หลายประเทศในยุโรปกลาง ยุโรปตะวันออก และยุโรปตอนใต้เผชิญอุณหภูมิร้อนจัดเมื่อวันจันทร์ หลัง "โดมความร้อน" (Heat Dome) ซึ่งเป็นสาเหตุของคลื่นความร้อนทำลายสถิติในยุโรปตะวันตกเมื่อสัปดาห์ที่ผ่านมา ได้เคลื่อนตัวไปทางตะวันออก ส่งผลให้หลายพื้นที่ต้องเผชิญสภาพอากาศอันตราย
แบบจำลองของศูนย์พยากรณ์อากาศระยะกลางแห่งยุโรป (ECMWF) คาดการณ์ว่า กรุงบูดาเปสต์ ประเทศฮังการี อาจมีอุณหภูมิสูงเกิน 40 องศาเซลเซียสในวันอังคาร
ขณะที่กรุงเบลเกรด ประเทศเซอร์เบีย และกรุงบูคาเรสต์ ประเทศโรมาเนีย มีอุณหภูมิสูงถึง 38 และ 37 องศาเซลเซียสตามลำดับเมื่อวันจันทร์ ส่วนสโลวาเกียทำสถิติอุณหภูมิสูงสุดครั้งใหม่ที่ 40.5 องศาเซลเซียส ในเมืองชายแดนทางตอนใต้ ทำลายสถิติเดิม 40.3 องศาเซลเซียสที่เคยเกิดขึ้นเมื่อปี 2007
นายกรัฐมนตรีฮังการี เปเตอร์ มักยาร์ โพสต์ข้อความผ่านแพลตฟอร์ม X ระบุว่า "สองวันที่ยากที่สุดของคลื่นความร้อนกำลังจะมาถึง ขอให้พวกเราแสดงให้เห็นถึงความสามัคคีของคนทั้งชาติ และช่วยกันดูแลซึ่งกันและกัน"
รัฐบาลฮังการีได้เผยแพร่รายชื่อศูนย์พักคลายร้อนที่ติดตั้งเครื่องปรับอากาศมากกว่า 2,000 แห่งทั่วประเทศ เพื่อให้ประชาชนที่ไม่สามารถหลบความร้อนในบ้านของตนเองเข้าใช้บริการ
นอกจากนี้ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพลังงานของฮังการียังอนุมัติให้โรงไฟฟ้านิวเคลียร์พักส์ (Paks) ได้รับการยกเว้นชั่วคราวจากข้อกำหนดด้านอุณหภูมิน้ำหล่อเย็น เพื่อหลีกเลี่ยงการลดกำลังการผลิตไฟฟ้าท่ามกลางความต้องการใช้ไฟฟ้าที่เพิ่มสูงขึ้น
หลายประเทศประกาศเตือนภัยระดับสีแดง
ทางการได้ประกาศเตือนภัยคลื่นความร้อนระดับสีแดงในฮังการี โปแลนด์ โรมาเนีย เซอร์เบีย โครเอเชีย สโลวาเกีย และบอสเนียและเฮอร์เซโกวีนา พร้อมขอให้ประชาชนหลีกเลี่ยงการออกจากบ้านในช่วงเวลาที่อากาศร้อนที่สุดของวัน
ด้านเยอรมนีทำสถิติอุณหภูมิสูงสุดเป็นประวัติการณ์ติดต่อกันเป็นวันที่ 3 โดยข้อมูลเบื้องต้นจากกรมอุตุนิยมวิทยาเยอรมนี (DWD) ระบุว่า เมืองคอชเชน รัฐบรันเดินบวร์ก มีอุณหภูมิสูงถึง 41.7 องศาเซลเซียส
สภาพอากาศร้อนจัดทำให้รางรถรางในหลายเมืองโก่งตัวจนกระทบการคมนาคม ขณะที่ตำรวจกรุงเบอร์ลินต้องนำรถฉีดน้ำออกมาฉีดพ่นน้ำเพื่อคลายร้อนให้ประชาชนที่รวมตัวอยู่ในพื้นที่สาธารณะ
ด้านโครเอเชียประกาศเตือนภัยระดับสีแดงในหลายพื้นที่ รวมถึงกรุงซาเกร็บ และเมืองท่องเที่ยวอย่างสปลิตและดูบรอฟนิก เจ้าหน้าที่ดับเพลิงหลายสิบคน พร้อมเครื่องบินดับเพลิง 4 ลำ ระดมกำลังควบคุมไฟป่าที่ลุกไหม้ป่าสนบนเกาะวิส ในทะเลเอเดรียติก ซึ่งอยู่ห่างจากเมืองสปลิตราว 55 กิโลเมตร
ขณะที่ประเทศเซอร์เบียเตือนว่า อุณหภูมิอาจแตะ 39 องศาเซลเซียส ส่วนแอลเบเนียสามารถควบคุมไฟป่าที่เผาผลาญพื้นที่ป่าและสวนมะกอกใกล้หมู่บ้านโคลส ทางตอนใต้ของประเทศได้แล้ว
คลื่นความร้อนที่เริ่มขึ้นตั้งแต่วันที่ 20 มิถุนายน ได้ทำลายสถิติอุณหภูมิในช่วงต้นฤดูร้อน ส่งผลกระทบต่อการผลิตไฟฟ้า สร้างความเสียหายต่อโครงสร้างพื้นฐาน และทำให้ระบบสาธารณสุขในหลายประเทศเผชิญแรงกดดันอย่างหนัก
ฝรั่งเศส-สเปนเสียชีวิตเพิ่ม ขณะที่อิตาลีเผชิญน้ำท่วมฉับพลัน
แม้คลื่นความร้อนในยุโรปตะวันตกเริ่มบรรเทาลง แต่ผลกระทบยังคงรุนแรง โดยฝรั่งเศสรายงานว่า คลื่นความร้อนเป็นสาเหตุให้มีผู้เสียชีวิตเกินกว่าค่าปกติแล้วมากกว่า 1,000 คน ขณะที่สถาบันสุขภาพของสเปนรายงานผู้เสียชีวิตเพิ่มขึ้นกว่า 800 คน
ในอิตาลี พายุฝนรุนแรงที่เกิดขึ้นตามมาหลังอากาศร้อนจัด ทำให้แคว้นอัลโตอาดีเจเกิดน้ำท่วมฉับพลันและดินถล่ม หลายพื้นที่มีฝนตกหนักถึง 50 มิลลิเมตรภายในเวลาเพียง 1 ชั่วโมง ส่งผลให้ต้องอพยพประชาชนหลายราย และเจ้าหน้าที่ดับเพลิงช่วยเหลือผู้ที่ติดอยู่ภายในโรงรถหลังแม่น้ำเอ่อล้นตลิ่งใกล้เมืองเมราโน
นักวิทยาศาสตร์ระบุว่า คลื่นความร้อนครั้งนี้ ซึ่งถือเป็นหนึ่งในเหตุการณ์ที่รุนแรงและครอบคลุมพื้นที่กว้างที่สุดในประวัติศาสตร์ยุโรป เป็นผลจากวิกฤตการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศที่เกิดจากการเผาไหม้เชื้อเพลิงฟอสซิล
ผลกระทบจากสภาพอากาศร้อนยังทำให้เกิดเหตุสลดหลายกรณี โดยนักปั่นจักรยาน 2 คน อายุ 30 ปี และ 71 ปี เสียชีวิตระหว่างการแข่งขัน Poland Bike Marathon ใกล้กรุงวอร์ซอ
ที่ไซปรัส เด็กชายชาวบัลแกเรียอายุ 8 ปี และ 10 ปี ถูกพบเสียชีวิตภายในรถยนต์ที่จอดไว้เมื่อวันอาทิตย์ ส่วนเยอรมนีมีผู้เสียชีวิตจากอุบัติเหตุทางน้ำอย่างน้อย 13 คนในช่วงสุดสัปดาห์ที่ผ่านมา
สหรัฐฯ เผชิญความร้อนระดับอันตราย
ขณะเดียวกัน ฝั่งสหรัฐอเมริกา สำนักงานอุตุนิยมวิทยาแห่งชาติ (National Weather Service: NWS) ออกประกาศเตือนว่า พื้นที่ส่วนใหญ่ของภาคกลางและภาคตะวันออกของประเทศจะเผชิญกับ "อากาศร้อนในระดับอันตราย" โดยอุณหภูมิจะอยู่ในช่วงกว่า 32-38 องศาเซลเซียส ก่อนถึงวันเฉลิมฉลองวันชาติสหรัฐฯ ในวันที่ 4 กรกฎาคม ซึ่งปีนี้ตรงกับวาระครบรอบ 250 ปีของการประกาศอิสรภาพ
NWS ระบุว่า ความร้อนที่สะสมต่อเนื่องในเวลากลางวัน ประกอบกับอุณหภูมิในช่วงกลางคืนที่ไม่ลดลงมากนัก จะเพิ่มความเสี่ยงต่อการเจ็บป่วยจากความร้อน โดยเฉพาะในผู้สูงอายุ เด็ก และผู้ที่ไม่มีระบบทำความเย็นที่เพียงพอ
ยูเครนเสี่ยงไฟฟ้าขาดแคลน
ผู้เชี่ยวชาญระบุว่า เมืองต่าง ๆ ในยุโรปกลางและยุโรปตะวันออกมีความเปราะบางต่อคลื่นความร้อนมากกว่าหลายภูมิภาค เนื่องจากอาคารที่พักอาศัยจำนวนมากเป็นอาคารคอนกรีตยุคสังคมนิยม ซึ่งออกแบบมาเพื่อกักเก็บความร้อนในฤดูหนาว ไม่มีระบบระบายอากาศที่เหมาะสมสำหรับฤดูร้อน
อีกทั้งการใช้เครื่องปรับอากาศยังอยู่ในระดับต่ำ โดยสำนักงานพลังงานระหว่างประเทศ (IEA) ระบุว่า หลายประเทศในภูมิภาคนี้มีอัตราการใช้เครื่องปรับอากาศเพียงเลขหลักเดียว เมื่อเทียบกับค่าเฉลี่ยของยุโรปที่ประมาณ 19%
ในยูเครน โครงข่ายไฟฟ้าที่ได้รับความเสียหายจากสงครามต้องเผชิญแรงกดดันเพิ่มเติมจากความต้องการใช้ไฟฟ้าที่เพิ่มขึ้นในช่วงอากาศร้อน โดยหลายภูมิภาคประกาศตัดกระแสไฟฟ้าฉุกเฉิน ขณะที่ศูนย์อุตุนิยมวิทยาแห่งชาติพยากรณ์ว่า อุณหภูมิจะอยู่ที่ 35-38 องศาเซลเซียส พร้อมเตือนถึงภาวะอากาศร้อนจัด
นายเซอร์ฮี โควาเลนโก ประธานเจ้าหน้าที่บริหารบริษัทพลังงาน Yasno กล่าวว่า "คลื่นความร้อนเป็นบททดสอบครั้งใหญ่ต่ออุปกรณ์ที่ต้องทำงานภายใต้สภาพสงครามมานานกว่า 4 ปี และผ่านการโจมตีมาแล้วหลายครั้ง ในอีกไม่กี่วันข้างหน้า ระบบไฟฟ้าจะต้องทำงานภายใต้แรงกดดันอย่างหนัก"
ผู้ให้บริการโครงข่ายไฟฟ้าอย่างน้อย 5 ภูมิภาคของยูเครน ตั้งแต่แคว้นอิวาโน-ฟรังคีฟสก์ทางตะวันตก ไปจนถึงแคว้นซาปอริซเซียใกล้แนวหน้า ได้ประกาศมาตรการจำกัดการใช้ไฟฟ้าชั่วคราวในบางช่วงของวันอังคาร
ผู้เชี่ยวชาญเตือนคลื่นความร้อนระลอกใหม่
ดานิเอเล โมชิโอ นักอุตุนิยมวิทยาของกองทัพอากาศอิตาลี กล่าวว่า คลื่นความร้อนจะยังคงปกคลุมยุโรปตอนกลางและยุโรปตะวันออกอีกหลายวัน โดยอุณหภูมิจะสูงกว่าค่าเฉลี่ยราว 8-10 องศาเซลเซียส ขณะที่การคลายร้อนในยุโรปตะวันตกอาจเกิดขึ้นเพียงชั่วคราว
ด้านลูกา เมอร์คัลลี ประธานสมาคมอุตุนิยมวิทยาอิตาลี คาดว่า คลื่นความร้อนจะกลับมารุนแรงอีกครั้งในช่วงวันที่ 5-6 กรกฎาคม ครอบคลุมฝรั่งเศส สเปน เยอรมนี อิตาลี สวิตเซอร์แลนด์ และบางส่วนของสหราชอาณาจักร
เขากล่าวว่า แม้อากาศร้อนจะเพิ่มความเสี่ยงต่อไฟป่า แต่หลายพื้นที่ก็เกิดพายุฝนฟ้าคะนอง ซึ่งช่วยลดความเสี่ยงได้บางส่วน อย่างไรก็ตาม ฝนที่ตกมีลักษณะกระจายตัวเฉพาะจุด ทำให้ปริมาณน้ำฝนในแต่ละพื้นที่แตกต่างกันมาก
ที่มา: Reuters / The Guardian