รวมให้แล้ว! "คเณศจตุรถี 2569" ต้องเตรียมอะไรบ้าง? พร้อมบทสวด-พิกัดไหว้

วันคเณศจตุรถี เป็นเทศกาลสำคัญของชาวฮินดูที่จัดขึ้นเพื่อเฉลิมฉลองพระพิฆเนศ โดยผู้ศรัทธาจะร่วมบูชาและแสดงความเคารพต่อองค์พระพิฆเนศ

บางตำราระบุว่าช่วงเทศกาลดังกล่าวเป็นวันประสูติของพระพิฆเนศ ทำให้หลายคนสับสนกับ "วันคเณชยันตี" ซึ่งเป็นวันประสูติของพระองค์เหมือนกัน

หากอ้างอิงจากชาวฮินดูในรัฐมหาราษฏระ ซึ่งเป็นรัฐที่บูชาพระพิฆเนศเป็นใหญ่ ถือว่าวันนี้เป็นวันเฉลิมองค์พระคเณศอันยิ่งใหญ่ โดยมีระยะเวลาในการไหว้ถึง 10-11 วัน

 

Magnific/Magnific

งานวันแรกจะตรงกับวันขึ้น 4 ค่ำ และสิ้นสุดในวันอนันตจตุรทศี ขึ้น 14 ค่ำ เดือนภัทร ซึ่งปีนี้ตรงกับวัน ที่ 14-25 กันยายน 2569

สำหรับผู้ที่ต้องการสักการะพระพิฆเนศในช่วงเทศกาลคเณศจตุรถี นอกจากการทำความรู้จักความหมายและความสำคัญของเทศกาลแล้ว การเตรียมเครื่องสักการะ รวมถึงบทสวดที่ใช้ในการบูชา ก็เป็นอีกส่วนหนึ่งที่ผู้ศรัทธาให้ความสำคัญ

ในช่วงเทศกาล ผู้ที่ศรัทธาสามารถอัญเชิญหรือจัดตั้งเทวรูปพระพิฆเนศเพื่อประกอบพิธีบูชาในช่วงคเณศจตุรถี ระหว่างที่อัญเชิญท่านมาอาจต้องทำความสะอาดเทวรูปก่อน

เมื่อเสร็จพิธีให้อัญเชิญกลับหิ้ง ไม่จำเป็นต้องลอยน้ำ มีการถวายสักการะ สวดมนต์ และถวายอาหารหรือขนมโมทกะ ซึ่งเป็นหนึ่งในขนมที่มีความเกี่ยวข้องกับการบูชาพระพิฆเนศ

สิ่งที่ต้องจัดเตรียมก่อนพิธีไหว้

• โต๊ะและผ้าปู นิยมใช้เป็นสีแดงหรือสีส้ม  ซึ่งเป็นสีที่สื่อถึงพลังงาน และเป็นสีที่นิยมใช้บูชาพระพิฆเนศ
• น้ำเปล่า ใส่ถ้วย พร้อมช้อนสะอาด สำหรับใช้ตักถวายเทวธูปในขั้นตอนต่างๆของพิธี
• น้ำปัญจมรัตน์ (ปัญจามฤต) ประกอบด้วย นม โยเกิร์ต เนย น้ำผึ้ง และน้ำตาลทรายหรือน้ำอ้อย ใช้สำหรับถวายหรือประกอบพิธีตามธรรมเนียม
• ผ้าที่ใช้สำหรับเช็ดทำความสะอาดหรือล้างเทวธูป ใช้สำหรับเช็ดทำความสะอาดในขั้นตอนประกอบในพิธี
• ผ้าสำหรับแต่งเทวรูป ถ้าไม่มี สามารถใช้ด้ายฝ้ายสีแดงหรือด้ายที่ยอมสี ฉีกเป็นเส้นให้เหมาะกับขนาดเทวธูป เพื่อใช้คล้องแทนผ้าได้
• ผงสำหรับจุ่มเจิม ใช้สำหรับประกอบพิธีสักการะและเจิมเทวรูป
• น้ำหอมสำหรับประพรมเทวรูป
• เครื่องประดับ เช่น สร้อย กำไล ถ้าไม่มีถวาย อาจใช้เหรียญเงินหรือเหรียญทอง แทนของมีค่า
• ดอกไม้ มาลัย ดอกชบา ธูป หรือ กำยัน เทียน ผลไม้ตาฤดูกาล เครื่องดื่ม อาหารสำหรับถวาย
• ขนมหวาน ลาดู โมทกะ หมาก พลู หญ้าแพรก

บทสวดบูชาพระพิฆเนศ

หลังจากที่เราเตรียมของที่จะบูชาพระพิฆเนศในวันคเณศจตุรถีเสร็จแล้ว ยังมีบทสวดที่บูชาพระพิฆเนศที่ใช้อย่างแพร่หลายและนิยมมี 3 บท ได้แก่

• "โอม ศรี คเณศายะ นะมะหะ" ซึ่งเป็นบทสวดสั้น ๆ ที่ใช้ในการอัญเชิญและบูชาพระพิฆเนศ เพื่อขอพรให้ปัญญา และความสำเร็จ เข้ามาในชีวิต
• "คเณศะ มนตรา" บทสวดดั้งเดิมของอินเดียโบราณ เป็นอีกหนึ่งบทที่นิยมมาก มักใช้ในพิธีสำคัญ
• "โอม กันกันปัตเย นะมะหะ" บทนี้สวดเพื่อขจัดอุปสรรคและขอความสำเร็จ

เมื่อท่องบทสวดเสร็จแล้ว ปิดท้ายบทาสวด “โอม ศานติ ศานติ ศานติ และจึงขอพรได้ตามปราถนา การขอพรจากพระพิฆเนศสามารถขอได้หลายเรื่อง เนื่องจากพระพิฆเนศเป็นเทพเจ้าแห่งปัญญา ความสำเร็จ และการขจัดอุปสรรค

แจกพิกัดไหว้องค์พระพิฆเนศ

หลังจากที่ทางเราได้แนะนำของไหว้และบทสวดบูชาพระพิฆเนศเรายังมีพิกัดสถานที่แนะนำที่ไหว้ในเทศกาล วันคเณจตุรถีด้วย!

พระพิฆเนศ มหาวิทยาลัย ศิลปากร วิทยาเขต สารสนเทศเพชรบุรี

สำหรับการสักการะพระพิฆเนศ ภายในมหาวิทยาลัยศิลปากร วิทยาเขตสารสนเทศเพชรบุรี มหาวิทยาลัยมีการจัดพิธีสักการะและบวงสรวงองค์พระพิฆเนศในโอกาสต่างๆ โดยในพิธีมีการจุดธูปและเทียนเพื่อสักการะองค์พระพิฆเนศ เปิดให้บริการทุกวันเวลา 08.00-18.00 น.

เทวาลัยพระพิฆเนศ สี่แยกรัชดา-ห้วยขวาง

เทวาลัยพระพิฆเนศ ตั้งอยู่ใจกลางสี่แยกห้วยขวาง กรุงเทพมหานคร สามารถเดินทางมาด้วยรถไฟฟ้าใต้ดินสีน้ำเงิน สถานีห้วยขวาง ทางออก 4 หรือจะใช้รถยนตร์ส่วนตัว ขับมาจอดบริเวณรถใกล้เคียงได้

สำหรับการสักการะพระพิฆเนศที่ศาลนี้ ผู้บูชาสามารถนำเครื่องสักการะมาเเองได้หรือจะมาซื้อจากร้านค้าหน้าศาลก็ได้เช่นกัน อย่างไรก็ตามด้วยจะต้องมีการถอดรองเท้าก่อนเข้าเทวาลัยแนะนำว่าให้ใส่รองเท้าสวมใส่ง่ายมาจะดีที่สุด เปิดให้บริการ 24 ชั่วโมง

วัดสมานรัตนาราม จ.ฉะเชิงเทรา

วัดสมานรัตนาราม เป็นวัดราษฎร์สังกัดคณะสงฆ์ ฝ่ายธรรมยุติกนิกาย ตั้งอยู่ริมแม่น้ำยางประกงในตำบลบางแก้ว อำเภอเมือง จังหวัดฉะเชิงเทรา ถือเป็นวัดที่ประดิษฐานองค์พระพิฆเนศ

ปางนอนเสวยสุข องค์ใหญ่ที่สุดในประเทศไทย ด้วยความสูงถึง 16 เซนติเมตร เชื่อว่าปางนี้จะประทานพรให้ผู้ศรัทธามีกินมีใช้ อยู่อย่างสุขสบาย นอกจากความสวยงามขององค์ประทานแล้ว รอบๆ ฐานยังมีองค์พระพิฆเนศปางต่างๆ อีก 32 ปางให้ชมกันอีกด้วย

เปิดให้บริการ 24 ชั่วโมง แต่หลังจาก 5 โมงเย็นเป็นต้นไป ร้านค้าและอาคารภายในบางส่วนอาจจะปิดให้บริการ

ศาลพระพิฆเนศ เซนทรัลเวิลด์

พระพิฆเนศหน้าศูนย์การค้าเซนทรัลเวิลด์ เป็นอีกหนึ่งสถานที่ที่สักการะได้รับความนิยม ในย่านราชประสงค์ มีลักษณะเป็น องค์ประทับนั่ง มีพระเศียรเป็นช้างและพระวรกายเป็นมนุษย์

และเป็นจุดสักการะที่อยู่ใกล้กับศาลพระตรีมูรติ สามารถนำธูปและดอกไม้หรือพวงมาลัยสด เช่น ดอกดาวเรือง กุหลาบและมะลิ นำไปถวาย เวลาเปิดเข้าให้สักการะ วันพฤหัสบดี เปิดถึงเวลา 22.00 น. วันอื่น ๆ เปิดให้สักการะ ถึงเวลา 20.00 น.

อุทยานพระพิฆเนศ องค์ยืน คลองเขื่อน

เป็นสถานที่ประดิษฐาน พระพิฆเนศองค์ยืนขนาดใหญ่ ซึ่งทางอุทยานระบุว่าเป็นพระพิฆเนศองค์ยืนที่สูงที่สุดในโลก และเปิดให้ประชาชนเดินทางมากราบไหว้ ขอพร และเสริมความเป็นสิริมงคลในด้านต่างๆ มีจุดจำหน่ายเครื่องบูชาภายใน อุทยาน ดังนั้นผู้ที่เดินทางไปสามารถเตรียมเครื่องสักการะหรือเลือกชุดบูชาที่ทางอุทยานจัดไว้ได้ เปิดให้บริการทุกวันเวลา 08.00-17.00 น.

เทวสถานโบสถ์พราหมณ์

เทวสถาน สำหรับพระนคร หรือที่เรียกกันว่า โบสถ์พราหมณ์ ตั้งอยู่บริเวณ ถนนดินสอ แขวงเสาชิงช้า เขตรพระนคร กรุงเทพมหานคร ภายในเทวสถานมีโบสถ์สำคัญหลายหลัง โดยหนึ่งในองค์เทพสำคัญคือ พระมหาวิฆเนศ หรือพระพิฆเนศ ซึ่งประดิษฐานอยู่ภายในโบสถ์กลาง และมีเทวรูปพระพิฆเนศหลายองค์ เปิดให้บริการทุกวันเวลา 09.00-16.30 น.

วัดเทพมณเฑียร (สมาคมฮินดูสมาช)

วัดเทพมณเฑียร หรือสมาคมฮินดูสมาช เป็นโบสถ์พราหมณ์ลัทธไวษณพ ตั้งอยู่ด้านบนของโรงเรียนภารตวิทยาลัย ถรรศิริพงษ์ แขวงสำราษฎร์ราษฎร์ เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร สร้างขึ้นเพื่อเป็นเทวสถานของพระวิษณุและเทพเจ้าในศาสนาฮินดู

เทวสถานแห่งนี้ มีเทวรูปหินอ่อนประดิษฐานอยู่ด้วยกันหลายองค์ โดยมีพระวิษณุและพระแม่ลักษมีเป็นองค์ประธาน อีกทั้งยังมีเทวรูปองค์อื่น ๆ อาทิ พระพรหม ผู้สร้างโลก ดูงดงามอ่อนช้อยในศิลปะแบบอินเดียเหนือ พระแม่ทุรคา สัญลักษณ์แห่งความเข้มแข็งและความมีอำนาจ พระพุทธเจ้า ชาวพราหมณ์ฮินดูถือว่าเป็นอวตารปางที่เก้าของพระนารายณ์ สัญลักษณ์แห่งความไม่เบียดเบียน (อสิงหา) พระราม และ ภควดีสีดา (พระแม่สีดา) พระรามเป็นอวตารปางที่เจ็ดของพระวิษณุ และที่สำคัญมี พระพิฆเนศวร โอรสของพระอิศวรและพระแม่อุมาด้วย

พิธีกรรมภายในวัดเทพมณเฑียรในแต่ละวัน เรียกว่า "พิธีอารตี" คือการถวายไฟแก่ทวยเทพ มีขึ้นทุกวันตั้งแต่ 06.00-08.00 น. (ในวันอาทิตย์ มีจนถึง 10.00 น. หรือ 11.30 น.) และตอนเย็นของทุกวันตั้งแต่เวลา 18.30-19.30 น. ผู้ศรัทธาสามารถเข้าร่วมพิธีกรรมได้โดยไม่ต้องขออนุญาต

เทวาลัยพระพิฆเนศ บางใหญ่ จ.นนทบุรี

เทวาลัยพระพิฆเนศ บางใหญ่ ตั้งอยู่บนถนนกาญจนาภิเษก ระหว่างบิ๊กซี กับ เซ็นทรัลเวสเกต จังหวัดนนทบุรี สร้างขึ้นเพื่อสืบต่อเจตนารมณ์บรมครู อาจารย์สุชาติ รัตนสุข ผู้ก่อตั้งเทวาลัย พระพิฆเนศ ห้วยขวาง, พระตรีมูรติ ที่แยกราชประสงค์ และที่อื่น ๆ อีกมากมาย

พระพิฆเนศที่เทวาลัยแห่งนี้ เป็นองค์สำริดเหล็กและแปะทองคำ มีขนาดวัดจากฐานด้านล่างสูงเกือบ 3 เมตร ถือเป็นองค์ประทานของสถานที่ศักดิ์สิทธิ์แห่งนี้ นอกจากนี้หากได้เดินเยี่ยมชมรอบ ๆ ยังมี อาศรมปู่มหาฤาษีราชะปุตะ, พระพรหมธาดา, พระนารายณ์ทรงสุบรรณ, พระตรีมูรติ, เทพทันใจ และสิ่งศักดิ์สิทธิ์อีกหลากหลาย ให้เราได้กราบสักการะกัน เปิดให้บริการ 24 ชั่วโมง

วัดวิษณุ สาทร กรุงเทพฯ

วัดวิษณุ หรือสมาคมฮินดูธรรมสภา ตั้งอยู่ย่าน สาทร กรุงเทพฯ เป็นศาสนสถานของศาสนาฮินดูนิกายไวษณพ ภายในประดิษฐานเทวรูปศักดิ์สิทธิ์จากประเทศอินเดียหลายองค์โดยมี พระวิษณุ และพระแม่ลักษมี เป็นเทพประธาน พร้อมด้วย พระพิฆเนศ พระแม่ทุรคา พระศิวะ พระแม่ปารวตี และเทพองค์อื่น ๆ เปิดวันจันทร์-เสาร์ เวลา 06.30-12.00 น. และ 13.00-20.30 น. วันอาทิตย์เปิดเวลา 06.30-20.30 น.