ช่องปากสำคัญ!“หมอมนูญ”ยกเคสแค่"ฟันผุ"เสี่ยงเกิดหนองในช่องเยื่อหุ้มปอด

นพ.มนูญ ลีเชวงวงศ์ หัวหน้าห้องไอซียูเฉพาะทางด้านโรคระบบการหายใจ ผู้ป่วยหนัก และโรคผู้สูงอายุ ประจำโรงพยาบาลวิชัยยุทธ โพสต์เฟซบุ๊ก หมอมนูญ ลีเชวงวงศ์ FC ทุกคนต้องดูแลสุขภาพช่องปากและฟันให้ดี อย่าปล่อยให้ฟันผุ มีการติดเชื้อในรากฟัน อาจส่งผลให้เกิดหนองในช่องเยื่อหุ้มปอด (Empyema Thoracis) ผู้ป่วยชายอายุ 53 ปี มาโรงพยาบาลด้วย อาการไอ เสมหะสีเขียวๆ เจ็บที่หน้าอกข้างขวาเวลาไอและมีไข้ 1 สัปดาห์ ไม่ปวดฟัน ไม่เจ็บเหงือก ไม่มีโรคประจำตัว ไม่กินเหล้า ไม่สูบบุหรี่ตรวจร่างกาย มีไข้ต่ำๆ

ฟังปอดข้างขวาได้ยินเสียงลดลง  เจาะเลือด พบเม็ดเลือดขาวในเลือดสูง 16,030 เอกซเรย์ปอดเห็นน้ำในปอดข้างขวา ทำคอมพิวเตอร์ปอดเห็นก้อนน้ำหลายก้อนเกาะอยู่ในช่องเยื่อหุ้มปอดข้างขวาใส่สายระบายน้ำผ่านทางผิวหนังเข้าเยื่อหุ้มปอดข้างขวา 2 ตำแหน่ง ได้หนองสีเหลืองขุ่น มีกลิ่นเหม็น 1,200 ซีซีย้อมเชื้อพบแบคทีเรียทั้งกรัมบวกและกรัมลบ (gram negative bacilli, gram positive cocci in pairs and chains, gram positive bacilli)ให้ยาปฏิชีวนะทางเส้นเลือดครอบคลุมทั้งเชื้อแบคทีเรียที่ต้องการและไม่ต้องการออกซิเจนเพาะเชื้อแบคทีเรียขึ้น Streptococcus constellatus คงมีอีกหลายเชื้อ แต่เพาะไม่ขึ้นปรึกษาทันตแพทย์ เอกซเรย์พบฝีหนองที่รากฟัน (dental root abscess) ต้องถอนฟันทั้งหมด 9 ซี่ ทั้งๆที่ก่อนหน้านี้ ผู้ป่วยไม่รู้สึกปวดฟันใดๆหลังให้ยาปฏิชีวนะทางเส้นเลือด 1 สัปดาห์ อาการดีขึ้น เอกซเรย์ปอดดีขึ้น’

จากโพสต์ดังกล่าว มีผู้ใช้เฟสบุ๊กเข้ามาแสดงความคิดเห็นเป็นจำนวนมาก อาทิ

"ใช่ค่ะ เคยได้ยินมาว่าโรคแทรกซ้อนที่เกิดจากฟันผุสามารถลุกลามไปจนเป็นอันตรายได้มาก เพราะรากฟันอยู่ในกะโหลก เชื้อโรคสามารถตรงเข้าสมองและเส้นเลือดใหญ่ได้ง่ายๆ เราจึงจำเป็นต้องแปรงฟันให้ทั่วถึงทั้งปาก กวาดทำความสะอาดลิ้น ใช้ไหมขัดฟันทุกๆครั้งหลังแปรงฟัน(เพราะหลายครั้งที่แปรงสีฟันซอกซอนเข้าไปทำความสะอาดเศษอาหารที่ติดอยู่ได้ไม่หมด) และหลังจากนั้นก็จะบ้วนปากซ้ำเพื่อขจัดแบคทีเรียตกค้างให้ได้มากที่สุดค่ะ"

 

หมอมนูญ แนะไทยควรเลิกใช้ยาฟาวิพิราเวียร์หลังวิจัยสหรัฐชี้ชัด

กรณีดังกล่าวสะท้อนให้เห็นว่าสุขภาพปากและฟันสำคัญ และควรแปรงฟันให้ถูกวิธีเพื่อเลี่ยงฟันผุหรือติดเชื้อในรากฟัน ทีมข่าวพีพีทีวีได้นำเคล็ดลับการแปรงฟันอย่างถูกต้องที่แพทย์แนะนำมาฝากค่ะ

สำคัญตั้งแต่การเลือกแปรงสีฟันและวิธีการแปรง

• การเลือกแปรงสีฟัน แปรงสีฟันที่ดีควรจะมีหน้าตัดที่ตรง ไม่ใหญ่จนเกินไปสามารถครอบคลุมฟันได้ 2 - 3 ซี่ ด้ามแปรงสีฟันควรจับได้ถนัดมือ ขนแปรงสีฟันนุ่มเพื่อช่วยให้ซอกซอนไปในระหว่างซอกฟันได้ดี การเลือกขนแปรงที่แข็งมากจนเกินไปจะทำให้ฟันสึก และเป็นต้นเหตุให้เสียวฟันได้
• บริเวณที่แปรงควรแปรงทุกๆ ด้านให้ทั่วถึงของฟันทุกซี่อย่างน้อย 4 - 5 ครั้ง โดยเฉพาะด้านลิ้นของฟันล่าง และด้านท้ายของฟันซี่ในสุด รวมทั้งกระพุ้งแก้ม และลิ้น ซึ่งสามารถเป็นแหล่งสะสมของคราบจุลินทรีย์ได้
• ระยะเวลาในการแปรงในวันหนึ่งๆ เราควรจะแปรงฟันทุกครั้งหลังอาหารและก่อนนอน หากไม่สามารถทำได้ อย่างน้อยที่สุดควรจะแปรงให้ได้อย่างน้อยวันละ 2 ครั้ง คือ ตอนเช้า และก่อนนอนโดยใช้ระยะเวลาในการแปรงต่อครั้งประมาณ 2 นาที
• การเลือกยาสีฟันยาสีฟันเป็นตัวช่วยให้การแปรงฟัน ทำได้ง่าย และสะอาดขึ้นยาสีฟันที่ดีควรมีส่วนผสมของฟลูออไรด์เพื่อสงเสริมการป้องกันฟันผุ
• ขั้นตอนการแปรงฟัน

การแปรงฟันให้สะอาด และทั่วถึง แปรงให้ครบทุกๆ ซี่และทั่วทุกบริเวณ การแปรงฟันในแนวขวางร่วมกับการใช้ขนแปรงที่แข็งมากจนเกินไปจะทำให้คอฟันสึก เป็นเหตุให้เป็นแหล่งสะสมของคราบจุลินทรีย์ และเสียวฟันได้ การแปรงฟันมีอยู่หลายวิธีแต่วิธีที่ได้รับความนิยมมีอยู่ 2 วิธี คือ

• การแปรงฟันแบบ Modified Bass Technique
• การแปรงฟันแบบ Roll Technique

การแปรงฟันบน โดยวิธี ขยับ - ปัด (Modified Bass Technic) ในทุกบริเวณยกเว้นฟันหน้าบนด้านเพดาน และฟันหน้าล่างด้านลิ้น ซึ่งอาจใช้วิธีกด - ดึง - ปัด (Roll Technic) โดยเปลี่ยนให้แนวของด้ามแปรงสีฟันขนานกับแนวของซี่ฟันหน้าบนบริเวณนั้น กดปลายขนแปรงส่วนสุดท้ายให้แนวกับบริเวณคอฟันแล้วดึงแปรงลงมาโดยให้ขนแปรงสัมผัสกับผิวฟันตลอดสำหรับฟันบน หรือดึงขึ้นบนสำหรับฟันล่าง
การแปรงฟันล่าง การแปรงฟันกรามบนด้านแก้มด้านเพดานปากและฟันหน้าด้านริมฝีปาก (ใช้วิธีขยับ - ปัด) ให้เอียงแปรงสีฟันเข้าหาเหงือกประมาณ 45 องศา ปลายของขนแปรงจะแทรกเข้าไปในร่องเหงือกได้เล็กน้อย ออกแรงถูแปรงไปมาสั้นๆ 3 - 4 ครั้ง แล้วปัดแปรงสีฟันเข้าหาตัวฟันลงไปด้านปลายฟัน ทำเช่นนี้ 5 - 6 ครั้ง

การแปรงฟันกรามล่าง ด้านแก้มด้านลิ้น และฟันหน้าด้านริมฝีปาก (ใช้วิธีขยับ - ปัด) ให้เอียงแปรงสีฟันเข้าหาเหงือกประมาณ 45 องศาเช่นกัน ปลายของขนแปรงจะแทรกเข้าไปในร่องเหงือกได้เล็กน้อยออกแรงถูไปมาสั้นๆ 3 - 4 ครั้ง แล้วปัดแปรงสีฟันเข้าหาตัวฟันขึ้นไปด้านปลายฟันทำเช่นนี้ 5 - 6 ครั้ง

การแปรงด้านบดเคี้ยว การแปรงฟันด้านบดเคี้ยวโดยวางขนแปรงตั้งฉากกับด้านเคี้ยวของฟัน ออกแรงถูไปมา 4 - 5 ครั้งแปรงให้ทั่วทางด้านบดเคี้ยวเมื่อเรารู้วิธีการแปรงฟันให้สะอาดแล้ว

ทั้งนี้อย่าลืมปฏิบัติให้เป็นนิสัย และการป้องกันฟันผุอย่างได้ผลอีกวิธีที่ได้ผลดีคือ การไปพบทันตแพทย์ และตรวจฟันทุกๆ 6 เดือนเพื่อป้องกันสุขภาพช่องปากที่สำคัญไม่แพ้ส่วนอื่น

 

ข้อมูลสุขภาพจาก : โรงพยาบาลเปาโล

 

“กลิ่นตัว” เรื่องใหญ่ที่เราไม่ได้กลิ่นแต่คนรอบข้างถอยห่าง

หมอมนูญ ยกเคสผู้ป่วยมะเร็งปอด ไม่มีประวัติสูบบุหรี่ พบดมควันธูปนาน6ปี