การปัสสาวะตอนกลางคืน คือ ภาวะที่เรานอนหลับไปแล้ว แต่ต้องตื่นขึ้นมากลางดึก เพื่อเข้าห้องน้ำปัสสาวะถือเป็นภาวะไม่ปกติ เพราะร่างกายโดยปกติจะผลิตปัสสาวะน้อยลงในช่วงเวลากลางคืน นั่นจึงส่งผลให้เราสามารถนอนหลับต่อเนื่อง โดยไม่ต้องตื่นมาปัสสาวะกลางดึก ดังนั้นอาการปัสสาวะบ่อยตอนกลางคืน ก็อาจเป็นสาเหตุที่เกิดจากการที่เราเป็นโรค อาทิ โรคความดันโลหิตสูง โรคหัวใจหรือโรคไตได้อีกด้วย หรือร่างกายผลิตน้ำปัสสาวะในปริมาณที่เยอะกว่าปกติ หรือเกิดจากความผิดปกติของความจุดกระเพาะปัสสาวะ เป็นต้น
สี - กลิ่นของปัสสาวะ สัญญาณเตือนโรคร้ายที่ต้องระวัง
How To...แก้ปัญหานอนไม่หลับ โดยไม่พึ่งพายานอนหลับ
หรือบางครั้งอาการดังกล่าวอาจมีสาเหตุมาจากพฤติกรรม ของตัวเราเองก็ได้ ดังนั้นหากเราสงสัยเกี่ยวกับอาการที่เกิดขึ้น อันดับแรกคือ เราควรปรับพฤติกรรมก่อนโดยสามารถทำได้ดังนี้
1 . ลดการดื่มน้ำหรือเครื่องดื่มต่าง ๆ ก่อนเข้านอน 2-4 ชั่วโมง
2. ลดเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์หรือกาเฟอีน และอาหารที่มีรสเค็มหรือมีปริมาณเกลือสูง
3. จดบันทึกสถิติการดื่มน้ำและการปัสสาวะในแต่ละวัน เพื่อช่วยในการวินิจฉัยโรคได้
4. ผู้ที่มีอาการบวมน้ำ ควรยืดหรือเหยียดขาให้สูงกว่าระดับหัวใจในช่วงก่อนนอนหรือใช้หมอนหนุนบริเวณขาขณะนอนหลับ เพื่อลดการสะสมของของเหลวบริเวณขา หรืออาจใส่ถุงน่องที่ช่วยลดอาการขาบวมร่วมด้วยได้
5. จัดสภาวะแวดล้อมให้เอื้อต่อการนอนหลับ เช่น ไม่มีเสียงรบกวน แสงสว่างน้อยปรับอุณหภูมิให้เหมาะสม หลีกเลี่ยงการใช้โทรศัพท์มือถือ เลือกชุดเครื่องนอนและที่นอนที่ทำให้นอนหลับสบาย
6. ดูแลสุขภาพให้แข็งแรง ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ และผ่อนคลายความเครียด เช่น การทำสมาธิ เล่นโยคะ ฟังเพลงที่ชอบ
7. ในกรณีที่อาการไม่ดีขึ้นแนะนำให้พบแพทย์ เพื่อดำเนินการวินิจฉัย เพื่อหาสาเหตุของการปัสสาวะกลางคืนและจำเป็นต้องรักษาตามสาเหตุนั้น ๆ
ที่มาข้อมูล
อ. นพ.ดุษฎี โสวรรณทิพย์ โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ สภากาชาดไทย
พญ.ปกเกศ ศิริศรีตรีรักษ์ ภาควิชาศัลยศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล