“แถบสีบนเล็บ”อะไรคือปัจจัยกระตุ้นและสัญญาณบอกมะเร็งเล็บ
"เล็บ"อวัยวะปกคลุมร่างกายชนิดหนึ่งที่พบบริเวณ ปลายนิ้วมือ นิ้วเท้า ประกอบไปด้วยโปรตีนเคอราทิน สามารถบอกคามผิดปกติของร่างกายได้ และบางคนอาจมีแถบสีน้ำตาลบนเล็บ ซึ่งมีทั้งปัจจัยที่ไม่ได้เกิดจากโรคและสัญญาณอันตรายของมะเร็ง!
แถบสีน้ำตาลบนเล็บ (Longitudinal Melanonychia) เป็นลักษณะเล็บเป็นเส้นขีด หรือปื้นสีน้ำตาลตามแนวยาวของเล็บจากโคนจนถึงส่วนปลายสุดของเล็บ สีมีความแตกต่างกันตั้งแต่สีน้ำตาลอ่อนไปจนถึงสีน้ำตาลเข้มหรือสีดำ อาจมีสีสม่ำเสมอ หรือไม่สม่ำเสมอ ขนาดเป็นได้ตั้งแต่ขีดเล็กๆ ไม่ถึง 1 มิลลิเมตร ไปจนถึงปื้นสีดำทั้งเล็บ อาจมีแค่เส้นเดียว หรือหลายเส้นก็ได้ ขึ้นอยู่กับสาเหตุที่ทำให้เกิดอาการดังกล่าว โดยกรณีมีเส้นเดียวอาจมีสาเหตุมาจากการเป็นไฝบริเวณโคนเล็บ เป็นต้น
เซลล์เม็ดสีที่อยู่บริเวณโคนเล็บถูกกระตุ้นจากปัจจัยต่าง ๆ ได้แก่
- การบาดเจ็บบริเวณโคนเล็บ จากการทำเล็บ
- การกัด หรือ แกะเล็บ การขัดถู เสียดสี
- จากการสวมรองเท้าหัวแคบ
- การรับยา เคมีบำบัด ยาต้าน HIV บางชนิด
- การติดเชื้อ HIV
- การฉายแสง
- การตั้งครรภ์
- โรคทางพันธุกรรมบางชนิดที่ทำให้มีเม็ดสีเพิ่มจำนวนขึ้นตามผิวหนัง เยื่อบุ ต่าง ๆ
- โรคแอดดิสัน (Addison’s disease) จากต่อมหมวกไตทำงานบกพร่อง
- เกิดตามหลังโรคสะเก็ดเงินของเล็บ การติดเชื้อราของเล็บ
นอกจากปัจจัยกระตุ้นดังกล่าวเนื้องอกของเซลล์ส่วนประกอบของผิวหนังบริเวณเล็บ หรือ การเกิดเนื้องอกของเซลล์เม็ดสีบริเวณเล็บ ซึ่งก็คล้ายกับการเกิดกระ หรือ ไฝของผิวหนัง ทั้งนี้รวมถึงมะเร็งไฝ (Melanoma) ด้วย
“เล็บพยากรณ์โรค” ยกขึ้นมาเช็กกันสักนิด รับมือได้หาแพทย์ทัน
มะเร็งผิวหนังชนิดเมลาโนมาบริเวณเล็บ (nail melanoma)
พบได้ไม่บ่อยแต่มีความรุนแรง ดังนั้นจึงเป็นโรคที่ควรได้รับการวินิจฉัยที่ถูกต้องและรวดเร็ว เพื่อลดโอกาสเสี่ยงของการกระจายของเซลล์มะเร็งไปที่ต่อมน้ำเหลืองและบริเวณอื่นๆของร่างกาย การวินิจฉัยอาศัยการตัดชิ้นเนื้อเพื่อส่งตรวจทางพยาธิวิทยา สำหรับอาการแสดงที่ทำให้สงสัยว่าอาจจะเป็นมะเร็งเช่น เส้นสีน้ำตาล หรือดำบริเวณเล็บที่มีขอบเขตไม่ชัดเจน สีไม่สม่ำเสมอ มีขนาดใหญ่มากกว่าหรือเท่ากับ 3 มิลลิเมตร พบอาการแสดงอื่นๆ นอกจากเส้นสีน้ำตาลที่เล็บร่วมด้วย เช่น มีการเปลี่ยนแปลงของผิวเล็บ มีเม็ดสีกระจายผิดปกติที่ขอบเล็บ (Hutchinson’s sign) มีแผล มีก้อน หรือเลือดออกง่ายเป็นต้น โดยเฉพาะในคนที่เริ่มมีอาการครั้งแรกในวัยกลางคน หรือในวัยสูงอายุ ร่วมกับมีประวัติครอบครัวของการเป็นมะเร็งชนิดนี้มาก่อน ให้สงสัยว่าอาจจะเป็นมะเร็งได้ ดังนั้นกรณีที่พบเส้นสีน้ำตาลที่เล็บที่มีลักษณะดังที่กล่าวมาข้างต้น ควรรีบไปพบแพทย์ผู้เชี่ยวชาญเพื่อการวินิจฉัยและการรักษาที่ถูกต้อง
เมื่อไหร่ควรสงสัยมะเร็งที่เล็บ
- อายุมากกว่า 50 ปี
- มีประวัติมะเร็งไฝในตนเองหรือครอบครัว
หากตรวจร่างกายหรือตรวจภายใต้กล้องขยายพิเศษ (Dermoscope) แล้วพบลักษณะที่อาจเข้าได้กับมะเร็งไฝ แพทย์จะพิจารณาการตัดชื้นเนื้อบริเวณโคนเล็บเพื่อยืนยันการวินิจฉัยและหาแนวทางการรักษาต่อไป
ขอบคุณข้อมูลจาก : โรงพยาบาลกรุงเทพ และ กระทรวงสาธารณสุข
ภาพจาก : Freepik และ shutterstock
6 กลุ่มอาหารสู้แดด ปกป้องเซลล์ผิวถูกทำลายต่อต้านมะเร็งผิวหนัง
ไฝแบบไหน? สัญญาณมะเร็งผิวหนัง มีเยอะเสี่ยงมากกว่าคนอื่น 7 เท่า!