16 มกราคมของทุกปี นับเป็นหนึ่งในวันสำคัญที่ใครหลายคนโดยเฉพาะน้อง ๆ นักเรียน นักศึกษา จะได้มีโอกาสรำลึกถึงคุณครูผู้ประสิทธิ์ประสาทวิชาต่าง ๆ ให้เรา เนื่องจากตรงกับ "วันครูแห่งชาติ"
อย่างไรก็ตาม ยังมีอีกหนึ่งวันเกี่ยวกับคุณครูที่อาจจะทำให้หลายคนเกิดความสับสน นั่นก็คือ "วันครู" และ "วันไหว้ครู" ดังนั้นแล้วความแตกต่างระหว่างวันครู และวันไหว้ครูเป็นอย่างไร จัดขึ้นตรงกับวันไหน มาเช็กกันเลย!
วันครู
จากการประกาศพระราชบัญญัติครูในราชกิจจานุเบกษาเมื่อปี พ.ศ. 2488 ซึ่งระบุให้มีสภาในกระทรวงศึกษาธิการเรียกว่า "คุรุสภา" เป็นนิติบุคคลให้ครูทุกคนเป็นสมาชิกคุรุสภา โดยมีหน้าที่ในเรื่องของสถาบันวิชาชีพครู โดยทุกๆ ปี จะมีการประชุมคุรุสภาเพื่อแถลงผลงาน หรือซักถามปัญหาข้อสงสัยต่างๆ
ในปี พ.ศ. 2499 จอมพล ป. พิบูลสงคราม ในฐานะประธานกรรมการอำนวยการคุรุสภากิตติมศักดิ์ ได้กล่าวปราศรัยต่อที่ประชุมคุรุสภา โดยมีใจความสำคัญคือ ต้องการให้ความสำคัญกับครูที่เป็นผู้ให้และผู้เสียสละ จึงเสนอให้มีวันครูเพื่อให้ลูกศิษย์ได้แสดงความเคารพสักการะครูผู้มีพระคุณ
ในปีเดียวกันที่ประชุมคุรุสภาจึงมีมติเห็นควรให้มีวันครู โดยมีจุดประสงค์เพื่อระลึกถึงคุณบูรพาจารย์ ส่งเสริมความสามัคคีธรรมระหว่างครู และสร้างเสริมความเข้าใจอันดีระหว่างครูและประชาชน
กระทั่งวันที่ 21 พฤศจิกายน พ.ศ. 2499 คณะรัฐมนตรีมีมติให้วันที่ 16 มกราคม ของทุกปีเป็นวันครู โดยการจัดงานวันครูครั้งแรกเกิดขึ้นในปีถัดมาคือวันที่ 16 มกราคม พ.ศ. 2500 โดยใช้กรีฑาสถานแห่งชาติเป็นสถานที่จัดงาน
วันไหว้ครู
คนส่วนใหญ่มักคุ้นเคยกับวันสำคัญนี้ เพราะมีกิจกรรมที่นักเรียนไทยทุกคนเคยสัมผัสคือการจัดพานไหว้ครู เพื่อนำไปประกอบพิธีไหว้ครู และประกวดการแข่งขันระหว่างชั้นเรียน
แต่ในวันไหว้ครูนี้ ที่จริงแล้วไม่มีกำหนดวันที่แน่ชัดในแต่ละปี แต่มักจัดในช่วงหลังเปิดภาคการศึกษาใหม่ หรือ วันพฤหัสบดีที่สองของเดือนมิถุนายน ซึ่งตรงกับช่วงเปิดภาคเรียนปีการศึกษาที่ 1 ของโรงเรียนในสังกัดการศึกษาขั้นพื้นฐานกระทรวงศึกษาธิการ โดยในปีนี้จะตรงกับวันพฤหัสบดีที่ 13 มิถุนายน 2567
มีวัตถุประสงค์ในการจัดงานเพื่อให้เป็นวันที่ลูกศิษย์พร้อมใจกันทำพิธีไหว้หรือบูชาครู เพื่อระลึกถึงพระคุณของครูผู้ให้การอบรมสั่งสอนก่อนเริ่มการเรียนการสอนในปีนั้นๆ
ทั้งหมดนี้คือความแตกต่างระหว่างวันไหว้ครู และวันครู กล่าวโดยสรุปสั้น ๆ คือ วันไหว้ครูเป็นวันที่จะมีพิธีกรรมทางศาสนา เพื่อระลึกถึงพระคุณของครูก่อนเริ่มต้นปีการศึกษา ขณะที่วันครู เป็นวันที่ระลึกถึงพระคุณของบูรพาจารย์ เพื่อส่งเสริมความสามัคคีและความเข้าใจอันดีของครูและประชาชน