ราชบัณฑิตฯ บัญญัติศัพท์ “คลิกเบต” เป็นคำไทยว่า “พาดหัวยั่วให้คลิก”

การเข้าสู่ยุคดิจิทัลทำให้หลาย ๆ คนต้องปรับตัว รวมถึงคำศัพท์หลายคำที่เราไม่รู้จักหรือคุ้นชินกันมาก่อน ก็มีให้ได้ยินได้เห็นกันมากขึ้น ซึ่งบางครั้งหากเราได้ยินแต่ที่เป็นคำศัพท์เฉพาะก็อาจจะไม่เข้าใจว่า มันคืออะไรกันแน่

หนังสือพจนานุกรมศัพท์นิเทศศาสตร์ร่วมสมัย ฉบับราชบัณฑิตยสภา ฉบับตีพิมพ์ปี 2563 จึงได้มีการบัญญัติศัพท์ที่เกี่ยวข้องกับเทคโนโลยีและการสื่อสารขึ้นมา เพื่อให้ประชาชนเข้าใจถึงความหมายของคำเหล่านี้

ราชบัณฑิตยสภามีมติ “เมตาเวิร์ส” ให้ใช้คำไทยว่า “จักรวาลนฤมิต”

หนึ่งในคำที่เป็นที่พูดถึง เพราะสำนักงานราชบัณฑิตยสภาได้นำมาแชร์ในวันนี้ (2 ต.ค.) คือคำว่า “Clickbait”

หนังสือพจนานุกรมศัพท์นิเทศศาสตร์ร่วมสมัยฯ ระบุว่า คำไทยของ Clickbait คือ “พาดหัวยั่วให้คลิก” ส่วนคำสะกดทับศัพท์คือ “คลิกเบต”

พาดหัวยั่วให้คลิก, คลิกเบต เป็นศัพท์บัญญัติของคำว่า Clickbait หมายถึง การพาดหัวข่าวหรือหัวข้อเนื้อหาบนอินเทอร์เน็ต เพื่อดึงดูดความสนใจให้ผู้อ่านเกิดความอยากรู้อยากติดตามอ่านเนื้อหาโดยคลิกเข้าไปอ่าน ซึ่งเนื้อหาที่นำเสนอนั้นอาจไม่มีประเด็นสำคัญ เนื้อหาไม่ครบถ้วน เนื้อหาบิดเบือนไม่ถูกต้อง และไม่ได้ตอบข้อสงสัยหรือความอยากรู้ของผู้อ่านตามระบุในหัวข้อข่าว มีลักษณะไม่น่าเชื่อถือ หลอกล่อ เชิญชวนเข้ามาให้อ่านเนื้อหา เปรียบเสมือนการใช้เบ็ดล่อเหยื่อให้ตกหลุมพราง

วัตถุประสงค์หลักของพาดหัวข่าวยั่วให้คลิกคือต้องการดึงดูด และเพิ่มปริมาณการเข้าชมเว็บเพจของผู้สร้างเนื้อหาเพื่อหารายได้จากการโฆษณาด้วยยอดคลิกจำนวนมากซึ่งดึงดูดโฆษณาได้มากที่สุดและมักปรากฏบนสื่อออนไลน์ เช่น เว็บไซต์ เฟซบุ๊ก (Facebook) ทวิตเตอร์ (Twitter) ยูทูบ (YouTube) ส่วนใหญ่มักปรากฏในหัวข้อข่าว หรือรูปภาพหน้าปกให้ดูน่าสนใจ แต่บอกรายละเอียดไม่หมด บิดเบือนจากความเป็นจริง เพื่อให้คนที่อ่านหัวข้อใคร่รู้ความจริง หรือต้องการอ่านเนื้อหาข่าว ทำให้เพิ่มยอดการเข้าชมจากผู้สร้างข่าวดังกล่าวได้

พาดหัวยั่วให้คลิกปรากฏบนสื่อออนไลน์เป็นจำนวนมาก ทั้งในหน้าฟีดข่าว เพจ หรือสำนักข่าวต่าง ๆ อาจเป็นเพราะแข่งขันกันหารายได้จากการโฆษณา หรือด้วยเหตุผลอื่น ทำให้ต้องสร้างความน่าสนใจของข่าวด้วยวิธีการต่าง ๆ ดึงดูดให้เกิดการคลิกมากยิ่งขึ้น แม้ว่าหัวข้อข่าวจะไม่ตรงกับข่าว บอกรายละเอียดไม่หมดก็ตาม

การพาดหัวข่าวแบบพาดหัวยั่วให้คลิกได้สร้างผลกระทบต่อประสิทธิภาพการสื่อสาร คุณภาพเนื้อหา และสิทธิของการรับรู้ข่าวสารของผู้ใช้สื่อออนไลน์บ้างไม่มากก็น้อย กล่าวคือ โดยลักษณะของการพาดหัวข่าวแบบพาดหัวยั่วให้คลิกช่วยเพิ่มความสนใจ และเพิ่มยอดผู้ชมเว็บไซต์ได้มากขึ้น แต่การใช้ภาษาดึงดูดจากหัวข้อข่าว หรือหัวเรื่องได้นำไปสู่ความเข้าใจผิดตั้งแต่ต้นในหลาย ๆ กรณี หากผู้ใช้สื่อออนไลน์กดเข้าไปอ่านข่าวก็จะพบแต่เนื้อหาข้อมูลที่บิดเบือน ผิดพลาด ไม่ครบถ้วน ในขณะเดียวกันหากอ่านเพียงหัวข้อข่าวอย่างเดียวก็อาจทำให้เกิดความเข้าใจผิดหรือตัดสินเนื้อหาอย่างผิด ๆ อันทำให้เกิดภาวะข้อมูลข่าวสารปลอม ข้อมูลข่าวสารคลาดเคลื่อน และข้อมูลข่าวสารผิดพลาดได้

การรู้เท่าทันพาดหัวยั่วให้คลิกถือเป็นเรื่องสำคัญ เพราะในบางกรณี มิจฉาชีพอาจใช้พาดหัวลักษณะดังกล่าวในการหลอกให้ผู้ใช้อินเทอร์เน็ตกดคลิกลิงก์ ซึ่งอาจเป็นลิงก์ที่มีไวรัส หรือภัยไซเบอร์อื่น ๆ

 

ขอบคุณข้อมูลจาก Facebook: สำนักงานราชบัณฑิตยสภา

ภาพประกอบปกข่าวจาก Shutterstock

โปรแกรมการแข่งขันกีฬา เอเชียนเกมส์ 2022 วันที่ 2 ต.ค. 66 ของนักกีฬาไทย

สหพันธ์กรีฑาโลก ไม่รับรองสถิติวิ่ง 100 ม."เทพบิว" ภูริพล ศึกเอเชียนเกมส์

เปิดปฏิทินวันหยุดตุลาคม 2566 เช็กวันหยุดราชการ-วันสำคัญ