นักวิชาการ จี้ ม.ราชภัฎนครศรีฯ รับผิดชอบ “หนังสือบุดโบราณ” สมัยอยุธยา ถูกขโมยเร่ขาย

เมื่อวันที่ 18 ก.ค. 2563 นายวรา จันทร์มณี นักวิชาการอิสระ เลขาธิการชมรมคนรักศิลปวัฒนธรรม โพสต์เฟซบุ๊ก เรียกร้องให้ อธิการบดีมหาวิทยาลัยราชภัฎนครศรีธรรมราช แสดงความรับผิดชอบ หลังหลังสือบุดโบราณ ตั้งแต่สมัยอยุธยา ถูกขโมยออกจากศูนย์ศิลปวัฒนธรรม มหาวิทยาลัยราชภัฎนครศรีธรรมราช จำนวนกว่าพันเล่ม

โดยระบุว่า “ขอเรียกร้องให้อธิการบดีมหาวิทยาลัยราชภัฎนครศรีธรรมราชออกมาแสดงความรับผิดชอบกรณีบุดโบราณตั้งแต่สมัยอยุธยาหายไปนับพันเล่ม

เรื่องบุด (หนังสือ)เอกสารชั้นต้นโบราณที่ศูนย์ศิลปวัฒนธรรม มหาวิทยาลัยราชภัฎนครศรีธรรมราช เก็บไว้ หายไปนับพันเล่ม มีประเด็นที่น่าสนใจ และมีเงื่อนงำ ดังนี้

1. บุดดังกล่าวประกอบด้วย ตำราทางพุทธศาสนา ตำราทางไสยศาสตร์ แพทย์ศาสตร์ ประวัติศาสตร์ และศิลปศาสตร์ โดยมีตั้งแต่พระอภิธรรม คัมภีร์พระมาลัย พระนิพานโสตร พระศรีธรรมาโศก ตำราสีมากถา ตำราดูฤกษ์ยาม ตำรายันต์ ตำรายา คัมภีร์ไพยสันตา วรรณกรรมประโลมโลก ฯลฯ สมัยอยุธยาจนถึงรัตนโกสินทร์ มีอายุตั้งแต่กว่า 300 ปีลงมา มหาวิทยาลัยราชภัฎฯ ได้ขอรับจากหลายแหล่ง อาทิ วัด, บ้านเรือน, สายตระกูลเก่าในเมืองนครศรีธรรมราช และจากจังหวัดต่างๆ ในภาคใต้ ตั้งแต่ราวปี 2513-2528 และได้เก็บรวบรวมไว้ที่ศูนย์ศิลปวัฒนธรรมหลายพันเล่ม (อย่าลืมว่า 300 ปีก่อน หลายประเทศที่ทรงอิทธิพล เช่น อเมริกา แคนาดา สิงคโปร์ ยังไม่ก่อตั้งด้วยซ้ำ และเมืองนครศรีธรรมราชมีประวัติศาสตร์ที่ยิ่งใหญ่มาก่อนนับพันปี)

โดยมีอย่างน้อย 2 แหล่งที่ยืมไปแล้วไม่คืน จากปากคำของอาจารย์นิเวส วนคุณากร และอาจารย์เฉลิม จิตรามาศ ผู้ทรงคุณวุฒิเมืองนครฯ คือ - อาจารย์นิเวส วนคุณากร ;

ย้อนหลังไปราวสัก 40 ปี ตอนนั้นผมรักษาหนังสือบุดของวัดคงคาสวัสดิ์ (อำเภอปากพนัง) ไว้ที่กุฏิของพระเดชพระคุณพ่อท่านพระครูประภาตภูมิสถิต (พ่อท่านนุ่ม) เจ้าอาวาส มีคณะอาจารย์จากสถาบันดังกล่าวประสานผมไปขอดูและยืมไปทั้งหมดเกือบ 10 เล่ม แล้วเงียบหายไป ผมตามไปทวงคืนหลายครั้ง สุดท้ายสรุปว่าไม่ได้คืน โดยอ้างว่า มีอาจารย์ที่ย้ายไปท่านหนึ่งได้นำเอาหนังสือบุดไปเป็นจำนวนมาก (คนที่ตอบผมใช้คำว่า “ขโมยไป”) สรุป สุดท้ายก็คือหนังสือบุดของวัดคงคาสวัสดิ์ได้สูญหายไป พ่อท่านพระครูประภาตภูมิสถิต ได้รับทราบแล้วก็สงบนิ่งตามลักษณะของพระดีที่ควรแก่การเคารพนับถือกราบไหว้บูชาอย่างสูงสุด

- อาจารย์เฉลิม จิตรามาศ ;

“คัมภีร์ใบลานหลายๆ ผูก ของวัดศรีทวี วิทยาลัยครูนครศรีธรรมราช (ชื่อขณะนั้น) ยืมไปมากในประมาณปี 2516-2520 เพื่อจัดนิทรรศการ... ก็มิได้คืน”

2. บุดโบราณได้ถูกโจรกรรมจากศูนย์ศิลปวัฒนธรรม มหาวิทยาลัยราชภัฎนครศรีธรรมราช ประมาณการว่านับพันเล่ม บุคคลต่างๆ ทั้งพระและฆราวาสในเมืองนครศรีธรรมราชได้จัดประชุมกัน 5 ครั้ง เมื่อ 2 เดือนที่ผ่านมา ได้เชิญมหาวิทยาลัยราชภัฎนครศรีธรรมราชเข้าร่วมด้วย แต่กลับไม่ได้รับความสนใจจากผู้บริหาร ส่งเพียงเจ้าหน้าที่เล็กๆ ซึ่งเป็นลูกจ้างชั่วคราวมาเข้าร่วมครั้งแรกเพียงครั้งเดียว เมื่อทางคณะขอบัญชีรายการบุดไปก็ไม่ให้ บอกว่าเป็นความลับ ปัจจุบันมหาวิทยาลัยราชภัฎฯ ก็ยังไม่ได้ออกมาชี้แจงใดๆ อันเป็นข้อเคลือบแคลงสงสัยต่อสาธารณชนเป็นอย่างยิ่ง บุดดังกล่าวมิได้เป็นสมบัติเฉพาะของมหาวิทยาลัยราชภัฎฯ แต่เป็นสมบัติของเมืองนครศรีธรรมราช ของชาวใต้ และของประเทศ มีความสำคัญระดับโลก และยิ่งใหญ่ที่สุดในเอเชีย มหาวิทยาลัยราชภัฎฯ รักษาอย่างไรถึงหายไป แน่นอนที่สุดว่าคนในต้องมีส่วนรู้เห็น เพราะทราบว่ามีการจัดเก็บอย่างดีในห้องควบคุมอุณหภูมิ มีระบบการควบคุมรักษาความปลอดภัยที่ดีที่สุดในภาคใต้ ก่อนเข้าไปในห้องเก็บคัมภีร์ได้ต้องแทงกุญแจถึง 4 ชั้น อีกทั้งยังมีการจัดเก็บเป็นหมวดหมู่มีกุญแจล็อคในแต่ละหมวด

หนังสือบุดโบราณนี้สำคัญมาก เพราะนอกเหนือจากภาพจิตรกรรมฝาผนัง บุดคือเอกสารทำมือที่บันทึกทั้งภาพเขียนและองค์ความรู้ไว้มหาศาล ข้อมูลที่อยู่ในบุดเหล่านี้ ประเมินค่ามิได้ และจำนวนมากมีเล่มเดียวในโลก เล่มที่สำคัญที่สุดเล่มหนึ่งไม่ทราบว่าหายไปหรือไม่คือ พระนิพพานโสตร ว่าด้วยตำนานการสร้างพระบรมธาตุและการสร้างเมืองนครศรีธรรมราช ซึ่งเป็นเล่มที่ดีและสวยที่สุด มีเล่มเดียวในโลก หากเล่มนี้หายไปก็เท่ากับสูญเสียหลักฐานทางประวัติศาสตร์ชิ้นสำคัญของโลก ไม่รู้จะหาใดเปรียบ

นายวรา ระต่อว่า “ก่อนหน้านี้ในสมัยล่าหัวเมือง บุดเมืองนครศรีธรรมราชก็ถูกเผาไปจำนวนมหาศาลขนาดที่ท่านอังคาร กัลยาณพงศ์ ศิลปินแห่งชาติชาวนคร เล่าว่า “เปลวไฟที่เผากองบุดสูงท่วมยอดมะพร้าว” เล่าแล้วท่านก็น้ำตาไหล

อาจารย์นิเวส วนคุณากร เล่าถึงบรรยากาศในสมัยล่าหัวเมืองว่า “ครูขาว นาคเพชร พ่อว่าที่ร้อยตรี ชยันต์ นาคเพชร อดีตปลัดจังหวัดนครศรีธรรมราช เล่าว่า เจ้าเมืองประกาศให้เอามา ชาวบ้านก็เอามาให้ เพราะนึกว่าเจ้าเมืองอยากอ่าน จาเหอ เจ้าเมืองแกเผาฉาด”

ศาสตราจารย์สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์ ท่านก็เคยสงสัย พอรู้เรื่องนี้ ท่านก็รำพึง “ถึงว่าไม่เจอในแผ่นดินใหญ่ แต่ไปเจอที่เมืองถลาง(เกาะภูเก็ต)มาก” (อาจารย์นิเวส เล่า)

ศาสตราจารย์ นักสิทธิ์ คูวัฒนชัย อดีตอธิการบดีมหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ เคยไปเจอหนังสือโบราณที่ห้องสมุดประเทศอังกฤษ หน้าปกเขียน Kingdom of ligore ซึ่งเป็นหลักฐานอย่างดีว่าอดีตของเมืองนครศรีธรรมราชนั้นยิ่งใหญ่ระดับอาณาจักร (อาจารย์นิเวส เล่า)”

“จึงไม่ใช่เรื่องธรรมดาที่เอกสารสำคัญอันจะสามารถสืบสาวราวเรื่องปะติดปะต่อประวัติศาสตร์วิถีชีวิตวัฒนธรรม คุณค่าความดีงามความเป็นมาของบ้านเมืองได้หายไปเช่นนี้ อีกทั้งยังทราบว่ายังมีเอกสารโบราณพระราชทานจากสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ ถูกจัดเก็บในที่แห่งนี้ด้วย ไม่ทราบว่าหายไปแล้วหรือไม่ อย่างไร จึงขอเรียกร้องให้อธิการบดีมหาวิทยาลัยราชภัฎนครศรีธรรมราชออกมาแสดงความรับผิดชอบต่อเรื่องดังกล่าว ดังนี้

1. ขอให้เอาบัญชีเอกสารโบราณทั้งหมดมาแสดงว่ามีกี่เล่ม ประกอบด้วยอะไรบ้าง หายไปกี่เล่ม ประกอบด้วยอะไรบ้าง

2. ขอให้เอาผิดทางกฎหมายและทางวินัยกับผู้มีส่วนเกี่ยวข้องทั้งหมด ทั้งเจ้าหน้าที่ที่ถือกุญแจ และผู้ดูแลศูนย์ศิลปวัฒนธรรม

3. ทราบว่าเคยมีผู้ยืมไปศึกษากว่า 200 เล่ม ไม่ทราบว่าประกอบด้วยเล่มใดบ้าง คืนมาครบหรือยัง มีการให้ยืมอย่างถูกต้อง หรือให้ไปโดยพลการ

4. ขอให้ทวงคืนหรือแจ้งความดำเนินคดีกับอาจารย์หรือบุคคลที่เคยยักยอกไป

อนึ่ง ทราบว่ามีเอกสารโบราณส่วนหนึ่งที่มหาวิทยาลัยราชภัฎนครศรีธรรมราชยืมจากวัดต่างๆ ไปแล้วไม่คืน อันเข้าข่ายยักยอกทรัพย์ ซึ่งวัดต่างๆ ควรจะไปแจ้งความเพื่อบันทึกไว้เป็นหลักฐาน

สุดท้าย ขอฝากถึงทุกท่านที่ได้รับเอกสารโบราณเหล่านี้ไป ได้โปรดกรุณาส่งคืน เพื่อเป็นกุศลแก่ตัวท่านเอง การทำกุศลครั้งนี้ ถือว่าท่านได้ทำบุญใหญ่ให้บ้านเมือง โดยทางจังหวัดนครศรีธรรมราชจะไม่ติดใจสืบสวนเอาผิดใด ๆ หากท่านไม่สะดวกนำไปคืนด้วยตนเอง สามารถจัดส่งคืนได้ที่ พระครูเหมเจติยาภิบาล พิพิธภัณฑ์วัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร ตำบลในเมือง อำเภอเมือง จังหวัดนครศรีธรรมราช 80000 หรือติดต่อทางเฟสบุ๊ค : โสพิทร์ แซ่ภู่

อย่างไรก็ตามมีข่าวดีว่าตอนนี้มีผู้ใจบุญได้ติดต่อคืนมาอย่างน้อย 2 เล่มแล้ว เล่มหนึ่งคือสีมากถาเขียนสีฉบับเมืองนครศรีธรรมราช เป็นตำราว่าด้วยรูปแบบและวิธีการในการผูกพัทธสีมาตามหลักที่ถูกต้องในพระพุทธศาสนา หาพบได้ยาก และเล่มนี้สวยที่สุดเท่าที่พบเจอ คนทางเพชรบุรีซื้อไป อีกเล่มคือพระมาลัยฉบับวัดใหญ่ชัยมงคลเมืองนครศรีธรรมราช เล่มนี้ผู้ใจบุญได้ซื้อถวายคืน ซึ่งต้องขอขอบพระคุณเป็นอย่างสูง ขออนุโมทนาบุญแก่ท่านที่คืน ขอให้ความสุขความเจริญจงบังเกิดแก่ตัวท่านและครอบครัวยิ่งๆ ขึ้นไป

ปล. เล่มที่แสดงคือ ‘พระอภิธรรม’ ซึ่งประกาศขายในอินเตอร์เน็ต ขอท่านที่ครอบครองอย่าได้ตกใจ และกรุณาได้โปรดส่งคืน จักขอบพระคุณเป็นอย่างยิ่งครับ”