สำนักข่าวบีบีซีได้เผยแพร่รายงานพิเศษ เปิดประวัติของ “เฉิน จื้อ” นักธุรกิจวัย 37 ปี ผู้ก่อตั้งปรินซ์กรุ๊ป (Prince Group) ซึ่งถูกกล่าวหาว่าเป็น “คนบงการเบื้องหลังอาณาจักรมิจฉาชีพในกัมพูชา”
กระทรวงยุติธรรมสหรัฐฯ ได้ตั้งข้อหาเขาในข้อหาฉ้อโกง ขโมยเงินจำนวนมหาศาลจากเหยื่อทั่วโลก โดยสหรัฐฯ ยึดบิตคอยน์มูลค่ากว่า 1.5 หมื่นล้านดอลลาร์สหรัฐ (ราว 4.89 แสนล้านบาท) ซึ่งพวกเขาระบุว่าเป็นการยึดทรัพย์ครั้งใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์
ขณะที่ปรินซ์กรุ๊ปเขียนอธิบายไว้บนเว็บไซต์ของบริษัทว่า “เฉิน จื้อ เป็นผู้ประกอบการที่น่านับถือและผู้ใจบุญที่มีชื่อเสียง วิสัยทัศน์และความเป็นผู้นำของเขาได้เปลี่ยนปรินซ์กรุ๊ปให้กลายเป็นกลุ่มธุรกิจชั้นนำในกัมพูชาที่ยึดมั่นในมาตรฐานสากล”
นั่นทำให้หลายคนอยากรู้ว่า จริง ๆ แล้ว เฉิน จื้อ เป็นใครและเป็นคนแบบไหนกันแน่?
บีบีซีระบุว่า เฉิน จื้อ เติบโตในมณฑลฝูเจี้ยน ทางตะวันออกเฉียงใต้ของจีน เริ่มต้นการเป็นนักธุรกิจด้วยบริษัทเกมออนไลน์ขนาดเล็กที่ดูเหมือนจะไม่ประสบความสำเร็จนัก และย้ายมาอยู่ที่กัมพูชาในช่วงปี 2010 หรือไม่ก็ปี 2011 โดยเริ่มทำงานในภาคอสังหาริมทรัพย์ที่กำลังเฟื่องฟูในกัมพูชาขณะนั้น
ช่วงเวลานั้นตรงกับจุดเริ่มต้นของการเก็งกำไรอสังหาริมทรัพย์ในกัมพูชา ซึ่งเป็นผลมาจากการที่ที่ดินผืนใหญ่ถูกเวนคืนโดยบุคคลสำคัญที่มีเส้นสายทางการเมือง และเงินทุนจากจีนที่หลั่งไหลเข้ามาอย่างมากมาย
ส่วนหนึ่งมาจากโครงการหนึ่งแถบหนึ่งเส้นทาง (BRI) ของประธานาธิบดีจีน สี จิ้นผิง และส่วนหนึ่งมาจากนักลงทุนชาวจีนรายย่อยที่มองหาทางเลือกที่ราคาไม่แพงสำหรับตลาดอสังหาริมทรัพย์ที่ร้อนแรงเกินไปของจีน ประกอบกับจำนวนนักท่องเที่ยวชาวจีนที่มาเยือนกัมพูชาก็เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วเช่นกัน
ในช่วงเวลาดังกล่าว กรุงพนมเปญ เมืองหลวงของกัมพูชา เปลี่ยนแปลงไปอย่างมาก ภูมิทัศน์เมืองแบบตึกเตี้ยอันเป็นเอกลักษณ์จากยุคอาณานิคมฝรั่งเศสถูกเปลี่ยนโฉมให้กลายเป็นป่ากระจกและเหล็กกล้าสูงตระหง่าน
การเปลี่ยนแปลงของสีหนุวิลล์ รีสอร์ทริมทะเลเล็ก ๆ ที่ครั้งหนึ่งเคยเงียบสงบ ก็รุนแรงไม่แพ้กัน ไม่ใช่แค่นักท่องเที่ยวชาวจีนและนักเก็งกำไรอสังหาริมทรัพย์เท่านั้นที่มุ่งหน้าไปที่นั่น แต่รวมถึงนักพนันด้วย กาสิโนใหม่ ๆ ผุดขึ้นมากมาย ควบคู่ไปกับโรงแรมและตึกอะพาร์ตเมนต์สุดหรู กลายเป็นแหล่งทำเงินทำทองของใครหลายคน
ในปี 2014 เฉิน จื้อ ได้สัญชาติกัมพูชา โดยสละสัญชาติจีน ทำให้เขาสามารถซื้อที่ดินในชื่อของตัวเองได้ แต่ต้องลงทุนหรือบริจาคเงินให้รัฐบาลขั้นต่ำ 250,000 ดอลลาร์สหรัฐ
ไม่มีใครทราบแน่ชัดว่าเงินของเฉินจื้อมาจากไหน ในตอนที่สมัครบัญชีธนาคารบนเกาะแมนในปี 2019 เขาบอกว่าได้เงิน 2 ล้านดอลลาร์สหรัฐมาจากลุงที่ไม่เปิดเผยชื่อ เพื่อก่อตั้งบริษัทอสังหาริมทรัพย์แห่งแรกในปี 2011 แต่ไม่มีหลักฐานยืนยันเรื่องนี้
เฉิน จื้อ ก่อตั้งปรินซ์กรุ๊ปในปี 2015 ซึ่งมุ่งเน้นการพัฒนาอสังหาริมทรัพย์ ขณะนั้นเขาอายุเพียง 27 ปี
เขายังได้รับใบอนุญาตเปิดธนาคารพาณิชย์ในปี 2018 เพื่อก่อตั้งปรินซ์แบงก์ และในปีเดียวกันนั้น เขาได้รับหนังสือเดินทางไซปรัส โดยแลกกับการลงทุนขั้นต่ำ 2.5 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ซึ่งทำให้สามารถเข้าออกสหภาพยุโรปได้อย่างง่ายดาย ต่อมาเขาได้รับสัญชาติวานูอาตูด้วย
เขาก่อตั้งสายการบินที่ 3 ของกัมพูชา และในปี 2020 ได้รับใบอนุญาตให้ดำเนินกิจการสายการบินที่ 4 เขามีห้างสรรพสินค้าหรูในพนมเปญที่สร้างโดยปรินซ์แบงก์ มีโรงแรมระดับห้าดาวในสีหนุวิลล์ และโครงการอันทะเยอทะยานที่จะสร้างเมืองมูลค่า 1.6 หมื่นล้านดอลลาร์สหรัฐ ที่เรียกว่า “เบย์ ออฟ ไลต์ส”
ในปี 2020 เฉิน จื้อ ได้รับพระราชทานบรรดาศักดิ์สูงสุดจากกษัตริย์กัมพูชา นั่นคือ “เนี๊ยะออกญา” ซึ่งกำหนดให้ต้องบริจาคเงินอย่างน้อย 500,000 ดอลลาร์สหรัฐให้แก่รัฐบาล
เขาได้รับการแต่งตั้งให้เป็นที่ปรึกษาอย่างเป็นทางการของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ตั้งแต่ปี 2017 และเป็นที่ปรึกษาอย่างเป็นทางการของ ฮุน เซน ผู้ทรงอิทธิพลที่สุดของกัมพูชา
เฉิน จื้อ ได้รับการยกย่องจากสื่อกัมพูชาในฐานะผู้ใจบุญ มักให้ทุนการศึกษาแก่นักเรียนที่มีรายได้น้อย และบริจาคเงินจำนวนมากเพื่อช่วยเหลือกัมพูชาในการรับมือกับการระบาดของโควิด-19
ถึงกระนั้น เขายังคงเป็นบุคคลลึกลับ หลีกเลี่ยงการเป็นที่สนใจ และไม่ค่อยปรากฏตัวต่อสาธารณะ
แจ็ก อดาโมวิช เดวีส์ นักข่าวที่เคยตามสืบสวน เฉิน จื้อ อยู่นาน 3 ปี บอกว่า “ทุกคนที่ผมได้พูดคุยด้วยที่เคยทำงานกับเขาโดยตรง เคยอยู่ในห้องเดียวกับเขา พวกเขาต่างบรรยายว่าเขาสุภาพมาก ใจเย็นมาก และสุขุมรอบคอบมาก”
เขาเสริมว่า “ผมคิดว่าการไม่เป็นคนโอ้อวดแบบที่คนอื่นจะเขียนถึงในแท็บลอยด์นั้นเป็นเรื่องที่ฉลาด แม้แต่คนที่ไม่อยากคบหากับเขาอีกต่อไปก็ยังประทับใจในเสน่ห์ ความเงียบ และความน่าเชื่อถือของเขา”
ในปี 2019 ฟองสบู่อสังหาริมทรัพย์ในสีหนุวิลล์แตก ธุรกิจการพนันออนไลน์ดึงดูดแก๊งอาชญากรชาวจีน ซึ่งต่อมาก็เริ่มสงครามแย่งชิงอำนาจกันอย่างรุนแรง นักท่องเที่ยวต่างพากันหวาดกลัว
ภายใต้แรงกดดันจากจีน นายกรัฐมนตรี ฮุน เซน ในขณะนั้น ได้สั่งห้ามการพนันออนไลน์ในเดือน ส.ค. ปีนั้น ชาวจีนราว 450,000 คนอพยพออกจากสีหนุวิลล์ เนื่องจากธุรกิจหลักของเมืองล่มสลาย อาคารที่พักอาศัยหลายหลังของปรินซ์กรุ๊ปถูกปล่อยทิ้งร้าง
แต่ เฉิน จื้อ ยังคงขยายธุรกิจและมีเงินใช้จ่ายอย่างอิสระ
ตามข้อมูลของทางการสหราชอาณาจักร ในปี 2019 เขาซื้อคฤหาสน์มูลค่า 12 ล้านปอนด์ทางตอนเหนือของลอนดอน และอาคารสำนักงานมูลค่า 95 ล้านปอนด์ในย่านการเงินของเมือง ขณะที่สหรัฐฯ ระบุว่า เขาและพวกพ้องซื้ออสังหาริมทรัพย์ในนิวยอร์ก เครื่องบินเจ็ตส่วนตัวและเรือยอชต์สุดหรู รวมถึงภาพวาดของปิกัสโซ
พวกเขากล่าวหาว่า ความมั่งคั่งของ เฉิน จื้อ มาจากธุรกิจที่ทำกำไรสูงสุดในเอเชียในปัจจุบัน ซึ่งได้แก่ การฉ้อโกงทางออนไลน์ การค้ามนุษย์ และการฟอกเงิน
สหรัฐฯ และสหราชอาณาจักรได้กำหนดมาตรการคว่ำบาตรบริษัท 128 แห่งที่เชื่อมโยงกับ เฉิน จื้อ และปรินซ์กรุ๊ป และบุคคล 17 คนจาก 7 สัญชาติที่ถูกกล่าวหาว่ามีส่วนช่วยบริหารอาณาจักรมิจฉาชีพของเขา ขณะที่ทรัพย์สินที่เชื่อมโยงกับ เฉิน จื้อ ในสหรัฐฯ และสหราชอาณาจักรได้ถูกอายัดไว้แล้ว
เอกสารมาตรการคว่ำบาตรอธิบายถึงเครือข่ายที่ซับซ้อนของ เฉิน จื้อ ระบุว่า “องค์กรอาชญากรรมข้ามชาติปรินซ์กรุ๊ปแสวงหากำไรจากอาชญากรรมข้ามชาติมากมาย รวมถึงการข่มขู่ทางเพศ ซึ่งเป็นการฉ้อโกงรูปแบบหนึ่งที่เกี่ยวข้องกับการแบล็กเมลด้วยเนื้อหาทางเพศ ซึ่งมักมาจากผู้เยาว์ การฟอกเงิน การฉ้อโกงการรีดไถต่าง ๆ การทุจริต การพนันออนไลน์ที่ผิดกฎหมาย การค้ามนุษย์ การทรมาน และบังคับใช้แรงงานทาสในระดับอุตสาหกรรม ทั้งหมดเพื่อสนับสนุนการดำเนินงานของศูนย์หลอกลวงอย่างน้อย 10 แห่งในกัมพูชา”
จีนเองก็ได้สืบสวนปรินซ์กรุ๊ปอย่างเงียบ ๆ มาตั้งแต่ปี 2020 เป็นอย่างน้อย มีคดีความหลายคดีที่กล่าวหาว่าบริษัทนี้ดำเนินแผนการฉ้อโกงทางออนไลน์
สำนักงานความมั่นคงสาธารณะประจำกรุงปักกิ่งได้จัดตั้งหน่วยเฉพาะกิจขึ้นเพื่อสืบสวนปรินซ์กรุ๊ป
สหรัฐฯ และสหราชอาณาจักรกล่าวหาว่า ปรินซ์กรุ๊ปได้สร้าง Fortune Science and Technology Park ในจะเรยธมใกล้ชายแดนเวียดนาม
ในอดีต ปรินซ์กรุ๊ปปฏิเสธว่า ไม่มีส่วนเกี่ยวข้องใด ๆ กับการฉ้อโกง และระบุว่าไม่มีความเกี่ยวข้องกับโกลเดนฟอร์จูนอีกต่อไป แต่การสืบสวนของสหรัฐฯ และสหราชอาณาจักรยืนยันว่า ยังคงมีความสัมพันธ์ทางธุรกิจที่ชัดเจนระหว่างทั้งสอง
เดวีส์ได้สัมภาษณ์ผู้คนจำนวนมากที่อาศัยและทำงานใกล้กับโกลเดนฟอร์จูนเพื่อสืบเรื่องของ เฉิน จื้อ พวกเขาเล่าถึงการถูกทุบตีอย่างโหดร้ายของเหยื่อชาวจีน เวียดนาม และมาเลเซีย ที่พยายามหลบหนีออกจากพื้นที่ ซึ่งถูกบังคับใช้แรงงานให้ดำเนินการหลอกลวงทางออนไลน์
วันนี้ หลังจากกระแสข่าวฉาวโฉ่จากการคว่ำบาตรของสหรัฐฯ และสหราชอาณาจักร ธุรกิจต่าง ๆ กำลังเร่งแยกตัวออกจากปรินซ์กรุ๊ป
ธนาคารกลางกัมพูชาต้องออกแถลงการณ์ต่อผู้ฝากเงินที่วิตกกังวล เพื่อยืนยันว่าจะสามารถถอนเงินจากปรินซ์แบงก์ได้ ทางการเกาหลีใต้ได้อายัดเงินฝากของธนาคารเกาหลีจำนวน 2.1 พันล้านบาท
รัฐบาลสิงคโปร์และไทยให้คำมั่นว่าจะสอบสวนบริษัทสาขาของปรินซ์แบงก์ในเขตอำนาจศาลของตน
รัฐบาลกัมพูชาไม่ได้พูดอะไรมากนัก นอกจากการเรียกร้องให้ทางการสหรัฐฯ และสหราชอาณาจักรตรวจสอบให้แน่ใจว่าพวกเขามีหลักฐานเพียงพอสำหรับข้อกล่าวหา
แต่จะเป็นเรื่องยากสำหรับชนชั้นนำในกัมพูชาที่จะแยกตัวจาก เฉิน จื้อ หลังจากที่สนิทสนมกับเขามาเป็นเวลานาน กัมพูชากำลังเผชิญกับแรงกดดันที่เพิ่มขึ้นเกี่ยวกับการยอมรับธุรกิจหลอกลวง ซึ่งบางคนประเมินว่าอาจคิดเป็นสัดส่วนประมาณครึ่งหนึ่งของเศรษฐกิจทั้งหมด
ส่วนตัวของ เฉิน จื้อ เองนั้น ไม่มีใครพบเห็นเขาอีกเลยนับตั้งแต่มีการประกาศมาตรการคว่ำบาตรเมื่อวันที่ 14 ต.ค. 2025 มหาเศรษฐีลึกลับผู้นี้ ซึ่งครั้งหนึ่งเคยเป็นหนึ่งในบุคคลที่ทรงอิทธิพลที่สุดในกัมพูชา ดูเหมือนจะหายตัวไปอย่างไร้ร่องรอย
เรียบเรียงจาก BBC
- คอนเทนต์พิเศษ
สำหรับคุณ - TOP ต่างประเทศ
- วิดีโอยอดนิยม
