จากกรณีเครื่องบินสายการบินเจจูแอร์ (Jeju Air) ประสบอุบัติเหตุไถลออกนอกรันเวย์และพุ่งชนรั้วสนามบินจนเกิดการระเบิด และมีผู้เสียชีวิตถึง 179 รายนั้น หลายคนสังเกตเห็นจากคลิปที่มีการเผยแพร่ว่า สาเหตุหลักอาจมาการที่ “ล้อไม่กาง”
ขณะเดียวกัน มีการคาดเดากันไปว่า สาเหตุของอุบัติเหตุอาจเกิดจาก “นกชนเครื่องบิน” ทำให้เกิดคำถามตามมาว่า การที่นกหรือวัตถุใด ๆ ชนเครื่องบิน จะสามารถทำให้ล้อไม่กางและเกิดอุบัติเหตุรุนแรงขนาดนี้ได้จริงหรือ?
12 บทสวดมนต์ข้ามปี เสริมสิริมงคล ต้อนรับปีใหม่ 2569
กัปตันสนอง มิ่งเจริญ อดีตนายกสมาคมนักบินไทย เปิดเผยว่า ตอนนี้ยังยืนยันสาเหตุที่ชัดเจนไม่ได้ แต่ในคลิปที่เผยแพร่ จะเห็นว่าเครื่องบินไม่ได้กางฐานล้อบนทางวิ่ง แล้วไถลเลยทางวิ่งไป นี่คือข้อเท็จจริงเดียวที่ทราบ ณ เวลานี้
“เครื่องบินที่ลงโดยไม่กางฐานล้อเกิดขึ้นน้อยครั้งมาก เพราะระบบต่าง ๆ ในเครื่องบินสมัยใหม่มีระบบสำรองเมื่อเกิดปัญหา แต่เหตุผลที่นักบินลงสนามโดยไม่มีฐานล้อ นอกจากปัญหาทางเทคนิคที่ทำให้กางไม่ได้แล้ว อาจมีเหตุผลอื่นประกอบที่เรายังไม่รู้” กัปตันสนองบอก
กัปตันเสริมว่า เหตุผลหนึ่งที่อาจนำเรียนได้คือ ทำไมต้องรีบลง? เป็นเรื่องของน้ำมันเชื้อเพลิงไม่พอหรือเปล่า นกชนเครื่องยนต์หรือเปล่า ซึ่งต้องรอผลการสอบสวน
“เราไม่รู้ปริมาณน้ำมันที่เครื่องลงสนาม จากคลิปที่ถ่าย เห็นเครื่องบินชัดเจน ปกติการบินในสภาพอากาศดีแบบนี้นักบินจะปล่อยน้ำมันเหลือไว้พอลงสนาม แล้วบินวนรอ 30 นาที ไม่เก็บน้ำมันไว้เยอะ ยังไงต้องรอกล่องดำจะเห็นว่าน้ำมันเหลือเท่าไร มีระบบอะไรทำงานหรือไม่ทำงานบ้าง” อดีตนายกสมาคมนักบินไทยกล่าว
ส่วนการที่นกชนเครื่องบินสามารถทำให้เกิดเหตุรุนแรงได้ขนาดนี้เลยหรือไม่นั้น กัปตันสนองบอกว่า ด้วยความเร็วของเครื่องบิน ก่อนลงปกติอาจจะบินสัก 250 น็อต หรือราว 450 กม./ชม. ความรุนแรงจะเกิดจากน้ำหนักคูณด้วยความเร็ว
“เหมือนรถชนกับหมาแมวที่วิ่งผ่าน สภาพกันชนยังพังยับเยิน ทั้งที่รถวิ่งไม่ถึง 100 กม./ชม. ดังนั้นกับเครื่องบินความเสียหายบางทีอาจจะทะลุกระจก ถ้าเข้าเครื่องยนต์ก็เคยมีเคสเครื่องยนต์ดับทั้งสองเครื่อง ดังนั้นมีโอกาสที่จะรุนแรง” กัปตันบอก
กัปตันสนองยังเสริมเรื่องของรันเวย์ที่หลายคนบอกว่าสั้น “ทางวิ่ง 2,800 เมตรของมูอันนั้นถือว่ากลาง ๆ ในประเทศไทยถ้าเป็นสนามบินต่างจังหวัดเองก็ประมาณ 2,500-3,000 เมตร เป็นมาตรฐานการบินปกติ”
ดังนั้นส่วนตัวมองว่าปัญหาไม่ได้อยู่ที่รันเวย์ แต่อยู่ที่ล้อ “ปกติเครื่องบินต้องเบรก แต่เบรกติดอยู่กับล้อ เวลาเครื่องบินไม่มีล้อจะไม่มีเบรก การคำนวณว่ารันเวย์สั้นยาวคือคำนวณในเคสที่มีเบรก ถ้าไม่มีเบรกก็คำนวณไม่ได้ว่ายาวหรือสั้น ต้องดูความเร็วและน้ำหนักเครื่องบิน ถ้าความเร็วมาก โอกาสหยุดได้จะน้อย”
กัปตันบอกว่า ถ้าเกิดเหตุฉุกเฉินต้องลงสนามบินโดยไม่มีฐานล้อ ปกติจะต้องบินด้วยความเร็วต่ำที่สุด เพื่อให้หยุดได้
กัปตันสนองเสริมว่า เรื่องของระบบไฮดรอลิกส์ที่อาจมีปัญหาทำให้กางล้อไม่ได้นั้น ระบบของเครื่องบิน 737 ถ้าไฮดรอลิกส์เสีย จะมีอีกระบบช่วย แต่ถ้าระบบนั้นก็ใช้การไม่ได้ สามารถกางล้อแบบแมนวลได้
แต่จากกรณีที่เกิดขึ้น การที่ล้อไม่กางนั้นอาจมีเรื่องของ “เวลา” เป็นปัจจัย คือนักบินอาจมีเวลาเหลือกระชั้นมากจนกางล้อไม่ทัน แต่เรื่องนี้ยังคงต้องรอข้อมูลจากกล่องดำและผลการสอบสวน