"ผู้สูงอายุ" กินยาเท่าที่จำเป็น-ตามแพทย์สั่ง ปลอดภัยไม่เป็นพิษร่างกาย
ผู้สูงอายุหลายคนคิดว่ากินยาเยอะจะช่วยให้สุขภาพแข็งแรงขึ้น แต่อันที่จริงกลับเป็นพิษกับร่างกายเผยวิธีใช้ยาในผู้สูงอายุ เพิ่มการดูดซึมที่มีประสิทธิภาพมากกว่า
ผู้สูงอายุ เป็นวัยที่ประสบปัญหาด้านสุขภาพจากความเสื่อมของร่างกาย ทำให้เกิดโรคประจำตัว ภูมิคุ้มกันถดถอย เจ็บป่วย ติดเชื้อ และเกิดอุบัติเหตุได้ง่ายกว่าวัยหนุ่มสาวอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ บางรายจึงจำเป็นต้องใช้ยาหลายขนาน แน่นอนว่าการใช้ยาในผู้สูงอายุนั้นมีความละเอียดอ่อนมากกว่าในบุคคลทั่วไป เนื่องจากความสูงวัยทำให้ การดูดซึมยาลดลง ซึ่งอาจเป็นเพราะมีการไหลเวียนเลือดที่ทางเดินอาหารน้อยกว่าเดิม มีน้ำย่อยในทางเดินอาหารน้อยลง
นอกจากนี้เมื่ออายุมากขึ้น สัดส่วนของเนื้อเยื่อไขมันจะเพิ่มขึ้น เป็นผลให้ยานอนหลับบางชนิดเช่น ไดอะซีแพม (diazepam) ซึ่งชอบจับกับเนื้อเยื่อไขมัน อยู่ในร่างกายนานขึ้น และมีฤทธิ์นานกว่าเดิม
ในส่วนของการกำจัดยาออกจากร่างกายนั้นพบว่า ผู้สูงอายุจะมีการเสื่อมถอยของอวัยวะต่างๆ ตับมีขนาดเล็กลง เลือดที่ไปตับน้อยลง ปริมาณและความสามารถของเอ็นไซม์ในตับในการเปลี่ยนสภาพยาลดน้อยลง จำนวนหน่วยกรองในไตน้อยลง และเลือดที่มายังไตน้อยลง เป็นผลให้ยาถูกกำจัดออกทางตับและไต ได้น้อยลง และยามีระดับในเลือดสูงและอยู่นานกว่าในคนทั่วไป ดังนั้นการใช้ยาในผู้ป่วยสูงอายุ จึงต้องมีการปรับขนาดยาให้เหมาะสมตามสภาพร่างกายของแต่ละบุคคล ภายใต้การดูแลของแพทย์ และเภสัชกรเพื่อความปลอดภัยสูงสุด
ผู้สูงอายุใช้ยาอย่างปลอดภัย
- ใช้ยาตามแพทย์สั่งอย่างเคร่งครัด
- ไม่ปรับเพิ่มลดขนาดยาเอง
- เข้ารับการตรวจติดตามการรักษาอย่างสม่ำเสมอ เพื่อดูการตอบสนองของยา และติดตามการทำงานของตับ ไต เพื่อปรับขนาดยาให้เหมาะสม
- ไม่ซื้อยากินเอง เนื่องจากอาจเกิดปัญหายาตีกันกับยาที่รับประทานอยู่เดิม จนอาจเกิดผลเสียรุนแรง
ป้องกันการหกล้มผู้สูงอายุ ลดพิการ-เสียชีวิต แนะวิธีปฐมพยาบาลเบื้องต้น!
ทั้งนี้ อาหารเสริม หรือยาสมุนไพรต่างๆ ก็เป็นอีกปัจจัยที่มีผลต่อการใช้ยา ดังนั้นควรแจ้งให้แพทย์ทราบ และใช้ตามคำแนะนำของแพทย์และเภสัชกรอย่างเคร่งครัด สุดท้ายนี้ไม่ว่าเราจะอายุมากขึ้นหรือมีปัญหาสุขภาพ ต้องใช้ยาวันละหลายๆอย่าง แต่หากเราใช้ยาอย่างถูกวิธี ไม่ขาดยาหรือรับประทานยาเกินที่กำหนด
ขอบคุณข้อมูลจาก : โรงพยาบาลสมิติเวช ศรีนครินทร์
6 ปัญหาที่พบบ่อยในผู้สูงอายุ สาเหตุของอาการหลงลืม ทรงตัวยากหกล้ม
10 วิธีดูแลผู้สูงอายุที่ช่วยเหลือตัวเองได้น้อย ลดการหกล้ม โรคแทรกซ้อน