ข้อเท้าพลิก หรือข้อเท้าแพลง (ankle sprain) คืออาการที่มีสาเหตุมาจากอุบัติเหตุ ที่เกิดขึ้นในชีวิตประจำวัน อาทิ ตกบันได , ก้าวพลาด , ตกส้นสูง, เท้าพลิก หรือ อุบัติเหตุจากการเล่นกีฬาหรือออกกำลังกาย จึงทำให้เกิดอาการบาดเจ็บขึ้นมา
ซึ่งอาการดังกล่าว ส่วนมากจะเกิดการพลิกของข้อเท้าเข้าด้านในจนทำให้เส้นเอ็นบริเวณตาตุ่ม ด้านนอกเกิดการยืดและบาดเจ็บ ส่งผลให้ผู้ป่วยเกิดอาการเจ็บที่บริเวณตาตุ่มด้านนอก และถ้าอาการรุนแรก ก็อาจส่งผลกระทบต่อกระดูกและข้อต่อ
ดั้งนั้นจำเป็นอย่างยิ่งที่ผู้พบเห็น ประเมินความรุนแรงของการบาดเจ็บ แล้วจึงทำการปฐมพยาบาลตามหลัก แนวปฏิบัติ “RICE”
R.I.C.E หลักการปฐมพยาบาลเบื้องต้นเมื่อข้อเท้าแพลง
R – Rest หยุดพัก เพื่อสังเกตอาการจากข้อเท้าแพลงว่ารุนแรงไหมโดยเฉพาะช่วง 6 ชั่วโมงแรกของการบาดเจ็บ แต่ถ้าเป็นการบาดเจ็บจากการเล่นกีฬา หรือออกกำลังกาย ต้องใช้เวลาพักประมาณ 48 ชั่วโมง ก่อนที่จะมีการเริ่มเคลื่อนไหวอีกครั้ง
I – ICE ประคบเย็น เพื่อลดบวมและช่วยให้เลือดออกน้อยลง ซึ่งต้องทำในระยะเวลา 24 - 48 ชั่วโมงหลังเกิดอุบัติเหตุ เพื่อให้เส้นเลือดหดตัวลดอาการปวด บวม
สำหรับวิธีการประคบเย็นที่ถูกต้อง นั้นเมื่อนำน้ำแข็งหรือเจลเย็นมาประคบ ต่อตั้งประมาณ 15 นาที ทุก ๆ 2 ชั่วโมง ข้อห้ามคือไม่ควรประคบร้อนหรือนวดบริเวณที่เกิดการบาดเจ็บในระยะแรกเพราะจะทำให้บวมมากยิ่งขึ้น
C – Compression คือการรัด ด้วยผ้าบริเวณที่บวมและพยายามไม่เคลื่อนไหวถ้าไม่จำเป็น เพราะจะทำให้ปวดในบริเวณที่ได้รับบาดเจ็บ
E – Evaluation ยกปลายเท้าให้สูงขึ้น เพื่อลดบวมและลดความเจ็บปวด
ทั้งนี้หากทำการปฐมพยาบาลเบื้องต้นแล้วอาการยังไม่ดีขึ้นควรรีบไปพบแพทย์ เพื่อทำการรักษา
ที่มาข้อมูล
- ผศ.นพ.ศิวดล วงค์ศักดิ์ ภาควิชาออร์โธปิดิกส์ คณะแพทย์ศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล
- https://www.bangkokinternationalhospital.com
- คอนเทนต์พิเศษ
สำหรับคุณ - TOP สุขภาพ
- วิดีโอยอดนิยม
