อิหร่านจะเลือกทางไหน? ตอบโต้หรือไม่ตอบโต้สหรัฐฯ ถล่มโรงงานนิวเคลียร์

แม้อิหร่านออกมาประกาศแล้วว่า จะตอบโต้การโจมตีทางอากาศของสหรัฐฯ ต่อโรงงานนิวเคลียร์ 3 แห่งอย่างแน่นอน โดยให้คำมั่นว่า “สหรัฐฯ จะต้องได้รับผลที่ตามมา” แต่คำพูดดังกล่าวยังคงทำให้เกิดคำถามว่า อิหร่านจริงจังแค่ไหน และจะตอบโต้อย่างไร

คาดว่าอิหร่านจะมีการหารือกันอย่างดุเดือดในระดับสูงสุดภายในหน่วยงานความมั่นคงและข่าวกรอง ว่าพวกเขาควรยกระดับความขัดแย้งด้วยการตอบโต้ต่อผลประโยชน์ของสหรัฐฯ หรือจะยอมเจรจายุติการเสริมสมรรถนะนิวเคลียร์ทั้งหมด

Reuters/DVIDS/WHITEMAN AIR FORCE BASE/USAF HANDOUT

โดยกว้าง ๆ แล้ว อิหร่านมีแนวทางปฏิบัติทางยุทธศาสตร์ที่แตกต่างกัน 3 แนวทาง ซึ่งไม่มีแนวทางใดที่ปลอดความเสี่ยง

แนวทางแรก ตอบโต้อย่างหนักหน่วงในทันที

การยิงตอบโต้ระหว่างอิหร่านกับอิสราเอลที่ดำเนินมาเกิน 10 วันแล้วนั้น เมื่อรวมกับปฏิบัติการของสหรัฐฯ อาจทำให้เกิดความกระหายเลือดในอิหร่าน อย่างไรก็ตาม การตอบโต้สหรัฐฯ อาจทำให้เกิดความเสี่ยงในระดับใหม่ ไม่ใช่แค่สำหรับอิหร่านเท่านั้น แต่สำหรับทั้งภูมิภาค

เชื่อกันว่า อิหร่านยังคงเก็บขีปนาวุธไว้ประมาณครึ่งหนึ่งจากสต็อกเดิมที่มีอยู่ประมาณ 3,000 ลูก เนื่องจากใช้และสูญเสียส่วนที่เหลือไปในการยิงตอบโต้กับอิสราเอล

โดยอิหร่านมีรายชื่อเป้าหมายฐานทัพของสหรัฐฯ ประมาณ 20 แห่งในตะวันออกกลางให้เลือกโจมตี

ฐานทัพที่ใกล้ที่สุดและชัดเจนที่สุดแห่งหนึ่งคือ กองบัญชาการกองเรือที่ 5 ของกองทัพเรือสหรัฐฯ ที่มินาซัลมานในบาห์เรน แต่อิหร่านอาจไม่ต้องการโจมตีเข้าไปในพื้นที่ของประเทศเพื่อนบ้านแห่งนี้ และมีแนวโน้มมากกว่าที่จะใช้กลุ่มติดอาวุธตัวแทนในอิรักและซีเรียเพื่อโจมตีฐานทัพใดฐานหนึ่งที่ค่อนข้างโดดเดี่ยวของสหรัฐฯ ที่อัต-ทันฟ์ (At-Tanf), ไอน์ อัล-อาซาด (Ain Al-Asad) หรือเออร์บิล (Erbil)

อิหร่านยังอาจเปิดฉากโจมตีเรือรบของกองทัพเรือสหรัฐฯ โดยใช้โดรนและเรือตอร์ปิโดเร็ว ซึ่งเป็นสิ่งที่กองทัพเรือของกองกำลังพิทักษ์การปฏิวัติอิหร่าน (IRGC) ได้ฝึกฝนมาอย่างหนักตลอดหลายปีที่ผ่านมา

หากอิหร่านเลือกเส้นทางนี้ เป้าหมายคือการเอาชนะการป้องกันทางเรือของสหรัฐฯ ด้วยจำนวนที่มากมายมหาศาล อิหร่านอาจขอให้พันธมิตรในเยเมนอย่างกลุ่มฮูตีกลับมาโจมตีเรือของชาติตะวันตกที่แล่นผ่านระหว่างมหาสมุทรอินเดียและทะเลแดงอีกครั้ง

นอกจากนี้ยังมีเป้าหมายทางเศรษฐกิจที่อิหร่านอาจโจมตีได้ แต่การกระทำดังกล่าวจะสร้างความไม่พอใจให้กับเพื่อนบ้านอาหรับในอ่าวเปอร์เซีย

เป้าหมายที่ใหญ่และสร้างความเสียหายมากที่สุดคือ การปิดช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งเป็นช่องแคบที่น้ำมันดิบของโลกกว่าร้อยละ 20 ต้องผ่านทุกวัน อิหร่านสามารถทำได้โดยการวางทุ่นระเบิดในทะเล ซึ่งก่อให้เกิดอันตรายร้ายแรงต่อการเดินเรือและการเดินเรือเชิงพาณิชย์

นอกจากนี้ ยังมีตัวเลือกการโจมตีทางไซเบอร์อีกด้วย อิหร่านมีศักยภาพการโจมตีทางไซเบอร์ที่ซับซ้อน การใส่มัลแวร์ทำลายล้างลงในเครือข่ายหรือธุรกิจของสหรัฐฯ อาจเป็นตัวเลือกหนึ่งที่พวกเขากำลังพิจารณาอยู่

แนวทางสอง ตอบโต้แน่ แต่รอก่อนนะ

อิหร่านอาจรอจนกว่าความตึงเครียดในปัจจุบันจะคลี่คลายลง แล้วจึงเปิดฉากโจมตีแบบกะทันหันในเวลาที่อิหร่านเลือกเอง เมื่อฐานทัพของสหรัฐฯ ไม่ได้อยู่ในสภาวะเตรียมพร้อมสูงสุดอีกต่อไป

การโจมตีดังกล่าวอาจกำหนดเป้าหมายไปที่หน่วยงานการทูต สถานกงสุล หรือหน่วยงานการค้าของสหรัฐฯ หรือขยายไปถึงการลอบสังหารบุคคล ความเสี่ยงสำหรับอิหร่านในกรณีนี้ก็คือ อิหร่านอาจถูกโจมตีอีกครั้งในขณะที่ชาวอิหร่านทั่วไปกำลังกลับสู่ชีวิตปกติ

แนวทางสาม ไม่ตอบโต้

แนวทางนี้อาจต้องใช้ความอดทนอย่างมากจากอิหร่าน แต่อิหร่านก็จะไม่โดนสหรัฐฯ โจมตีอีก อิหร่านอาจเลือกเส้นทางการทูตและกลับเข้าร่วมการเจรจากับสหรัฐฯ

แต่การเริ่มต้นการเจรจาระหว่างสหรัฐฯ และอิหร่านจะเป็นที่ยอมรับก็ต่อเมื่ออิหร่านพร้อมที่จะยอมรับข้อกำหนดที่สหรัฐและอิสราเอลยืนกราน นั่นคือ หากอิหร่านจะรักษาโครงการนิวเคลียร์เพื่อการใช้สำหรับพลเรือนไว้ได้ อิหร่านจะต้องส่งยูเรเนียมทั้งหมดออกนอกประเทศ และยุติโครงการเสริมสมรรถนะยูเรเนียม

อย่างไรก็ตาม การไม่ทำอะไรเลยหลังจากถูกโจมตีอาจทำให้ระบอบการปกครองของอิหร่านดูอ่อนแอ โดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อประธานาธิบดีอิหร่าน มาซูด เปเซชเคียน กล่าวอย่างหนักแน่นว่า “สหรัฐฯ จะต้องได้รับการตอบโต้จากความก้าวร้าวของตัวเอง”

 

เรียบเรียงจาก BBC