กลุ่มนักวิทยาศาสตร์ 38 คนจาก 9 ประเทศได้ออกจดหมายเตือนถึงความเป็นไปได้ที่ “Mirror Bacteria” (แบคทีเรียกลับด้าน) จะถูกสร้างขึ้น
Mirror Bacteria คือสิ่งมีชีวิตสังเคราะห์ที่มีโครงสร้างโมเลกุลเหมือนที่พบในธรรมชาติ แต่ถูกทำให้ “กลับด้าน”
แม้ว่าวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีที่จำเป็นในการสร้าง Mirror Bacteria ในห้องทดลองจะยังต้องใช้เวลาอีกกว่าทศวรรษ
วันหยุดปีใหม่ 2568 เพิ่มวันหยุดพิเศษ วางแผนหยุดยาว 5 วันรวด
แต่นักวิทยาศาสตร์บอกว่า ความเสี่ยงที่อาจถึงแก่ชีวิตที่เกิดจากการวิจัยสาขาใหม่นี้เป็นสิ่งที่ “ไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อน” และ “ถูกมองข้าม” โดยชี้ว่า อาจทำให้มนุษย์ สัตว์ และพืชเสี่ยงต่อการสัมผัสกับเชื้อโรคอันตรายได้
กลุ่มนักวิทยาศาสตร์เตือนในจดหมายว่า “นักวิจัยบางคนได้เริ่มดำเนินการสร้างสิ่งมีชีวิตที่ประกอบด้วยโมเลกุลชีวภาพที่กลับด้านทั้งหมดด้วยความอยากรู้อยากเห็นและการประยุกต์ใช้ที่เป็นไปได้”
พวกเขาบอกว่า “สิ่งมีชีวิตกลับด้านดังกล่าวถือเป็นการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่จากสิ่งมีชีวิตที่เรารู้จัก และการสร้างสิ่งมีชีวิตเหล่านี้สมควรได้รับการพิจารณาอย่างรอบคอบ”
ลักษณะพื้นฐานของสิ่งมีชีวิตที่รู้จักทั้งหมดในโลกคือไครัลลิตี (Chirality) หรือการจัดเรียงองค์ประกอบที่สม่ำเสมอ ตัวอย่างเช่น DNA และ RNA ถูกสร้างขึ้นจากนิวคลีโอไทด์ และโปรตีนถูกสร้างขึ้นจากกรดอะมิโน ซึ่งปฏิกิริยาระหว่างโมเลกุลมักขึ้นอยู่กับความเป็นไครัลลิตีนี้
นักวิทยาศาสตร์เปรียบเทียบว่า DNA ที่สร้างจากนิวคลีโอไทด์เหมือนคนที่ถนัดขวา ส่วนโปรตีนที่สร้างจากกรดอะมิโนเหมือนคนถนัดซ้าย หากทำให้กลับด้าน จะทำให้คุณสมบัติของสิ่งนั้น ๆ เปลี่ยนไป ผิดธรรมชาติ และอาจทำให้เกิดปัญหาร้ายแรงตามมา
กลุ่มนักวิทยาศาสตร์กล่าวว่าตอนนี้พวกเขา “กังวลอย่างมาก”
โจนาธาน โจนส์ ผู้เชี่ยวชาญด้านระบบภูมิคุ้มกันของพืชจากห้องปฏิบัติการเซนส์เบอรีในเมืองนอริช สหราชอาณาจักร หนึ่งในนักวิทยาศาสตร์ที่ร่วมเขียนจดหมายเตือน กล่าวว่า “มันเป็นเหมือนยักษ์จินนีที่คุณไม่อยากปล่อยออกจากตะเกียง”
เขาเสริมว่า “ความเสี่ยงที่จะเกิดสิ่งเลวร้ายนั้นค่อนข้างต่ำ แต่ผลที่ตามมาของสิ่งเลวร้ายนั้นจะเลวร้ายอย่างมาก”
พวกเขาบอกว่า เว้นแต่จะมีหลักฐานที่น่าเชื่อถือว่า Mirror Bacteria จะไม่ก่อให้เกิดอันตรายร้ายแรง ไม่ควรอนุญาตให้มีการวิจัยเพื่อเป้าหมายในการสร้างมันขึ้นมา และผู้ให้ทุนควรชี้แจงให้ชัดเจนว่าจะไม่สนับสนุนงานดังกล่าว
ทีมนักวิทยาศาสตร์ใช้รายงานทางเทคนิค 300 หน้าในการเขียนบทความวิทยาศาสตร์ ซึ่งมีรายละเอียดเกี่ยวกับความเป็นไปได้และความเสี่ยงของ Mirror Bacteria
รายงานระบุว่า การสร้างสิ่งมีชีวิตกลับด้านเป็นความปรารถนาในระยะยาวของห้องปฏิบัติการหลายแห่งและผู้ให้ทุนวิจัยรายใหญ่ เพราะเป็นส่วนหนึ่งของความพยายามที่จะทำความเข้าใจสิ่งมีชีวิตให้ดีขึ้น และอาจช่วยในการพัฒนายาและการบำบัดอื่น ๆ
อย่างไรก็ตาม ระบบภูมิคุ้มกันของคนเราต้องอาศัยการจดจำรูปร่างโมเลกุลเฉพาะที่พบในแบคทีเรียที่บุกรุกเข้ามา หากรูปร่างเหล่านี้มีลักษณธกลับด้าน การจดจำของระบบภูมิคุ้มกันก็จะบกพร่อง และการป้องกันอาจล้มเหลว ส่งผลให้สิ่งมีชีวิตเสี่ยงต่อการติดเชื้อร้ายแรง
นักวิทยาศาสตร์บอกว่า “เราไม่สามารถตัดความเป็นไปได้ที่แบคทีเรียกลับด้านจะทำหน้าที่เป็นสปีชีส์รุกรานในระบบนิเวศหลายแห่ง ทำให้เกิดการติดเชื้อร้ายแรงในพืชและสัตว์จำนวนมาก รวมถึงมนุษย์”
พวกเขาเสริมว่า “แม้แต่แบคทีเรียกลับด้านที่มีตัวเลือกโฮสต์แคบกว่าและความสามารถในการบุกรุกระบบนิเวศเพียงจำกัด ก็ยังสามารถสร้างอันตรายที่ไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อนและไม่สามารถย้อนกลับได้”
โจนส์บอกว่า การแพร่เชื้อผ่านสัตว์และมนุษย์อาจทำให้แบคทีเรียดังกล่าวแพร่กระจายไปยังระบบนิเวศอื่นได้ แต่ในขณะเดียวกัน การตรวจพบแบคทีเรียกลับด้านในพืชนั้นทำได้ยากมาก
“แม้ว่าในตอนแรกมันจะไม่เจริญเติบโตได้ดีนัก แต่การกลายพันธุ์ก็จะเกิดขึ้นและจะมีการคัดเลือกสิ่งที่เจริญเติบโตได้ดีกว่า นั่นคือวิธีการทำงานของการวิวัฒนาการ” โจนส์อธิบาย
ทอม เอลลิส ศาสตราจารย์ด้านวิศวกรรมจีโนมสังเคราะห์ที่ศูนย์ชีววิทยาสังเคราะห์ ภาควิชาวิศวกรรมชีวภาพ วิทยาลัยอิมพีเรียลคอลเลจ ซึ่งไม่ใช่หนึ่งในนักวิทยาศาสตร์ที่เขียนจดหมายเตือน กล่าวว่า สิ่งมีชีวิตกลับด้านยังคงเป็นเพียงเรื่องราวในนิยายวิทยาศาสตร์มากกว่าจะเป็นข้อเท็จจริงทางวิทยาศาสตร์
“โดยกว้าง ๆ แล้ว ผมเห็นด้วยกับข้อกังวลเหล่านี้ แม้ว่าจะเป็นเพียงการคาดเดา เนื่องจากการวิจัยในปัจจุบันยังอยู่ในช่วงเริ่มต้นและยังห่างไกลจากการเป็นภัยคุกคามใด ๆ” เอลลิสกล่าว
เขาบอกว่า นักวิทยาศาสตร์พยายามสร้างชีวิตสังเคราะห์โดยใช้โมเลกุลปกติมานานกว่าทศวรรษแล้ว แต่พวกเขาก็ยังมีหนทางอีกยาวไกลในการสร้างเซลล์ที่สามารถดำรงอยู่ได้ด้วยตัวเอง ซึ่งสามารถแบ่งตัว จำลอง และวิวัฒนาการได้
“งานเซลล์สังเคราะห์แบบปกตินี้มีความท้าทายมากพออยู่แล้วเมื่อนักวิทยาศาสตร์ใช้โมเลกุล เอนไซม์ และสารเคมีปกติ หากพวกเขาต้องทำทั้งหมดนี้โดยใช้เฉพาะโมเลกุลกลับด้าน ซึ่งต้องสร้างและประดิษฐ์ขึ้นมาทั้งหมด จะทำให้ยากขึ้นเป็น 1,000 เท่า” เขากล่าว
เรียบเรียงจาก CNN
- คอนเทนต์พิเศษ
สำหรับคุณ - TOP ต่างประเทศ
- วิดีโอยอดนิยม
