ป้องกันท้องร่วง โรคระบบทางเดินอาหารช่วงน้ำท่วม เผยอาหารปนเปื้อนง่าย
สถานการณ์น้ำท่วม นอกจากพัดความเสียหายมา ยังพัดสารพัดโรคภัยไข้เจ็บตามมาด้วย โดยเฉพาะเรื่องอาหารการกินที่ต้องระวังเป็นพิเศษ เผย โรคระบบทางเดินอาหาร โรคอุจจาระร่วง อาหารเป็นพิษ อาการต้องระวัง แนะเทคนิคดูแลไม่ให้ป่วย เลือกกินอาหารไม่ปนเปื้อนง่าย
โรคระบบทางเดินอาหาร อาทิ โรคอุจจาระร่วง อาหารเป็นพิษ อหิวาตกโรค โรคบิด ไทฟอยด์ และโรคตับอักเสบ นับเป็นปัญหาอย่างยิ่งในช่วงหน้าฝนและสถานการณ์น้ำท่วมขัง ที่ขณะนี้ในหลายจังหวัดกำลังวิกฤติ โดยเกิดจากการกินอาหารที่ปนเปื้อนเชื้อโรค ที่สร้างสารพิษนี้แม้จะผ่านการปรุงสุกด้วยความร้อนจนเชื้อโรคตายไปแล้ว แต่สารพิษจากเชื้อโรคยังคงอยู่ในอาหารและก่อให้เกิดโรคอาหารเป็นพิษได้ ซึ่งมักพบใน
- อาหารที่ปรุงสุกๆ ดิบๆ
- อาหารกระป๋อง
- อาหารทะเล
- น้ำนมที่ยังไม่ได้ผ่านการฆ่าเชื้อ
- อาหารที่ทำไว้ล่วงหน้านาน ๆ แล้วไม่ได้แช่เย็นไว้ หรือไม่ได้อุ่นให้ร้อนเพียงพอก่อนรับประทาน
อาหารที่มักจะพบการปนเปื้อนของเชื้อโรคที่เป็นเหตุให้เกิดอาหารเป็นพิษ ได้แก่
- เนื้อสัตว์ ปลา ไข่
- สลัด ไส้แซนด์วิช
- ผลิตภัณฑ์ที่ทำจากนม ฯลฯ
อาหารเหล่านี้มักจะมีการเตรียมวัตถุดิบ และถูกทิ้งไว้ที่อุณหภูมิห้องเป็นช่วงเวลาหนึ่ง นอกจากนี้ยังพบมากในน้ำแข็งและเครื่องดื่มผสมน้ำแข็ง
อาการระบบทางเดินอาหารต้องระวัง
- ถ่ายอุจจาระเหลว หรือถ่ายเป็นน้ำ หรือมีมูกเลือด
- ปวดท้อง คลื่นไส้ อาเจียน
- ปวดศีรษะ มีไข้ ปวดเมื่อยตามตัว
- เบื่ออาหาร
- ตัวเหลือง ตาเหลือง
สัญญาณอันตรายโรคอุจจาระร่วง
- ภาวะอาหารเป็นพิษมักจะไม่มีอาการรุนแรง และเป็นไม่นาน ส่วนใหญ่จะมีอาการ 1- 2 วัน บางรายอาจจะมีอาการคลื่นไส้ อาเจียน ปวดท้อง เป็นอาการเด่น
- บางรายอาจจะท้องเสีย ถ่ายเป็นน้ำ เป็นอาการเด่น โดยอาการอาจเกิดขึ้นเร็วใน 0.5 - 6 ชั่วโมงหลังจากรับประทานอาหารที่ปนเปื้อนเชื้อโรค
- อาจมีไข้ต่ำๆ ปวดเมื่อยตามเนื้อตัว
- ที่มีภูมิต้านทานน้อย เช่น เด็กทารก เด็กเล็ก ผู้สูงอายุ ผู้ป่วยโรคเรื้อรังต่างๆ อาจมีอาการรุนแรงและทำให้ถึงกับเสียชีวิตได้
ป้องกันไฟดูด กรณีน้ำท่วมบ้าน-เดินลุยน้ำขัง วิธีปฐมพยาบาลไฟดูดเบื้องต้น
การป้องกันโรคทางเดินอาหาร
- หลีกเลี่ยงการดื่มน้ำแข็ง หรือเครื่องดื่มผสมน้ำแข็ง (จากแหล่งผลิตที่ไม่น่าไว้วางใจ)
- ทานอาหารที่ปรุงสุกและสะอาด อาหารกระป๋องที่ยังไม่หมดอายุ กระป๋องไม่บวมหรือเป็นสนิม
- ควรดื่มน้ำสะอาดบรรจุขวดที่มีมาตรฐาน อย. หรือน้ำที่ผ่านเครื่องกรองน้ำ หรือต้มน้ำให้สุก
- น้ำประปาสามารถใช้ดื่มได้ในภาวะปกติ แต่ในภาวะน้ำท่วมอาจมีการปนเปื้อนของเชื้อโรคเข้าสู่ระบบท่อน้ำ ถ้าจะดื่มน้ำประปาควรต้มให้เดือด หรือกรองน้ำและนำใส่ขวดแก้วหรือขวดใส PET (PolyEthylene Terephthalate) ตากแดดอย่างน้อย 1 วัน เพื่อฆ่าเชื้อโรค จึงสามารถดื่มได้อย่างปลอดภัย
- อาหารปรุงสำเร็จ หรืออาหารกล่องที่ได้รับแจกควรกินทันที หรือหากสะดวกควรอุ่นให้ร้อนก่อนเพื่อจัดการกับเชื้อโรคที่อาจปนเปื้อนมา ไม่ให้เพิ่มจำนวนมากจนสร้างสารพิษในปริมาณมากพอจะที่จะก่อโรคให้เราได้
- ไม่นำอาหารที่ปรุงสุกแล้วมาปนกับอาหารดิบอีก เพราะอาหารที่สุกอาจปนเปื้อนเชื้อโรคได้
- ดื่มน้ำสะอาด เช่น น้ำจากขวดที่ฝาปิดสนิท น้ำต้มสุก
- ล้างมือให้สะอาดด้วยสบู่ทุกครั้ง ก่อนกินอาหาร และหลังการใช้ห้องน้ำ
- ห้ามถ่ายอุจจาระลงในน้ำโดยตรง ถ้าส้วมใช้ไม่ได้ ให้ถ่ายลงในถุงพลาสติก ปิดปากถุงให้แน่น แล้วนำไปใส่ในถุงขยะ
- ดูแลความสะอาดของพื้นที่สำหรับเตรียมอาหาร ล้างทำความสะอาดหลังการใช้ทุกครั้ง
- เก็บอาหารให้ปลอดภัยจากแมลง หนู หรือสัตว์อื่น ๆ
- ใช้น้ำสะอาดในการปรุงอาหาร และควรระวังเป็นพิเศษในการใช้น้ำเพื่อเตรียมอาหารเด็กทารก
ทั้งนี้เมื่อกลับเข้าบ้านหลังน้ำลด ควรทำความสะอาดภาชนะทั้งหมดและตากแดดให้แห้ง เนื่องจากอาจมีแมลงและสัตว์อื่น ๆ เฝ้าบ้านแทนเราในช่วงที่เราไม่อยู่ และนำเชื้อโรคต่าง ๆ มารออยู่ในภาชนะและส่วนอื่นๆ ของบ้าน
ขอบคุณข้อมูลจาก : โรงพยาบาลกรุงเทพ และ คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล
โรคเมลิออยโดสิส (ไข้ดิน) อันตรายเดินลุยน้ำลุยโคลนเท้าเปล่า อาการต้องระวัง!
อาการ “โรคน้ำกัดเท้า” จากการเดินลุยน้ำ ระยะไหนควรระวัง-วิธีป้องกัน
