ดร.อนันต์ จงแก้ววัฒนา นักไวรัสวิทยา ไบโอเทค สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) ได้โพสต์เฟซบุ๊ก Anan Jongkaewwattana โดยระบุว่า แม้ว่าวิกฤตการณ์การแพร่ระบาดใหญ่ของโควิด-19 จะทุเลาลงและผ่านพ้นจุดสูงสุดไปหลายปีแล้ว แต่เชื้อไวรัสนี้ก็ยังคงวนเวียนอยู่ในชีวิตประจำวันของเราและยังคงเป็นภัยคุกคามที่น่ากังวล โดยเฉพาะอย่างยิ่งสำหรับกลุ่มเปราะบางที่มีความเสี่ยงสูง
ล่าสุดได้มีข่าวดี เมื่อผลการศึกษาวิจัยล่าสุดที่ตีพิมพ์ในวารสาร NEJM ได้ยืนยันถึงความสำเร็จของยาต้านไวรัสชนิดกินที่มีชื่อว่า เอนซิทรีลเวียร์ (Ensitrelvir) ซึ่งสามารถใช้ป้องกันการติดเชื้อโควิด-19 ได้อย่างมีประสิทธิภาพหลังจากที่บุคคลนั้นไปสัมผัสใกล้ชิดกับผู้ป่วย นับเป็นความสำเร็จครั้งสำคัญที่เรามียาเม็ดที่สามารถป้องกันโรคนี้ได้จริงหลังการสัมผัสเชื้อ ซึ่งถือเป็นเครื่องมือใหม่ในการรับมือกับโรคที่ยังคงส่งผลกระทบต่อสุขภาพของผู้คน
การติดเชื้อภายในครอบครัวหรือในหมู่ผู้ที่พักอาศัยร่วมกันถือเป็นช่องทางหลักที่ทำให้โควิด-19 แพร่กระจายได้อย่างรวดเร็ว เมื่อสมาชิกคนใดคนหนึ่งในบ้านล้มป่วย โอกาสที่คนอื่นๆ จะติดเชื้อตามไปด้วยนั้นมีสูงมาก ที่ผ่านมาเรามีเพียงมาตรการป้องกันเบื้องต้นเช่นการสวมหน้ากากอนามัย การเว้นระยะห่าง หรือการแยกตัวผู้ป่วย ซึ่งในทางปฏิบัติมักจะไม่เพียงพอที่จะป้องกันการติดเชื้อได้ทั้งหมด ยาเอนซิทรีลเวียร์จึงเข้ามาตอบโจทย์ในจุดนี้ โดยการศึกษาวิจัยขนาดใหญ่ที่ครอบคลุมกลุ่มตัวอย่างกว่าสองพันคนพบว่า หากผู้ที่พักอาศัยร่วมกับผู้ป่วยโควิด-19 เริ่มรับประทานยานี้ภายในเจ็ดสิบสองชั่วโมงหลังจากที่ผู้ป่วยเริ่มมีอาการ ยานี้จะช่วยลดความเสี่ยงในการติดเชื้อและป่วยเป็นโควิด-19 ได้อย่างมีนัยสำคัญ ผลการทดลองระบุว่าผู้ที่ได้รับยาเอนซิทรีลเวียร์มีอัตราการป่วยเพียงไม่ถึงสามเปอร์เซ็นต์ ในขณะที่กลุ่มที่ไม่ได้รับยา (กลุ่มที่ได้ยาหลอก) มีอัตราการป่วยสูงถึงเก้าเปอร์เซ็นต์ ซึ่งคิดเป็นการลดความเสี่ยงลงได้มากกว่าครึ่ง
นอกจากประสิทธิภาพในการป้องกันโรคแล้ว ยาเอนซิทรีลเวียร์ยังได้รับการพิสูจน์แล้วว่ามีความปลอดภัยสูงมาก ผลข้างเคียงที่พบจากการศึกษาวิจัยนั้นมีเพียงเล็กน้อยและแทบไม่แตกต่างจากกลุ่มที่ได้รับยาหลอก รูปแบบของยาที่เป็นยาเม็ดสำหรับรับประทานยังช่วยให้การนำไปใช้จริงเป็นเรื่องง่ายดายและสะดวกสบาย ผู้ที่เสี่ยงต่อการติดเชื้อสามารถรับประทานยาต่อเนื่องเพียงแค่ห้าวันตามที่แพทย์สั่ง หัวใจสำคัญที่ทำให้ยาตัวนี้มีประสิทธิภาพสูงซ่อนอยู่ในกลไกการออกฤทธิ์ที่น่าสนใจ เมื่อเรารับประทานยาเอนซิทรีลเวียร์เข้าไป ตัวยาจะพุ่งเป้าไปที่การยับยั้งการทำงานของเอนไซม์ชนิดหนึ่งที่เรียกว่า 3C-like protease ซึ่งเปรียบเสมือน "กรรไกรระดับโมเลกุล" ที่ไวรัสโควิด-19 จำเป็นต้องใช้ในการตัดแต่งชิ้นส่วนโปรตีนของตัวมันเองเพื่อนำไปประกอบร่างและสร้างไวรัสตัวใหม่ๆ ขึ้นมา เมื่อกรรไกรนี้ถูกยาเข้าไปล็อกและทำลายการทำงาน เชื้อไวรัสก็จะไม่สามารถแบ่งตัวหรือเพิ่มจำนวนภายในเซลล์ของร่างกายเราได้อีกต่อไป
การหยุดยั้งวงจรชีวิตของไวรัสตั้งแต่เนิ่นๆ นี้เองที่ช่วยให้ระบบภูมิคุ้มกันของเรามีเวลาจัดการกับเชื้อที่หลงเหลืออยู่ ทำให้ไวรัสไม่สามารถแพร่กระจายจนก่อให้เกิดอาการเจ็บป่วยได้ ความน่าสนใจยิ่งไปกว่านั้นคือ เอนไซม์โปรตีเอสที่เป็นเป้าหมายโจมตีของยานี้ ถือเป็นโครงสร้างพื้นฐานสำคัญที่พบได้ในไวรัสโคโรนาแทบทุกสายพันธุ์ และเป็นส่วนที่ไม่ค่อยเกิดการกลายพันธุ์เหมือนกับโปรตีนหนาม (Spike protein) ที่อยู่ภายนอกตัวไวรัส จากกลไกการออกฤทธิ์ที่เข้าไปจัดการกับจุดอ่อนสำคัญซึ่งใช้ร่วมกันในตระกูลไวรัสโคโรนานี้เอง ทำให้นักวิทยาศาสตร์และผู้เชี่ยวชาญทางการแพทย์ประเมินว่า ยาเอนซิทรีลเวียร์ไม่เพียงแต่จะใช้ได้ผลดีกับเชื้อโควิด-19 ในปัจจุบันเท่านั้น แต่ยังมีศักยภาพสูงมากที่จะถูกนำไปใช้เป็นอาวุธสำคัญในด่านหน้า เพื่อรับมือกับการแพร่ระบาดใหญ่ของไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ ๆ ที่อาจอุบัติขึ้นได้อีกในอนาคต
แม้ว่ายาตัวนี้จะได้รับการพิสูจน์และนำมาใช้ในช่วงเวลาที่ความตื่นตระหนกจากการระบาดใหญ่ได้ผ่านพ้นไปแล้ว แต่มันกลับมีความหมายมากสำหรับผู้สูงอายุ ผู้ที่มีโรคประจำตัว หรือผู้ที่มีภูมิคุ้มกันบกพร่อง เพราะเมื่อคนกลุ่มนี้ต้องใช้ชีวิตร่วมกับผู้ที่ติดเชื้อ ยาเอนซิทรีลเวียร์จะเป็นเสมือนเกราะป้องกันที่ช่วยลดความสูญเสียและป้องกันไม่ให้พวกเขาต้องเจ็บป่วยรุนแรง การค้นพบนี้จึงไม่เพียงแต่เป็นความสำเร็จทางวิชาการแพทย์ แต่ยังเป็นความหวังใหม่ที่ช่วยให้เราทุกคนสามารถใช้ชีวิตร่วมกับโควิด-19 ได้อย่างปลอดภัย และพร้อมรับมือกับภัยคุกคามจากไวรัสโคโรนาในอนาคตได้อย่างอุ่นใจมากยิ่งขึ้น
- คอนเทนต์พิเศษ
สำหรับคุณ - TOP สุขภาพ
- วิดีโอยอดนิยม
