ศูนย์จีโนมเผยโควิด BA.2.86 หลบภูมิสูงกว่าทุกสายพันธุ์ที่เคยมีมา

ศูนย์จีโนมทางการแพทย์ คณะแพทยศาสตร์ โรงพยาบาลรามาธิบดีโพสต์เฟซบุ๊ก Center for Medical Genomics ผลการทดลองจากหลายห้องปฏิบัติได้ออกมายืนยันตรงกันว่าโอมิครอน BA.2.86 ซึ่งมีการกลายพันธุ์บริเวณส่วนหนามต่างไปจากอัลฟา (B1.1), โอมิครอน BA.2, XBB.1.5, และ EG.5.1 (XBB.1.9.2.5.1) จำนวน 54, 32, 28, และ 28 ตำแหน่งตามลำดับ

ส่งผลให้โอมิครอน BA.2.86 สามารถหลบเลี่ยงภูมิคุ้มจากผู้ที่เคยรับวัคซีนหรือเคยติดเชื้อโอมิครอน XBB มาก่อนได้ดีที่สุดเมื่อเทียบกับโอมิครอน EG.5.1 ที่กำลังระบาดเป็นสายพันธุ์หลักอยู่ในขณะนี้

ภูมิคุ้มกันจากผู้ที่เคยรับวัคซีนมาก่อนแต่ก็ยังมีการติดเชื้อโอมิครอน XBB ซ้ำ (breakthrough infection)พบว่าความสามารถเข้าจับและยับยั้งโอมิครอน BA.2.86 ในหลอดทดลองไม่ดีนักและพบว่าโอมิครอน BA.2.86 มีความสามารถในการต่อต้านภูมิคุ้มกันสูงกว่าโอมิครอน EG.5.1 อย่างมีนัยสำคัญถึง 1.6 เท่า

มีข้อเสนอแนะจากผู้เชี่ยวชาญทั่วโลกให้ยกระดับการเฝ้าจับตาโอมิครอน BA.2.86 ห่างๆ (various under monitoring: VUM) มาเป็นการเฝ้าติดตามอย่างใกล้ชิด (variant of interest: VOI) เพราะพบว่าโอมิครอน BA.2.86 สามารถหลีกเลี่ยงภูมิคุ้มกันสูงได้สูงสุดในบรรดาโควิด-19 ที่กำลังระบาดอยู่ในขณะนี้

อัปเดตโควิดไทย! พบ EG.5 แล้ว 23 ราย! ย้ำยังไม่ชัด HK.3 แพร่เร็วกว่า

ด้าน รศ.นพ.ธีระ วรธนารัตน์ คณะแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย โพสต์เฟซบุ๊ก Thira Woratanarat ในหัวข้อ แนวโน้ม BA.2.86 ตรวจพบมากขึ้นอย่างต่อเนื่องล่าสุดเกาหลีใต้รายงานเคสผู้ป่วยจาก BA.2.86 แล้วเช่นกัน

ในขณะที่ประเทศอื่นๆ ที่รายงานการตรวจพบก่อนหน้านี้ ก็มีเคสเพิ่มขึ้นชัดเจน อาทิ แอฟริกาใต้ สหราชอาณาจักร ฝรั่งเศส อิสราเอล รวมถึงกลุ่มประเทศสแกนดิเนเวียอย่างเดนมาร์ก สวีเดน ทำให้ผู้เชี่ยวชาญหลายต่อหลายคนเริ่มประเมินว่า ผลการทดลองในห้องปฏิบัติการจากจีน สวีเดน และอเมริกา ที่ชี้ให้เห็นว่า BA.2.86 ดื้อต่อภูมิเพิ่มขึ้นกว่า XBB.1.5 ราว 2-3 เท่า และสมรรถนะการจับต่อตัวรับที่ผิวเซลล์ดูลดลง ซึ่งทำให้กังวลน้อยลงนั้น ในความเป็นจริงผลทางห้องทดลองอาจไม่สอดคล้องกันก็เป็นได้ เพราะไวรัสอาจมีการเปลี่ยนไปใช้กลไกอื่นในการติดเชื้อเข้าสู่เซลล์ หรือมีสมรรถนะอื่นๆ ที่เรายังไม่ทราบแต่ที่แน่ๆ คือ ภาพทั่วโลกกำลังพบรายงานที่เพิ่มขึ้นเร็วกว่าที่ควรจะเป็นตามผลทดสอบสมรรถนะที่มีอยู่

การคิกออฟของ BA.2.86 เช่นนี้ ทั้งๆ ที่สายพันธุ์อื่นกำลังครองการระบาดอยู่ ย่อมสะท้อนถึงตัวสายพันธุ์นี้ที่ต้องมีดีพอตัว และมีแนวโน้มที่จะปรับสมรรถนะแกร่งขึ้น ดังที่เราเคยเห็นจาก XBB ในสิงคโปร์ แล้วพัฒนาเป็น XBB.1.5, XBB.1.16 และอื่นๆ ที่ครองการระบาดทั่วโลก

ข้อมูลผลกระทบจาก Long COVID มีมากขึ้นเช่นกัน ผู้ป่วยจำนวนไม่น้อยที่ยืดเยื้อกว่า 2 ปี และอีกไม่น้อยที่พบว่าเกิดโรคเรื้อรัง เช่น เบาหวาน ภูมิต่อต้านตนเอง ฯลฯควรใช้ชีวิตอย่างมีสติ ไม่ประมาท ป้องกันตัวเสมอการใส่หน้ากากอย่างถูกต้อง จะช่วยลดความเสี่ยงลงไปได้มากไม่ติดเชื้อ หรือไม่ติดซ้ำ ย่อมดีที่สุดติดแต่ละครั้ง เสี่ยงป่วย ตาย และ Long COVID ครับ