสวนด้านงานข่าว เพื่อช่วยผ่อนแรงการทำงาน 

เจาะเบื้องหลัง ป.ป.ช. เปิดปฏิบัติการเชิงรุกปราบปรามคดีบุกรุกป่า ช่างภาพพีพีทีวี
เจาะเบื้องหลัง ป.ป.ช. เปิดปฏิบัติการเชิงรุกปราบปรามคดีบุกรุกป่า

เจ้าหน้าที่รัฐละเลย ต้นตอเกิดการทุจริต

จากที่เรารวบรวมหลักฐานที่เป็นคดีทุกประเภท พบว่า เกิดจากการละเลยในการทําหน้าที่ของตัวเอง หรือมีความบกพร่องในการทําหน้าที่ คือบ่อเกิดของการทุจริต

คดีทุจริตที่มา ป.ป.ช. ถ้าเจ้าหน้าที่ของรัฐไม่ทําหน้าที่ตัวเอง หรือไม่ใส่ใจที่จะทําหน้าที่ของตัวเอง หรือทราบเหตุแล้วละเลย เอาหูไปนาเอาตาไปไร่ ย่อมเกิดช่องว่างหรือข้อบกพร่อง ทําให้เกิดการทุจริตได้

LiveScore-EURO2024 LiveScore-EURO2024

วิดีโอยอดนิยม

ข่าวเด่นในรอบสัปดาห์

เพิ่ม PPTVHD36
ลงในหน้าจอหลักของคุณ