ทุกวันนี้ แม่น้ำอีทงเปรียบดั่ง “ไต” ของเมือง อาจจะฟังดูแปลกๆ แต่เป็นแบบนั้นจริงๆ จนถูกให้ชื่อว่าเป็นเมืองฟองน้ำ เพราะช่วงเวลา 10 ปีที่ผ่านมา รัฐบาลจีนยึดตามแนวคิดประธานาธิบดี สีจิ้นผิง ที่ว่า “เขาเขียวน้ำใสมีค่ามากกว่าเงินทอง” ปฏิบัติการชุบชีวิตแม่น้ำอีทงให้กลับมาอีกครั้งจึงเริ่มต้นขึ้น ตั้งแต่การย้ายประชาชนริมน้ำออกทั้งหมด ด้วยการชดเชยสร้างที่พักอาศัยใหม่ให้ หรือ หรือชดเชยเป็นตัวเงินหากใครต้องการย้ายออกจากเมือง จากนั้นทำการขุดขยายแม่น้ำจากความกว้างเดิมเพียง 15 เมตร วันนี้แม่น้ำอีทงมีขนาดความกว้าง 70-80 เมตรพร้อมกับเนรมิตรสวนสาธารณะล้อมรอบไว้ถึง 10 สวนใหญ่ๆ
โดยแต่ละสวนจะมีธีมแตกต่างกันไป ตามจุดเด่นของเมืองฉางชุน ซึ่งที่นิวมีเดีย พีพีทีวี ได้ไปเยือนคือ สวน “Nanxi Wetland Park” คลอบคลุมพื้นที่ 3.1 ล้านตารางเมตร มีศาลาที่ถูกออกแบบให้เป็นแบบดั้งเดิมยุคเก่าสำหรับพักผ่อนหย่อนใจ 4 แห่ง คือ Hanxiang, Hanwu, Shuiyue และ Jinchuan โดยผลพวงจากการปฏิวัติแม่น้ำสายนี้ นอกจากคุณภาพชีวิตของประชาชนแล้ว จากเมืองที่ไม่มีใครอยากมาเยือนกลับกลายเป็นว่า "ราคาที่ดินพุ่งขึ้นถึง 3 เท่า ในช่วง 3 ปี จาก 5,000 หยวนต่อตารางเมตร (25,000 บาท) เป็น 15,000 หยวนต่อตารางเมตร (75,000 บาท)" ที่สำคัญคือปัญหาอุทกภัยที่เคยเกิดขึ้นทุกๆ 30-50 ปี ปัจจุบันสามารถป้องกันน้ำท่วมเมืองได้ถึงช่วง 200 ปี
การชุบชีวิตแม่อีทงเกิดขึ้นได้เพราะ “โรงกรองน้ำ”
เมื่อดื่มด่ำกับธรรมชาติของสวนสาธารณะเต็มปอดแล้ว เราพาไปเจาะลึกถึงที่มา ที่ทำให้แม่น้ำสายหลักนี้กลับมาชีวิตอีกครั้งซึ่งคือ “โรงกรองน้ำเมืองฉางชุน” (Changchun Water Culture Ecological Park) อายุ 86 ปี บนเนื้อที่กว่า 302,000 ตารางเมตร โดยระบบการทำงานของโรงกรองน้ำที่ยังคงใช้อยู่จนถึงปัจจุบัน “จะคล้ายๆ การบำบัดน้ำเสีย คือ การสูบน้ำจากแม่น้ำอีทงผ่านกระบวนการกรองจากนั้นส่งกลับไปให้ประชาชนได้ใช้”
แต่ที่น่าสนใจมากกว่าโรงกรองน้ำประวัติศาสตร์นี้ คือ ความเก่าแก่ที่มีเสน่ห์กำลังถูกผสมผสานความโมเดิร์นทันสมัยเข้าไปอย่างลงตัว เพราะนอกจากทำหน้าที่กรองน้ำให้กับเมืองแล้ว ที่แห่งนี้กำลังจะกลายเป็นสถานที่พักผ่อน สถานที่ท่องเที่ยวแห่งใหม่ของเมืองที่มีเสน่ห์มากๆ
ซึ่งทันทีที่เข้าไป เราได้เห็นการรีโนเวทอาคารทำงาน อุปกรณ์โรงกรองน้ำดั้งเดิม และการสร้างเพิ่มเติมใหม่ๆ โดยทั้งหมดเป็นสไตล์โมเดิร์น-ลอฟท์ และ สไตล์วินเทจ-ลอฟท์ อย่างการเพิ่มร้านกาแฟ ร้านหนังสือ รวมถึงการจัดแลนด์สเคปของสวนให้ดูทันสมัย ด้วยประติมากรรมแปลกตา สอดแทรกอยู่ท่ามกลางธรรมชาติเขียวขจีล้อมรอบ เรียกว่าต่อให้เดินเที่ยวทั้งวันก็ไม่มีเบื่อ น่าเสียดายในวันที่นิวมีเดีย พีพีทีวี ไปเยี่ยมชมนั้น สวนแห่งนี้ยังไม่เสร็จสมบูรณ์ แต่เปิดให้บริการเต็มรูปแบบในวันที่ 1 ตุลาคม 2561 นี้
เมื่อเมืองมีสวนล้อมรอบ มีน้ำคุณภาพดีใช้ แล้วชีวิตความเป็นอยู่จะเป็นอย่างไร
อย่างที่บอกไปเมื่อตอนต้นว่า เมืองนี้ถูกจัดระเบียบที่อยู่อาศัยพร้อมๆกับการปฏิวัติแม่น้ำอีทง โดยเป็นหนึ่งในแผนของการจัดระเบียบเมืองเก่าสู่เมืองใหม่ ทีมนิวมีเดีย พีพีทีวี ได้มีโอกาสได้เยี่ยมชม ชีวิตความเป็นอยู่ในหลายๆ ชุมชน ซึ่งมีจุดเด่นแตกต่างกัน เช่น การปรับพื้นที่ที่เคยจอดรถระเกะระกะ เป็น ถนนนคนเดิน การปรับพื้นที่ส่วนกลางเป็นสวนหย่อมตามหลักฮวงจุ้ย
หนึ่งในนั้นคือ “ชุมชนจิงไค” ชุมชนที่ครั้งหนึ่งผู้อยู่อาศัยเกือบ 5,000 ครัวเรือน ต่างคนต่างอยู่ พื้นที่จอดรถไม่เพียงพอ ไม่มีการจัดการขยะ สายไฟฟ้าระโยงระยาง แต่ปัจจุบันคือ อพาร์ทเม้นท์ ที่มีการวางระบบท่อฮีตเตอร์อย่างทั่วถึง นำสายไฟฟ้าลงดินและใช้โซลาร์เซลล์ จัดการพื้นที่แยกขยะ จัดสรรปันส่วนพื้นที่จอดรถอย่างเพียงพอตามกรรมสิทธิ์ ที่สำคัญ ชาวชุมชนดั่งเดิมมีสิทธิ์ในการเข้าอยู่อย่างทั่วถึงโดยรัฐเป็นผู้จัดสรรและห้ามเปลี่ยนมือ
จุดเด่นอีกอย่างของการจัดการชุมชน จิงไค คือ ในพื้นที่ส่วนกลางจะมีเครื่องออกกำลังกาย สนามเด็กเล่น รวมถึงการกำหนดพื้นที่ส่วนกลางไว้สำหรับเป็นที่เตือนภัย ประชาสัมพันธ์ข่าวสาร เช่น หนึ่งในพื้นที่ส่วนกลางถูกปรับให้เป็นที่สำหรับแจ้งเตือนเหตุไฟไหม้ โดยเมื่อประสบเหตุผู้อาศัยสามารถไปยังพื้นที่ดังกล่าวและโทรเรียกรถดับเพลิง แจ้งความเสียหาย แจ้งพิกัดที่อยู่ได้ทันที
หรืออีกพื้นที่หนึ่งถูกกำหนดให้เป็นพื้นที่ประชาสัมพันธ์สำหรับกันขโมย เช่น หากบ้านใดถูกลักขโมยจะสามารถมาแจ้งของที่สูญหายไปจนถึงประกาศเตือนได้ทันทีเมื่อมีมิจฉาชีพแฝงเข้ามาในชุมชน เป็นต้น
เป็นอีกตัวอย่างของการจัดการเมืองที่รักษาความสมดุลของการอนุรักษ์สิ่งเก่าที่มีคุณค่าทางประวัติศาสตร์ มีเรื่องราวความเป็นมา และเป็นสิ่งที่ชาวเมืองผูกพันธ์ให้มีคุณค่ามากขึ้นด้วยการนำสิ่งใหม่เข้ามาผสมผสาน ตั้งแต่ส่วนที่เป็นสถานที่ไปจนถึงชีวิตความเป็นอยู่ของชาวเมืองดั้งเดิม มาถึงตรงนี้หากมองภาพรวม "คงไม่ใช่แค่การชุบชีวิตแม่น้ำอีทง 1 สายหรือเมืองเก่า 1 เมือง แต่เป็นการชุบลมหายใจและคุณภาพชีวิตความเป็นอยู่ของประชาชนอย่างแท้จริง"
(คลิกอ่านเพิ่ม : “ฉางชุน”จุดกำเนิดโลกภาพยนตร์และการวางผังเมืองที่น่าทึ่ง)
ติดตามข่าววันนี้ได้ที่นี่ >>> //www.pptvhd36.com/special/ข่าววันนี้