ปวดกระดูกเวลาไหน? เสี่ยง “มะเร็งกระดูก” เผย 4 สัญญาณแรกเตือนโรค
มะเร็งกระดูกภัยเงียบที่พบมากขึ้นในคนไทย เผย 4 สัญญาณแรก ปวดแบบไหนไม่ปกติ ?ใครบ้างควรระวัง ละเลยอาจลุกลามรุนแรงเสียชีวิตใน 2 ปี
มะเร็งกระดูก เป็นโรคที่พบได้ไม่บ่อย เกิดจากเซลล์ของกระดูกมีการเจริญผิดปกติ จนกลายเป็นเซลล์มะเร็ง แต่ทั้งนี้ทางการแพทย์ก็ยังไม่ทราบแน่ชัด สำหรับปัจจัยเสริมที่เพิ่มความเสี่ยงทำให้เกิดมะเร็งกระดูก อาทิ ได้รับอันตรายจากการล้ม ได้รับสารกัมมันตภาพรังสีในปริมาณมากๆ เป็นต้น จากสถิติของสถาบันมะเร็งแห่งชาติ ปัจจุบันพบผู้ป่วยโรคมะเร็งรายใหม่ประมาณ 30,000 รายต่อปี ซึ่งผู้ป่วยมีการกระจายไปที่กระดูกประมาณ 20% ซึ่งผู้ป่วยโรคมะเร็งกระดูกชนิดทุติยภูมิส่วนใหญ่จะเป็นผู้ป่วยที่เป็นในระยะท้ายๆ ของโรค
สามารถแบ่งออกเป็นได้เป็น 2 กลุ่ม คือ
- มะเร็งกระดูกชนิดปฐมภูมิ คือ มะเร็งที่เกิดขึ้นจากกระดูกโดยตรงเป็นตำแหน่งเริ่มต้น เรียกว่า เป็นมะเร็งที่เกิดจากเซลล์ของกระดูกเอง พบได้ไม่บ่อยได้แก่ มะเร็งชนิดออสติโอซาโคม่า จะพบในกลุ่มผู้ป่วยเด็กที่มีอายุน้อยกว่า 20 ปี และมะเร็งกระดูกอ่อน พบในกลุ่มผู้ใหญ่อายุ 45 ปีขึ้นไป จะพบที่บริเวณกระดูกขาโดยรอบเข่า กระดูกต้นแขน และกระดูกเชิงกราน เป็นส่วนใหญ่ โรคมะเร็งกระดูกชนิดปฐมภูมิค่อนข้างรุนแรง ผู้ป่วยมีอัตราการตายสูงมาก ถ้าผู้ป่วยไม่ได้รับการรักษา จะเสียชีวิตประมาณไม่เกินระยะเวลา 2 ปี
- มะเร็งทุติยภูมิ คือมะเร็งที่แพร่มากจากอวัยวะอื่นในร่างกายมายังกระดูก ซึ่งพบได้บ่อย มะเร็งต้นกำเนิดที่พบมาก เช่น มะเร็งเต้านม ปอด ต่อมไทรอยด์ ต่อมลูกหมาก ไต เป็นต้น เมื่อมะเร็งแพร่กระจายมายังกระดูกทำให้กระดูกอ่อนแอลงและหักได้ เนื่องจากเซลล์มะเร็งทำลายกระดูก เกิดการสลายแคลเซียมเข้าสู่กระแสเลือด ทำให้เกิดปัญหาแคลเซียมในเลือดสูงตามมา เซลล์มะเร็งสามารถแพร่กระจายไปยังกระดูกทุกชิ้นในร่างกาย ที่พบบ่อย คือกระดูกสันหลัง รองลงมาคือ กระดูกสะโพก
อาการแสดงของโรคมะเร็งกระดูกในระยะแรก
- อาการปวด โดยเฉพาะการปวดเวลาพักหรือเวลากลางคืน
- กระดูกหักหรือกระดูกร้าวง่ายกว่าปกติ
- มีก้อนโตขึ้นตามแขนและขา หรือกระดูกผิดรูป
อาการของมะเร็งกระดูก
มะเร็งกระดูกอาจเกิดขึ้นที่กระดูกบริเวณใดก็ได้ แต่ส่วนมากมักพบที่กระดูกสันหลัง ซึ่งอาจส่งผลให้กระดูกสันหลังหัก ร่วมกับมีเนื้องอกมะเร็งมากดทับไขสันหลังหรือเส้นประสาท ผู้ป่วยอาจคลำได้ก้อน ร่วมกับมีอาการปวดหลังร้าวลงแขน-ขา บางครั้งอาจมีอาการชา แขนขาอ่อนแรง กรณีมารับการรักษาช้า อาจส่งผลให้มีปัญหาด้านการควบคุมปัสสาวะ-อุจจาระได้
ตำแหน่งที่พบรองลงมาคือ มะเร็งกระดูกเชิงกรานและแขนขา ผู้ป่วยมักมาด้วยอาการปวด อาจปวดตอนกลางคืน หรือปวดเมื่อเคลื่อนไหว เวลาเปลี่ยนท่า ยืน-เดิน บางครั้งสามารถคลำได้ก้อน ถ้าปล่อยทิ้งไว้อาจส่งผลให้กระดูกหักได้ ซึ่งกรณีกระดูกหักไปแล้วผลการรักษามักจะไม่ค่อยดี โดยเฉพาะอย่างยิ่งมะเร็งกระดูกชนิดที่มีต้นกำเนิดจากเซลล์กระดูกเอง (Primary Bone Cancer)
อาการใดที่สงสัยภาวะมะเร็งกระดูก
- คลำได้ก้อน
- มีโรคประจำตัวเป็นมะเร็ง เช่น มะเร็งเต้านม มะเร็งปอด แล้วมีอาการปวดกระดูกโดยที่รักษาเบื้องต้นแล้วไม่ดีขึ้น หรือปวดเรื้อรัง
- ปวดกระดูกมากผิดปกติ แขนขาชา-อ่อนแรง
- น้ำหนักลด อ่อนเพลีย โดยไม่ทราบสาเหตุ
- ตรวจพบโดยบังเอิญ
มะเร็ง 5 ชนิด ลุกลามเสี่ยง “มะเร็งกระดูก” ตั้งแต่ระยะแรกของโรค
มะเร็งกระดูกรักษาได้อย่างไรบ้าง?
- กรณีมะเร็งกระดูกที่มีต้นกำเนิดจากเซลล์กระดูกเอง (Primary malignant bone tumor) ถ้าพบได้ไว ไม่พบการแพร่กระจายของเซลล์มะเร็ง มีโอกาสผ่าตัดรักษาให้หายขาดได้ โดยทีมแพทย์จะพิจารณาให้ยาเคมีบำบัด และรังสีรักษาตามความเหมาะสมในแต่ละราย ร่วมกับเทคนิคการผ่าตัดแบบนำเนื้องอกมะเร็งออกทั้งก้อน โดยไม่มีเซลล์มะเร็งปนเปื้อน
- กรณีมะเร็งจากอวัยวะอื่นๆ แล้วลามมาที่กระดูก (Bone metastasis) เป้าหมายการรักษาคือ เพิ่มคุณภาพชีวิต ลดปวด ลดภาวะแทรกซ้อน ให้ผู้ป่วยดูแลตนเองได้ใกล้เคียงชีวิตปกติให้มากที่สุดเท่าที่สามารถจะทำได้
มะเร็งกระดูก ผ่าตัดครั้งแรกสำคัญที่สุด
มะเร็งกระดูกที่มีต้นกำเนิดจากเซลล์กระดูกเอง เทคนิคการผ่าตัดที่เหมาะสมสามารถรักษาให้หายขาดจากมะเร็งได้ อย่างไรก็ตามถ้ารักษาผ่าตัดผิดวิธี โอกาสมะเร็งงอกซ้ำจะสูงมาก รวมถึงโอกาสการผ่าตัดแก้ไขก็แทบจะไม่มี เนื่องจากเกิดการปนเปื้อนของเซลล์มะเร็งในบริเวณที่เคยผ่าตัด
ขอบคุณข้อมูลจาก : โรงพยาบาลพญาไท และ โรงพยาบาลเปาโล
นั่งไขว่ห้างทำกระดูกคด สัญญาณเสี่ยงและวิธีแก้แค่ปรับการนั่ง
9 อาหารป้องกันกระดูกพรุน-แตกหักง่าย เสริมความแข็งแรงก่อนวัย 30 ปี