เดือน ส.ค.ที่ผ่านมา กัมพูชาเริ่มขุดคลองฟูนันเตโช (Funan Techo Canal) เพื่อเชื่อมเส้นทางน้ำจากแม่น้ำโขง ออกไปสู่ทะเล ซึ่งรัฐบาลหมายมั่นจะให้เป็นตัวพลิกโฉมเศรษฐกิจของประเทศ ผ่านมา 3 เดือน เส้นทางของเมกะโปรเจกต์นี้ดูจะไม่ราบรื่นเสียแล้ว จากความไม่แน่นอนเกี่ยวกับเงินทุนสนับสนุนจากจีน
โดยมีพิธีวางศิลาฤกษ์ โครงการระบบขนส่งทางน้ำและโลจิสติกโตนเลบาสัก หรือที่รู้จักกันในชื่อ คลองฟูนันเตโช จัดขึ้นอย่างยิ่งใหญ่ โดยมี นายกรัฐมนตรี ฮุน มาเน็ต มาเป็นประธานในพิธี
คลองสายนี้ มีความกว้าง 100 เมตร ลึก 5.4 เมตร ยาว 180 กม. เป็นเส้นทางคมนาคมขนส่งทางน้ำ เชื่อมต่อแม่น้ำบาสัก ซึ่งเป็นแม่น้ำสาขาของแม่น้ำโขง ที่อยู่ใกล้กรุงพนมเปญ ออกสู่ทะเลอ่าวไทย ซึ่งจะช่วยลดต้นทุนการขนส่งและลดการพึ่งพาท่าเรือของประเทศเพื่อนบ้านอย่างเวียดนาม เบื้องต้น รัฐบาลกัมพูชาคาดการณ์ไว้ว่า เมกะโปรเจกต์ดังกล่าวจะมีมูลค่ากว่า 1,700 ล้านดอลลาร์ หรือ 57,800 ล้านบาท ซึ่งคิดเป็นเกือบ 4% ของจีดีพีประเทศ
โดยในพิธีเปิด ฮุน มาเน็ต ประกาศไว้ว่า จีนจะมีส่วนสนับสนุนประมาณ 49% ของเงินทุนทั้งหมด แต่ผ่านมาแล้ว 3 เดือน ก็ยังไม่มีความชัดเจนในเรื่องเงินทุนจากทางปักกิ่ง ทั้งนี้บุคคล 4 คน ที่มีส่วนเกี่ยวข้องโดยตรงหรือมีข้อมูลเกี่ยวกับโครงการนี้ เปิดเผยกับสำนักข่าวรอยเตอร์สว่า ทางจีนยังมีความเคลือบแคลงสงสัยในโครงการนี้ และยังไม่ยอมประกาศชัดเจนว่าจะสนับสนุนเงินทุนช่วย
ด้านกระทรวงต่างประเทศจีน ส่งอีเมลชี้แจงเรื่องคลองฟูนันเตโช กับสำนักข่าวรอยเตอร์ส แต่เลี่ยงที่จะตอบตรงๆ เรื่องเงินทุน บอกเพียงว่า จีนและกัมพูชาคือ พันธมิตรที่เหนียวแน่น หลังจากเริ่มมีข่าวปัญหาการขาดแคลนเงินทุน กระทรวงโยธาธิการกัมพูชาก็ออกแถลงการณ์ทันที โดยบอกว่า ข่าวที่สื่อรายงานเกี่ยวกับคลองฟูนันเตโช นั้น ไม่ใช่เรื่องจริง ขณะนี้ หน่วยงานที่เกี่ยวข้องกำลังผลักดันโครงการ และประสานกับหน่วยงานทั้งในประเทศและต่างประเทศ
น้ำท่วมภาคใต้ : ยะลาท่วมสูง 2 เมตร สั่งเร่งอพยพประชาชน
หลังจากที่รัฐบาลกัมพูชาลงนามในกรอบความตกลงด้านการลงทุน กับบริษัท CRBC ซึ่งเป็นบริษัทก่อสร้างยักษ์ใหญ่ของจีน ทางการกัมพูชาก็เปิดเผยเรื่องนี้ต่อสาธารณชนทันที แต่กลับมีความคลาดเคลื่อนในเรื่องตัวเลขและรายละเอียด
ก่อนหน้านี้ ในเดือน พ.ค. นาย ซุน จันทอล รองนายกรัฐมนตรีกัมพูชา ที่รับหน้าที่ดูแลการขุดคลองฟูนันเตโช เคยให้สัมภาษณ์กับสำนักข่าวรอยเตอร์สไว้ เกี่ยวกับโครงการนี้ว่า "โครงการคลองฟูนันเตโช เป็นโครงการครั้งประวัติศาสตร์ของกัมพูชา มันจะเป็นจุดเปลี่ยนสำหรับการขนส่งทางน้ำภายในประเทศกัมพูชา ด้วยคลองสายนี้ เราสามารถขนส่งสินค้าจากท่าเรือน้ำจืดของเรา ออกไปยังทะเลโดยไม่ต้องผ่านท่าเรือประเทศที่ 3"
"ระยะเวลายังไม่ได้กำหนด จะเป็น 30 ปี 40 ปี หรือ 50 ปี จะหารือกันระหว่างการเจรจาร่วมลงทุนระหว่างรัฐและเอกชน (PPP)"
รัฐมนตรีกัมพูชา ยังระบุด้วยว่า บริษัท CRBC ของจีน จะช่วยพัฒนาคลอง และจะรับผิดชอบจัดหางบประมาณทั้งหมด แลกกับการได้รับสัมปทานเป็นเวลาหลายสิบปี แต่ปฏิเสธรายงานข่าวที่ว่า คลองสายนี้จะเปิดทางให้เรือรบจีนเข้าถึงอ่าวไทยได้โดยตรง
"มันไม่จริงเลย เป็นการพูดเกินจริง และกล่าวหาแบบไร้หลักฐานว่ากัมพูชาจะยอมให้กองทัพต่างชาติเข้ามาในประเทศ รัฐธรรมนูญของเราไม่อนุญาตให้มีกองทัพต่างชาติในประเทศ"
แต่ในพิธีเปิดเมื่อเดือน ส.ค. นายกรัฐมนตรี ฮุน มาเน็ต ประกาศแก้ไขสัดส่วนเงินทุนจากบริษัทจีน จาก 100% เหลือ 49% ส่วนเงินทุนที่เหลือจะมาจากนักลงทุนในประเทศ และในวันเดียวกัน สมเด็จ ฮุน เซน ผู้เป็นพ่อและเป็นอดีตนายกฯ กัมพูชามาหลายสิบปี ก็ออกแถลงการณ์ผ่านเฟซบุ๊ก เรียกร้องให้ญี่ปุ่นเข้ามาร่วมลงทุนในโครงการดังกล่าว
สำนักข่าวซินหัว ของทางการจีน ก็รายงานข่าวพิธีขุดคลองฟูนันเตโช แต่กลับไม่ได้พูดถึงการมีส่วนร่วมของนักลงทุนจีนในโครงการนี้เลย จากนั้น หลายวันต่อมา สำนักงานสื่อสารของรองนายกฯ กัมพูชา ก็เปิดเผยกับสำนักข่าวรอยเตอร์สว่า กรรมสิทธิ์ในคลองส่วนที่พัฒนาร่วมกับ CRBC นั้นยังอยู่ระหว่างการพิจารณา
รอยเตอร์สพยายามสอบถามบริษัท CRBC เรื่องที่กัมพูชาปรับเปลี่ยนสัดส่วนการลงทุนของจีน เจ้าหน้าที่ให้คำตอบเมื่อช่วงกลางเดือน ต.ค.ว่า ตัวเลขที่เปิดเผยต่อสาธารณชน ยังไม่ไฟนอล สถานการณ์ยังซับซ้อน แต่ก็ไม่ได้อธิบายเพิ่มเติม
ปัญหาความไม่แน่นอนของเงินทุนจีน สะท้อนให้เห็นว่า รัฐบาลปักกิ่งกำลังพยายามลดการลงทุนในต่างประเทศ ไม่เว้นแม้แต่ประเทศที่เป็นคู่ค้าสำคัญอย่างกัมพูชา ท่ามกลางปัญหาเศรษฐกิจในประเทศ หลังสิ้นสุดสงครามกลางเมือง ซึ่งนำไปสู่การล่มสลายของระบอบเขมรแดง กัมพูชาเคยได้รับการสนับสนุนจากชาติตะวันตกในการสร้างชาติ แต่ปัจจุบัน กัมพูชาได้กลายมาเป็น 'รัฐบริวาร' ของจีนไปแล้ว เพราะทุนจีนคือแหล่งเงินทุนหลักในการกระตุ้นเศรษฐกิจ โดยหนี้จากประเทศจีน คิดเป็น 41% ของหนี้ต่างประเทศทั้งหมดของกัมพูชา
แต่ระยะหลังนี้ การลงทุนของจีนในกัมพูชา ก็เริ่มชะลอตัว หลังโครงสร้างพื้นฐานขนาดใหญ่ไม่ประสบความสำเร็จหลายโครงการ นอกจากนี้ ยังมีความกังวลเรื่องแก๊งมาเฟียจีนเทา ที่มีส่วนเกี่ยวข้องกับแก๊งคอลเซ็นเตอร์ และการพนันออนไลน์ในกัมพูชา ซึ่งทำให้จำนวนนักท่องเที่ยวจีน ที่เคยเป็นรายได้หลักของกัมพูชา ลดลง
โดยในช่วงครึ่งแรกของปีนี้ ไม่มีเงินกู้ก้อนใหม่จากจีนเลย และคาดการณ์กันว่า เงินทุนที่จีนจะทุ่มให้กัมพูชาในปี 2026 จะลดลงไปอยู่ที่ 35 ล้านดอลลาร์ หรือ 1,190 ล้านบาท เทียบกับเมื่อปี 2021 ที่มีเม็ดเงินลงทุนถึง 420 ล้านดอลลาร์ หรือ 14,280 ล้านบาท
เกรซ สแตนโฮป จากสถาบันโลวี (Lowy Institute) สถาบันค้นคว้าวิจัยด้านนโยบายระหว่างประเทศของออสเตรเลีย ระบุว่า จีนลดการลงทุนในประเทศอื่นๆ นอกเหนือจากกัมพูชาด้วย เพียงแต่ผลกระทบที่กัมพูชาจะเห็นได้ชัดเจน ปัจจุบัน จีนยังคงลงทุนในโครงการสร้างถนนและโครงสร้างพื้นฐานอื่นๆ ในกัมพูชา แต่ได้ถอนตัวจากโครงการสร้างสนามบินแห่งใหม่ในกรุงพนมเปญแล้ว จากที่เคยสัญญาจะลงทุน 1,100 ล้านดอลลาร์ หรือกว่า 37,000 ล้านบาท
ขณะเดียวกัน ทางด่วนที่สร้างโดย CRBC ซึ่งเชื่อมต่อกรุงพนมเปญกับเมืองท่องเที่ยวชายทะเลอย่างสีหนุวิลล์ ก็ยังไม่ได้ถูกใช้งานอย่างเต็มที่ เพราะผู้ใช้รถใช้ถนนยอมเลี่ยงไปใช้ถนนสายเก่า ที่แม้จะแออัด แต่ไม่เก็บค่าผ่านทาง เหมือนทางด่วนสายใหม่
ส่วนสนามบินนานาชาติเสียมเรียบ-อังกอร์ สนามบินแห่งใหม่ที่ได้รับทุนสนับสนุนจากจีน ซึ่งช่วยอำนวยความสะดวกในการเดินทางไปเที่ยว "นครวัด" 1 ใน 7 สิ่งมหัศจรรย์ของโลก บรรยากาศค่อนข้างเงียบเหงา มีผู้โดยสารมาใช้บริการค่อนข้างน้อย ซึ่งผู้เชี่ยวชาญกัมพูชาเชื่อว่า นักลงทุนน่าจะขาดทุน
ในภาพรวม การลงทุนภาคเอกชนของจีนในกัมพูชายังอยู่ในระดับสูง แต่ผู้เชี่ยวชาญด้านการทูตและการเงินหลายคนในกรุงพนมเปญชี้ว่าเงินทุนนอกระบบจากจีนที่เคยหลั่งไหลไปที่อุตสาหกรรมการพนันและภาคอสังหาริมทรัพย์ ก็เริ่มหดหายไปเช่นกัน
ดังนั้น แม้ว่าความสัมพันธ์ระหว่างจีนและกัมพูชาจะยังเหนียวแน่น แต่อนาคตของคลองฟูนันเตโช และความยั่งยืนของโครงการนี้ ยังตกอยู่ในความเสี่ยง เพราะความไม่แน่นอนหลายอย่าง จึงไม่ใช่เรื่องแปลกที่บรรดานักลงทุนจะเกิดความลังเล ไม่ยอมร่วมลงขันทันทีในเวลานี้
- คอนเทนต์พิเศษ
สำหรับคุณ - TOP ต่างประเทศ
- วิดีโอยอดนิยม
