วันนี้ (20 เม.ย.) สถานทูตรัสเซียประจำประเทศไทย จัดแถลงข่าวรายงานสถานการณ์ล่าสุดความขัดแย้งรัสเซีย-ยูเครน และตอบคำถามสื่อมวลชนไทย หลังผ่านมาเกือบ 2 เดือนแล้ว ที่รัสเซียเริ่มปฏิบัติการพิเศษทางทหารในยูเครน
โดย เยฟกินี โทมิคิน (Evgeny Tomikhin) เอกอัครราชทูตรัสเซียประจำประเทศไทย กล่าวว่า ตลอดระยะเวลาที่ผ่านมา รัสเซียถูกโจมตีด้วย “ข้อมูลปลอม” และข้อมูลที่ยุยงให้เกิดความเกลียดชังรัสเซียจำนวนมาก
รัสเซียยึดเมืองแรกทางตะวันออกของยูเครนได้แล้ว หลังเปิดศึกที่ดอนบาส
สงครามข้อมูลข่าวสาร ความเอนเอียงของสื่อตะวันตก
โทมิคินให้ความเห็นว่า ความขัดแย้งรัสเซีย-ยูเครนที่กำลังดำเนินอยู่ เป็น “สงครามข้อมูลข่าวสาร” โดนชี้ว่า ผู้รับสื่อบางคนอาจจะไม่ได้รับสื่อหลายทาง ทำให้หลงเชื่อข้อมูลที่ยุยงปลุกปั่นให้เกิดความเกลียดชังรัสเซีย จากข่าวปลอมโดยสื่อตะวันตกที่ออกใหม่ทุกวัน ๆ
รัสเซีย เริ่มปฏิบัติการบุกยึดภูมิภาคดอนบาส ยูเครนลั่นสู้ตาย
เอกอัครราชทูตยกตัวอย่างเหตุการณ์สถานีรถไฟครามาทอร์สค์ (Kramatorsk) ในยูเครนตะวันออกถูกจรวดมิสไซล์โจมตีเมื่อวันที่ 8 เม.ย. ที่ผ่านมา จนมีผู้เสียชีวิตมากกว่า 50 ราย โดยบอกว่า ในวันที่เกิดเหตุ สื่อตะวันตกหลายแห่งรายงานข่าวนี้กันอย่างครึกโครม แต่จู่ ๆ ก็เลิกรายงานอย่างมีเงื่อนงำ
“แต่เมื่อมีนักข่าวถ่ายหมายเลขซีเรียลนัมเบอร์ของมิสไซล์ ซึ่งตรงกับของยูเครนไว้ได้ พอวันต่อมา ปรากฏว่าไม่มีสื่อตะวันตกรายงานเรื่องนี้เลย ทั้งที่เหตุการณ์นี้มีผู้เสียชีวิตมากกว่า 50 ราย” โทมิคินกล่าว
เขาเรียกร้องให้โลกตื่นตัวต่อข่าวปลอมและการใช้ข้อมูลยุยงปลุกปั่น โดยเฉพาะในเหตุการณ์ที่เมืองบูชา (Bucha) ของยูเครน ที่รัสเซียถูกกล่าวหาว่าก่ออาชญากรรมสงคราม สังหารหมู่พลเรือนยูเครนมากกว่า 400 ชีวิต
โทมิคินบอกว่า รัสเซียถูกกล่าวหาด้วยข้อมูลปลอมและการจัดฉากจำนวนมาก ซึ่งทางรัสเซียก็ได้ให้ข้อมูลจากทางฝั่งรัสเซียเช่นกัน เพื่อให้ทราบ “สถานการณ์จริง”
“เป็นเรื่องยากที่จะทำการสืบสวนอย่างโปร่งใสและเป็นธรรมในสถานการณ์ขณะนี้ อย่างไรก็ตาม แม้คุณจะไม่ใช่ผู้เชี่ยวชาญด้านการทหาร คุณก็น่าจะสังเกตเห็นได้ว่า มีรายละเอียดบางอย่างที่ไม่เชื่อมโยงสัมพันธ์กัน” เขากล่าว
เขายังยกตัวอย่างภาพโศกนาฏกรรมในเมืองบูชา ซึ่งมีรายงานว่า กองทัพยูเครนเข้าไปสำรวจตั้งแต่วันที่ 31 มี.ค. แต่กว่าจะมีภาพออกมาต้องผ่านไป 3-4 วันจึงจะมีภาพเผยแพร่สู่สายตาประชาคมโลก
นอกจากนี้ยังมีสุนทรพจน์ของนายกเทศมนตรีเมืองบูชาที่กล่าวในวันที่ 31 มี.ค. แต่กลับไม่พูดถึงความสูญเสียที่เกิดขึ้นเลย รวมถึงรูปถ่ายดาวเทียมจากบริษัทเพียงแห่งเดียว ไม่มีแห่งอื่นมาช่วยยืนยัน ว่ามีศพคนอยู่ตามถนนตั้งแต่ช่วงกลางเดือน มี.ค. ซึ่งหากผ่านมานานขนาดนั้น น่าจะมีกลิ่นเน่าเหม็น แต่ปรากฏว่า เมื่อผู้นำยุโรปเดินทางไปเยือนกลับไม่มีใครสวมหน้ากากเพื่อป้องกันกลิ่นเลย
“มีข้อมูลหลายอย่างที่น่าสงสัยมาก” โทมิคินกล่าว และบอกว่า ฝ่ายสอบสวนของรัสเซียกำลังรวบรวมหลักฐานในการกล่าวหายูเครนกลับ ในข้อหาอาชญากรรมสงคราม จากที่ก่อนหน้านี้มีภาพทหารรัสเซียที่ตกเป็นเชลยถูกทรมาน
เขาเสริมว่า ในช่วงหลายปีที่ผ่านมา มีการก่ออาชญากรรมสงครามในหลายพื้นที่ของโลก แต่มีเพียงรัสเซียที่ถูกกล่าวหาว่าก่ออาชญากรรมสงคราม
โทมิคินกล่าวว่า เขานึกถึงคำพูดหนึ่งในอดีต ของ โจเซฟ เกบเบลส์ นักโฆษณาชวนเชื่ออันดับหนึ่งของนาซีเยอรมัน สมัยสงครามโลกครั้งที่ 2 ว่า “ถ้าคุณโกหกเรื่องใหญ่พอและพูดซ้ำไปเรื่อย ๆ ในที่สุดคนก็จะเชื่อมัน” เขาบอกว่า สถานการณ์ยูเครนตอนนี้คล้ายกัน
ส่วนในประเด็นที่รัสเซียถูกกล่าวหาว่าโจมตีพลเรือนไม่เลือกหน้านั้น โทมิคินบอกว่า ความจริงแล้ว ฝ่ายรัสเซียพยายามช่วยชีวิตให้มากขึ้นต่างหาก โดยพยายามช่วยทั้งชีวิตทหารยูเครนและพลเรือนทั่วไป เป็นเหตุให้ปฏิบัติการเป็นไปอย่างล่าช้าจนหลายฝ่ายวิเคราะห์ไปว่า รัสเซียกำลังพลาดพลั้ง
"มีคำถามว่า ทำไมปฏิบัติการของรัสเซียล่าช้า คำตอบง่ายมาก เพราะฝ่ายรัสเซียพยายามช่วยชีวิตผู้คน ไม่ว่าจะเป็นทหาร หรือพลเรือนทั่วไป ทหารเรากองทัพเราพยายามปกป้องชีวิตผู้คน และหลีกเลี่ยงความสูญเสียของพลเรือน ... จะเห็นหลายคลิปที่ทหารรัสเซียช่วยพลเรือนในมาริอูโปล ช่วยนำตัวออกมาจากหลุมหลบภัยใต้ดิน หลายคนถูกขังไว้โดยกลุ่มหัวรุนแรง ทหารรัสเซียบางคนต้องเจาะหลุมในตึก เพื่อให้ประชาชนยูเครนออกมาได้” โทมิคินกล่าว
เขายังบอกอีกว่า ในสื่อตะวันตก จะไม่มีทางได้เห็นภาพหรือคลิปที่แสดงการกระทำที่โหดร้ายของทหารยูเครนเลย
เจรจาไม่คืบ
ในส่วนของการเจรจาหาทางออกความขัดแย้งนี้ โทมิคินบอกว่า ท่ามกลางความพยายามเจรจาสันติภาพ ชาติตะวันตกยังคงสนับสนุนอาวุธทั่วไปและอาวุธหนักให้กับยูเครน รวมถึงล่าสุดจากสหรัฐฯ ที่ โจ ไบเดน ประธานาธิบดีประกาศว่า จะอนุมัติงบประมาณ 800 ล้านดอลลาร์สหรัฐฯ ช่วยเหลือยูเครนด้านการทหาร
ความพยายามสนับสนุนอาวุธให้ยูเครนเพิ่มขึ้นทำให้มีแนวโน้มว่า ความขัดแย้งจะจบได้ด้วยการใช้ความรุนแรง
ขณะที่การเจรจาแบบทวิภาคีที่ผ่านมาทั้งในเบลารุสหรือตุรกี ทั้งแบบเจรจาซึ่งหน้าและออนไลน์ มีข้อตกลงและข้อเสนอบางประการที่ยูเครนปฏิเสธ
“เท่าที่ผมเข้าใจ ณ วันนี้ ฝั่งยูเครนไม่พร้อมจะคุยเจรจาต่อด้วยหลายเหตุผล ... นอกจากนี้ หลังอิสตันบูล ทูตคนหนึ่งของนายกอังกฤษ บอริส จอห์นสัน บอกว่า ‘ความขัดแย้งนี้ต้องไปจบที่สนามรบ’ ทูตแบบไหนกันที่พูดแบบนี้ ทูตต้องพยายามหาทางออกแบบสันติต่างหาก” โทมิคินกล่าว
ท่าทีของรัสเซีย หลังฟินแลนด์-สวีเดนประสงค์เข้าร่วมนาโต
โทมิคินเล่าว่า มีการตกลงกันในอดีตเมื่อปี 1997 ว่า นกลุ่มาโตจะไม่ขยายอิทธิพลมาทางตะวันออกใกล้กับรัสเซีย ซึ่งการตกลงนี้ควรยังมีผลอยู่ แต่ปรากฏว่า ตลอดระยะเวลาที่ผ่านมา นาโตได้ขยายอิทธิพลรุกคืบเข้ามาใกล้รัสเซียอย่างต่อเนื่อง
“หนึ่งในคำขอของเราคือ อย่ามาใกล้ชายแดนรัสเซีย อย่าเอาอาวุธใกล้ชายแดนรัสเซีย” เอกอัครราชทูตกล่าว
เขาเสริมว่า ยังไม่ทราบผลลัพธ์ว่าท้ายที่สุดแล้ว ฟินแลนด์-สวีเดนจะเข้าร่วมนาโตหรือไม่ แต่มั่นใจว่า “หากฟินแลนด์ซึ่งมีพรมแดนติดกับรัสเซียตัดสินใจเข้าร่วมนาโต รัสเซียจะไม่มีทางเลือก และต้องตอบสนองต่อภัยคุกคามที่จะเกิดจากนาโต”
โทมิคินออกความเห็นว่า ฟินแลนด์เป็นประเทศที่เป็นกลางมาตลอดตั้งแต่สงครามโลกครั้งที่ 2 และเป็นประเทศที่เป็นมิตรกับรัสเซียในการพัฒนาเศรษฐกิจร่วมกันมานาน และเป็นประเทศที่มีการพัฒนาตัวเองไปในทางที่ดีมาตลอด
ทีมนักวิจัยญี่ปุ่นพัฒนา "ตะเกียบชูรส" ช่วยลดกินเค็ม
“ต้องรอดูในอนาคตว่า ชาวฟินแลนด์ต้องการเข้าร่วมนาโตจริงหรือ ... ผมไม่อยากเห็นแบบนั้น เพราะสวีเดน ฟินแลนด์ ผมรู้สึกว่า พวกเขาดีอยู่แล้ว แต่ถ้าสถานการณ์เปลี่ยน ต้องมีการโต้กลับ ก็อยู่ที่รัฐบาลเราว่าจะตัดสินใจอย่างไร” เอกอัครราชทูตกล่าว