Top-PL-Oct26 Top-PL-Oct26

รู้จัก “เกาะเกชม์” เป้าหมายทางยุทธศาสตร์ที่สำคัญในสงครามอิหร่าน

โดย PPTV Online

เผยแพร่

ชวนทำความรู้จัก “เกาะเกชม์” หนึ่งในจุดยุทธศาสตร์ของสงครามตะวันออกกลาง สถานที่ท่องเที่ยวทางธรรมชาติชื่อดัง และป้อมปราการสำคัญของอิหร่าน

“เกาะเกชม์” (Qeshm) เกาะที่ใหญ่ที่สุดในอ่าวเปอร์เซีย เป็นเกาะของอิหร่านที่ตั้งอยู่ในช่องแคบฮอร์มุซ โด่งดังในฐานะ “พิพิธภัณฑ์ธรณีวิทยาแบบเปิดโล่ง” จากถ้ำเกลือที่ซับซ้อน ป่าโกงกางสวยงาม และเต็มไปด้วยหินรูปทรงแปลกตา

แต่ปัจจุบัน เมื่อสงครามระหว่างสหรัฐฯ และอิสราเอลกับอิหร่านปะทุขึ้น เกาะเกชม์ได้เปลี่ยนจากสวรรค์แห่งการค้าเสรีและการท่องเที่ยวไปเป็นป้อมปราการแนวหน้า และเป็นเป้าหมายทางยุทธศาสตร์ที่สำคัญที่สุดในช่องแคบนี้ สายตาของโลกจับจ้องไปยังสิ่งที่อยู่ใต้เกาะ นั่นคือ “เมืองขีปนาวุธใต้ดิน” ของอิหร่าน

รู้จัก “เกาะเกชม์” เป้าหมายทางยุทธศาสตร์ที่สำคัญในสงครามอิหร่าน Reuters/Stringer/File Photo
เกาะเกชม์ เกาะที่ใหญ่ที่สุดในอ่าวเปอร์เซีย

เกาะเกชม์มีขนาดประมาณ 1,445 ตารางกิโลเมตร (ขนาดเกือบเท่าจังหวัดปทุมธานี) มีประชากร 148,000 คน ส่วนใหญ่เป็นชาวมุสลิมสุหนี่ที่พูดภาษาถิ่นบันดารีอันเป็นเอกลักษณ์

โดยเมื่อวันที่ 7 มี.ค. หรือ 1 สัปดาห์หลังจากสงครามอิหร่านเริ่มต้นขึ้น การโจมตีทางอากาศของสหรัฐฯ ได้พุ่งเป้าไปที่โรงงานผลิตน้ำจืดที่สำคัญบนเกาะ การโจมตีครั้งนั้นได้ตัดขาดแหล่งน้ำจืดสำหรับหมู่บ้านโดยรอบ 30 แห่ง

ในการตอบโต้ กองกำลังพิทักษ์ปฏิวัติอิสลาม (IRGC) ได้โจมตีฐานทัพจูฟแฟร์ของสหรัฐฯ ในบาห์เรน โดยกล่าวหาว่าการโจมตีเกาะเกชม์มาจากฐานดังกล่าว

“เมืองขีปนาวุธ” ป้อมปราการในช่องแคบ

ปัจจุบัน ภาพลักษณ์อุตสาหกรรมสมัยใหม่ของเกาะ ซึ่งได้รับการสนับสนุนจากสถานะเขตการค้าเสรีและอุตสาหกรรมตั้งแต่ปี 1989 นั้น ถูกบดบังด้วยบทบาทของมันในฐานะ “เรือบรรทุกเครื่องบินที่ไม่มีวันจม” ของอิหร่าน

เกาะเกชม์ตั้งอยู่ห่างจากเมืองท่าบันดาร์อับบาสไปทางใต้เพียง 22 กิโลเมตร และทำหน้าที่เป็นฐานหลักสำหรับแสนยานุภาพทางทะเลแบบ “ไม่สมมาตร” ของอิหร่าน

แม้ว่าตัวเลขที่แน่นอนเกี่ยวกับจำนวนเรือโจมตีเร็วและป้อมปืนชายฝั่งของอิหร่านที่ซ่อนอยู่ภายในเขาวงกตใต้ดินของเกาะยังคงเป็นความลับอย่างมาก แต่เจตนาเชิงยุทธศาสตร์ของพวกเขานั้นชัดเจน

พลจัตวา ฮัสซัน จูนี อดีตนายทหารเลบานอน ผู้เชี่ยวชาญด้านการทหารและยุทธศาสตร์ กล่าวว่า เกาะเกชม์เป็นที่ตั้งของ “ขีดความสามารถในการโจมตีของอิหร่าน”

จูนีกล่าวว่า เกาะเกชม์เป็นเหมือน “เมืองขีปนาวุธใต้ดิน” เครือข่ายขนาดใหญ่เหล่านี้ถูกออกแบบมาเพื่อจุดประสงค์หลักเพียงอย่างเดียว คือ การควบคุมหรือปิดช่องแคบฮอร์มุซอย่างมีประสิทธิภาพ

และพวกเขาก็ทำสำเร็จแล้ว การจราจรทางเรือผ่านช่องแคบถูกปิดกั้น เมื่ออิหร่านขู่ว่าจะโจมตีเรือที่พยายามผ่านเข้ามา

ขณะนี้ มีเพียงเรือจำนวนเล็กน้อยที่บรรทุกน้ำมันและก๊าซที่จำเป็นต่อส่วนอื่น ๆ ของโลกเท่านั้นที่ได้รับอนุญาตให้ผ่านไปได้ เนื่องจากหลายประเทศกำลังเร่งเจรจาข้อตกลงกับอิหร่านสำหรับเรือบรรทุกน้ำมันของตนเอง

อย่างไรก็ตาม ในขณะที่เกาะเกชม์กลายเป็นจุดศูนย์กลางของสงครามพลังงานในศตวรรษที่ 21 ถ้ำเกลืออันเงียบสงบและศาลเจ้าโบราณของที่นี่กลับเป็นเครื่องเตือนใจว่า แม้ว่าอาณาจักรและพันธมิตรทางทหารในอดีต เช่น โปรตุเกสและอังกฤษ จะเสื่อมสลายไปในที่สุด แต่ป้อมปราการทางธรณีวิทยาของช่องแคบแห่งนี้ยังคงยืนหยัดอยู่

เกาะที่มีหลายชื่อ

เกาะเกชม์มีชื่อในภาษาอาหรับว่า จาซีรา-อัล-ฏอวิลา แปลว่า “เกาะยาว” จากลักษณะอันเป็นเอกลักษณ์ของเกาะ

ตามสารานุกรมอิหร่าน นักสำรวจชาวกรีกชื่อเนียร์คัสเรียกเกาะนี้ว่า โอราคตา และพบสุสานในตำนานของเอริทราส ขณะที่ในศตวรรษที่ 9 นักภูมิศาสตร์ชาวอิสลามเรียกเกาะนี้ว่า อับบาร์กาวัน ซึ่งต่อมาได้รับการตีความตามรากศัพท์พื้นบ้านว่า จาซีรา-เย กาวัน หรือ “เกาะวัว”

เกาะนี้มีความสำคัญทางยุทธศาสตร์มากจนผู้ปกครองแห่งฮอร์มุซย้ายราชสำนักทั้งหมดมาอยู่ที่นี่ในปี 1301 เพื่อหลบหนีการโจมตีของชาวตาตาร์ เป็นเวลาหลายศตวรรษที่เกาะนี้ทำหน้าที่เป็น “แหล่งน้ำ” ของภูมิภาค โดยจัดหาน้ำดื่มที่สำคัญให้กับอาณาจักรฮอร์มุซที่แห้งแล้งทางด้านตะวันออกของอ่าวเปอร์เซีย

ความร่ำรวยของเกาะนี้เป็นที่เลื่องลือจนกระทั่งในปี 1552 แม่ทัพออตโตมัน ปิริ เรอิส ได้บุกโจมตีและยึดครองเกาะ

ประวัติศาสตร์การล่าอาณานิคมของเกาะนี้ก็เต็มไปด้วยความวุ่นวายเช่นกัน

ชาวโปรตุเกสสร้างป้อมปราการหินขนาดใหญ่บนเกาะเกชม์ในปี 1621 และ 1 ปีต่อมา กองกำลังผสมของเปอร์เซียและอังกฤษได้ขับไล่ชาวโปรตุเกสออกจากป้อมนั้น

ในศตวรรษที่ 19 อังกฤษได้ก่อตั้งฐานทัพเรือที่บาซิดู (บาสซาดอร์) ซึ่งเป็นศูนย์กลางของกองทัพเรืออังกฤษในอินเดียจนถึงปี 1863 จนกระทั่งปี 1935 สถานีเติมถ่านหินของอังกฤษจึงถูกทิ้งร้างในที่สุดตามคำขอของ เรซา ชาห์ ปาห์ลาวี ชาห์แห่งอิหร่านในขณะนั้น

สถานที่ท่องเที่ยวชื่อดัง

นอกเหนือจากหอสังเกตการณ์ทางทหารและคลังเก็บอาวุธใต้ดินของกองกำลังพิทักษ์ปฏิวัติอิสลาม (IRGC) แล้ว เกาะเกชม์ยังเป็นหนึ่งในสถานที่ที่มีความหลากหลายทางนิเวศวิทยามากที่สุดในตะวันออกกลาง

ที่นี่เป็นที่ตั้งของป่าชายเลนฮารา ซึ่งเป็นแหล่งเพาะพันธุ์ที่สำคัญของนกอพยพ และอุทยานธรณีวิทยาเกชม์ ซึ่งเป็นแห่งแรกในภูมิภาคที่ได้รับการยอมรับจากองค์การการศึกษา วิทยาศาสตร์ และวัฒนธรรมแห่งสหประชาชาติ (UNESCO)

ธรรมชาติมราสวยงามของเกาะประกอบด้วย:

  • หุบเขาแห่งดวงดาว: เครือข่ายที่ซับซ้อนของหุบเขาและเสาหินที่เกิดจากการกัดเซาะมานานนับพันปี ตำนานท้องถิ่นกล่าวว่าหุบเขานี้เกิดจากดาวตกที่ทำให้พื้นโลกแตกสลาย
  • ถ้ำเกลือนามักดัน: หนึ่งในถ้ำเกลือที่ยาวที่สุดในโลก ทอดยาวกว่า 6 กิโลเมตร ผลึกเกลือที่นี่มีอายุหลายร้อยล้านปี และมีเกลือที่บริสุทธิ์ที่สุดในอ่าวเปอร์เซีย
  • หุบเขาชาห์คูห์: ทางเดินแคบและลึกที่ประกอบด้วยหินปูนและเกลือ โดยมีกำแพงหินสูงชันสร้างเป็นเหมือนวิหารหินธรรมชาติ

 

เรียบเรียงจาก Al Jazeera

วิดีโอยอดนิยม

ข่าวเด่นในรอบสัปดาห์

ขณะนี้ มีรายการกำลังถ่ายทอดสด คุณสนใจหรือไม่?

เรื่องใหญ่ Live Talk

เรื่องใหญ่ Live Talk

PPTVHD36

เพิ่ม PPTVHD36
ลงในหน้าจอหลักของคุณ