ช่วงใกล้ส่งท้ายปีเก่าเข้าสู่ปีใหม่อย่างนี้ เชื่อว่าหนึ่งในกิจกรรมที่หลายคนสนใจทำคือ “การดูดวง” เพราะอยากรู้ว่า ชีวิตในปีหน้าของเราจะเป็นอย่างไรบ้าง เรื่องไหนจะดี เรื่องไหนจะร้าย เรื่องไหนควรต้องระมัดระวังเป็นพิเศษ
แต่การดูดวงในปัจจุบันก็มีหลากหลายรูปแบบ ทั้งดูดวงตามวันเกิด ดูดวงตามลัคนาราศี ดูดวงด้วยลายมือ หรือดูดวงแบบมีอุปกรณ์อย่างเช่น “ไพ่ทาโรต์” หรือแม้กระทั่ง “หมอดูไพ่ป๊อก” ก็มี
สมาคมโหร ฯ เปิดดวง 12 ราศีประจำปี 2567 ใครจะรุ่งใครจะปังเช็กเลย!
บางคนอาจมองว่า การที่มีหมอดูใช้ไพ่ป๊อก ซึ่งเป็นไพ่ที่มีจุดประสงค์หลักเพื่อการเล่นเกมต่าง ๆ แต่นำมาใช้ในการทำนายดวงชะตา เป็นเรื่องแปลก แต่สายมูทั้งหลายทราบหรือไม่ว่า ไพ่ทาโรต์ที่ขึ้นชื่อเรื่องความขลังและพลังในการเปิดเผยความจริงนั้น แท้จริงแล้วจุดเริ่มต้นมาจาก “เกมการ์ด”
ไพ่ทาโรต์ เคยเป็นแค่ “เกมการ์ด” มาก่อน?
ต้องทำความเข้าใจก่อนว่า เกมการ์ด เป็นการเล่นเกมประเภทหนึ่งคล้ายเกมกระดาน แต่ใช้ไพ่หรือการ์ดต่างๆ เป็นอุปกรณ์หลัก แต่ละเกมก็จะมีไพ่ กฎกติกา และความสนุกที่แตกต่างกันออกไป ในยุคสมัยปัจจุบันก็เช่น การ์ดยูกิ (Yu-gi-oh) การ์ดโปเกมอน (Pokemon TCG) รวมไปถึงเกมการ์ดแบบออนไลน์อย่าง Hearthstone เป็นต้น
พอทราบอย่างนี้แล้ว หลายคนก็อาจเกิดความกังขาว่า จริงหรือ? ที่ไพ่ทาโรต์เคยเป็นเกมการ์ดไม่ต่างอะไรจากการ์ดยูกิ (ที่ครูฝ่ายปกครองชอบยึดทั้งที่ไม่ใช่การเล่นพนัน)
เรื่องนี้ต้องย้อนกลับไปตั้งแต่ช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 1440 หรือก่อนหน้านั้น เท่ากับเกือบ 600 ปีที่แล้ว ที่ยุโรป ไม่ชัดเจนว่าเป็นเยอรมนีหรืออิตาลี ได้มีการคิดค้นเกมการ์ดแบบง่ายขึ้นมา ในลักษณะที่เป็นการเอาชนะกันด้วยการ “ดวลแต้ม” คล้ายการเล่นไพ่ป๊อกในปัจจุบัน เรียกกันว่า “ทาร็อกชี” (Tarocchi) หรือในภาษาเยอรมันเรียกว่า “คาร์นอฟเฟล” (Karnoffel)
ไฟ่ทาร็อกชีแบ่งออกเป็น 4 หน้า ซึ่งเชื่อกันว่าเป็นต้นแบบของหน้าไพ่ป๊อกในปัจจุบัน ได้แก่ คทา (ดอกจิก), เหรียญ (ข้าวหลามตัด), ถ้วย (โพธิ์แดง) และดาบ (โพธิ์ดำ) แต่ละหน้ามี 14 ใบ เรียงตั้งแต่เลข 1-10 และ 4 ใบสุดท้ายจะเป็น เพจหรือแจ็ก (มหาดเล็ก), ไนต์ (อัศวิน), ควีน (ราชินี) และคิง (กษัตริย์) รวมมี 56 ใบ
ต่อมา มีการเพิ่มไพ่ใบใหญ่ (Trump Card) ที่เรียกว่า “ทรีออนฟี” (Trionfi แปลว่า ชัยชนะ) เข้าไปอีก 21 ใบ และไพ่ใบพิเศษอีก 1 ใบ คือ “เดอะ ฟูล” (The Fool) รวมเป็น 22 ใบ
ไม่ชัดเจนว่า ไพ่ทรีออนฟีถูกคิดค้นขึ้นมาเพื่อใช้เล่นกับไพ่ทาร็อกชีโดยเฉพาะ หรือถูกสร้างขึ้นมาเพื่อเล่นเกมการ์ดอื่น ทรีออนฟีแต่ละใบจะมีภาพประกอบเชิงเปรียบเทียบที่แตกต่างกัน เชื่อว่าภาพประกอบไพ่ใบใหญ่ในยุคแรกอาจเป็นตัวแทนของบุคคลต่าง ๆ ในขบวนแห่ชัยชนะของอาณาจักรโรมัน
เดิมทีไพ่ทรีออนฟีไม่มีหมายเลขกำกับไว้ ดังนั้น จึงจำเป็นต้องจำลำดับของเหล่านี้เอง วัตถุประสงค์ของไพ่เหล่านี้จะทำหน้าที่เป็นชุดไพ่ที่เหนือกว่าทาร็อกชีทั้ง 56 ใบ
นี่เองคือจุดเริ่มต้นของไพ่เล็ก 56 ใบที่เรียกว่า “ไมเนอร์อาร์คานา” (Minor Arcana) และไพ่ใบใหญ่ 22 ใบที่เรียกว่า “เมเจอร์อาร์คานา” (Major Arcana)
ต่อมาไพทาร็อกชีก็ได้รับความนิยมและแพร่กระจายไปทั่วยุโรป จนเกิดชื่อเรียกที่ต่างกันออกไปตามแต่ละประเทศ แต่ที่โด่งดังที่สุดคือ “ไพ่ทาโรต์” ของฝรั่งเศส ที่กลายมาเป็นชื่อที่เราคุ้นเคยกันทุกวันนี้ด้วย
มีข้อมูลว่า มีสำรับไพ่ทาโรต์ที่เก่าแก่ที่สุดอยู่ 3 ชุดที่เหลือรอดมาจนถึงปัจจุบัน หนึ่งในนั้นคือ วิสคอนติทาโรต์ (Visconti Tarot) ที่คาดว่าถูกสร้างขึ้นเพื่อมอบให้กับ ฟิลิปโป มาเรีย วิสคอนติ ดยุกของมิลาน โดยเหลืออยู่ 69 ใบและถูกเก็บรักษาไว้ที่มหาวิทยาลัยเยลในสหรัฐฯ
ที่น่าสนใจคือ จากหลักฐานเท่าที่มี ช่วงเวลากว่า 300 ปีแรกหลังไพ่ทาโรต์ถือกำเนิด พวกมันจะถูกใช้เพื่อการเล่นการ์ดเกมเท่านั้น ไม่เคยถูกใช้เป็นหนึ่งในอุปกรณ์เพื่อการทำนายแต่อย่างใด นั่นหมายความว่า ศาสตร์ของการใช้ไพ่ทาโรต์เพื่อทำนายชะตานั้น เพิ่งเกิดขึ้นราว 300 ปีหลังนี้เอง
จุดกำเนิดของไพ่ทาโรต์ในฐานะไพ่ทำนายชะตา
ช่วงปี ค.ศ. 1700-1800 นวนิยายแนวกอทิก ซึ่งมีเนื้อหาแนวลึกลับสยองขวัญ สิ่งเหนือธรรมชาติ และคำพยากรณ์ ได้รับความนิยมอย่างมาก ภาพวาดไพ่ทาโรต์ซึ่งมีลายเส้นดูเก่าแก่จึงกลายเป็นหนึ่งในวัตถุที่น่าสนใจในการหยิบยกมาองค์ประกอบของเรื่องแต่งลึกลับต่าง ๆ
ชุมชนนักไสยศาสตร์และผู้คลั่งไคล้ในสิ่งเหนือธรรมชาติในยุคนั้น โดยเฉพาะในฝรั่งเศส จึงเริ่มมองข้ามประวัติศาสตร์ของไพ่ทาโรต์ และสร้างให้ไพ่ทาโรต์กลายเป็นหนึ่งในเครื่องมือทำนายชะตานับตั้งแต่นั้น โดยมีการคิดค้นชุดไพ่ทาโรต์ขึ้นมาใหม่เพื่อเน้นเรื่องไสยศาสตร์และการทำนายโดยเฉพาะ
หนึ่งในชุดสำรับไพ่ทาโรต์ที่ชัดเจนว่าถูกสร้างขึ้นมาเพื่อวัตถุประสงค์ทางความเชื่อคือชุดที่มี “Pentacle” หรือดาว 5 แฉก ที่ในบางตำราว่ากัน่าเป็นสัญลักษณ์ของเวทมนตร์
ทั้งนี้ มีบางคนที่ไม่เชื่อในประวัติศาสตร์ของไพ่ทาโรต์ เช่น อเลสเตอร์ โครว์ลีย์ นักมายากล ผู้เชื่อว่าไพ่ทาโรต์มีต้นกำเนิดมาจากคัมภีร์แห่งธอธ (Book of Thoth) หนังสือที่รวบรวมข้อมูลและคำตอบของปริศนาทั้งหมดในจักรวาล เป้นคัมภีร์ของเทพธอธ เทพแห่งความรู้และเวทมนตร์ในปกรณัมอียิปต์
นี่คือเรื่องราวของไพ่ทาโรต์ ที่จุดกำเนิดของมันอาจสวนทางกับสิ่งที่เราเชื่อมาทั้งชีวิต บางคนอาจคิดว่า เหตุผลของการสร้างไพ่ทาโรต์คือเพื่อแสวงหาทางออกในความสิ้นหวัง หรือเพื่อตามหาคำตอบที่ยากจะค้นหาด้วยวิธีการปกติ แต่ความจริงแล้ว ไพ่ทาโรต์เคยเป็นเพียงเกมการ์ดเพื่อความสนุกสนานล้วน ๆ
อย่างไรก็ดี บทความนี้ไม่ได้ถูกเขียนขึ้นเพื่อต่อต้านความเชื่อของใคร การทำนายชะตามีวัตถุประสงค์เพื่อการค้นพบตนเองทางจิตวิญญาณและเตรียมพร้อมรับมือในสิ่งที่ผู้คนเกรงว่าจะเกิดขึ้น หากไพ่ทาโรต์ ไม่ว่าจะมีจุดเริ่มต้นอย่างไร สามารถสร้างความสบายใจหรือมอบทางออกให้กับใครได้ นั่นก็ถือว่ามันได้บรรลุวัตถุประสงค์แล้ว...
สำหรับใครที่สนใจเรื่องราวเกี่ยวกับดวงชะตา สามารถติดตามรายการ “มูดูมั้ย” ทุกวันอาทิตย์ เวลา 19.00 น. ทางยูทูบ PPTV HD 36
เรียบเรียงจาก Britannica / The Guardian / The Metropolitan Museum Art
ภาพจาก PAUL J. RICHARDS / AFP
เปิดคำพิพากษาเต็ม คุก “ลุงพล” 20 ปี คดีน้องชมพู่ ยกฟ้องป้าแต๋น
แผ่นดินไหวจีนขนาด 6.2 เขย่ามณฑลกานซู่ เสียชีวิตแล้วมากกว่า 100 ราย
"4 ราศี ดวงการงานดีที่สุด ปี 2567" มีโอกาสเลื่อนขั้น โยกย้าย!
- คอนเทนต์พิเศษ
สำหรับคุณ - TOP ไลฟ์สไตล์
- วิดีโอยอดนิยม
